به‌خاطر يک‌ليترخون

به‌خاطر يک‌ليترخون

نویسنده :

بوي خون مي‌آيد،‌ نه بوي خون کينه و قتل و خشونت؛‌ بوي خون تازه به مشام مي‌رسد؛ نه خون ريخته شده؛ خون‌هايي که جمع شده‌اند براي روز مبادا! در همه دنيا افراد زيادي هستند که به خون و فرآورده‌هاي خوني نياز پيدا مي‌کنند، هر3 ثانيه‌، يک بيمار نياز به خون و فرآورده‌هاي آن دارد. از هر 3 نفر، يک نفر در زندگيش نياز به خون پيدا مي‌کند. يک واحدخون اهدايي شما که فقط اندکي از خون موجود در بدن شماست مي‌تواند جان 3 نفر را از مرگ حتمي نجات بدهد. هميشه چشمان يک بيمار نيازمند به خون منتظر شماست. خصوصيت خون انسان اين است که هيچ جايگزيني ندارد و نمي‌توان آن را به‌طور مصنوعي تهيه کرد و انسان تنها منبع خون براي همنوعان خودش است. با صنعتي شدن زندگي و افزايش تعداد قربانيان تصادف و مبتلايان به انواع بيماري‌هاي نيازمند دريافت خون و از طرف ديگر وجود پيشرفت‌هاي علمي که باعث ارائه درمان‌هاي جديد مي‌شود، بيشتر از هر زمان ديگري نياز به خون در جوامع مختلف به وجود آمده است. گرچه مقدار نياز به خون در طول سال، چندان تفاوتي نمي‌کند، ذخيره خون در طول ماه‌ها يا فصول خاص فرق مي‌کند. مثلا در تابستان مراجعه کنندگان براي اهداي خون کم‌ترند در حالي که درخواست خون از طرف بيمارستان‌ها و ساير مراکز درماني تفاوتي نمي‌کند. شما ممکن است در تعطيلات نوروزي و يا تعطيلات تابستاني آن‌قدر مشغول برنامه‌ريزي براي اوقات فراغت خود و ترتيب دادن مسافرت‌ها و برنامه‌هاي تفريحي باشيد که در آن روزهاي خاص از اهداي خون غافل شويد، اما هيچ‌وقت نبايد فراموش کنيد که بيماري، سوانح و تصادفات هرگز تعطيل پذير نيستند.

چه کساني خون مي‌خواهند
سال 1353بود که سازمان انتقال خون ايران براي تهيه و توزيع خون و فرآورده‌هاي سالم‌، و انجام امور آموزشي، پژوهشي و کاربردي در زمينه انتقال خون به طور رسمي آغاز به کار کرد. بارزترين مثال براي موقعيت‌هايي که در آن نياز مبرم به خون پيدا مي‌شود عبارت است از زمان بروز حوادث و سوانح گوناگوني نظير تصادفات رانندگي، سوختگي‌ها و اعمال جراحي. همچنين خانم‌هاي باردار در حين زايمان، نوزادان و به‌خصوص نوزادان نارسي که به زردي دچار مي‌شوند، از جمله ديگر نيازمندان به خون مي‌‌باشند. از طرفي بيماران سرطاني که تحت شيمي درماني يا اشعه درماني قرار دارند هم از مصرف‌کنندگان خون و فرآورده‌هاي آن هستند؛ و بسياري از ديگر بيماران نيز ناگزيرند براي بهره‌مندي از يک زندگي نسبتا طبيعي براي تمامي عمر به شکل منظم خون يا فرآورده‌هاي خوني دريافت کنند، مانند بيماران تالاسمي و هموفيلي.
انواع اهداي خون

پول بده، خون بگير
اين افراد در ازاي دريافت پول خون اهدا مي‌کنند‌. از آن‌جا ‌که اين افراد ممکن است به خاطر دريافت پول به سوالات مربوط به رفتارها وسلامت خود پاسخ صحيح ندهند نمي‌توانند به‌عنوان منبع تامين خون سالم معرفي شوند. اين افراد ممکن است با اهداي خون، بيش از دفعات توصيه شده به سلامت‌شان نيز آسيب بزنند.

خون مجاني مي‌دهيم
اين افراد به صورت کاملا داوطلبانه و بدون در نظر گرفتن پاداش مادي خون خود را اهدا مي‌کنند‌. اين افراد پس از اولين نوبت اهداي خون (و تاييد سالم بودن خونشان با معاينه و آزمايش) توسط پرسنل کار آزموده سازمان انتقال خون و تمايل شخص داوطلب انتخاب و کارت بسيج اهداکنندگان براي آن‌ها صادر مي‌شود تا طبق جداول زمان بندي شده در کارت عضويت، اقدام به اهداي خون کنند.

خون فاميلي
اين افراد زماني که خون آن‌ها مورد نياز يکي از اعضاي خانواده يا آشنايان مي‌باشد خون اهدا مي‌نمايند. اين افراد ممکن است به‌خاطر تحت فشار بودن از طرف اعضاي خانواده و يا نگراني براي خود بيمار، به سوالات پاسخ صحيح ندهند و باعث انتقال آلودگي به فرد گيرنده خون شوند. همچنين بستگان بيمار نيازمند به خون ممکن است افرادي را با پرداخت پول تشويق به اهداي خون به جاي خود کنند‌. فقط در زماني که خون آن‌ها مورد نياز يکي از اعضاي خانواده يا آشنايان باشد، خون اهدا مي‌کنند. ثابت شده است که خون اين افراد به سلامت گروه اول نيست زيرا ممکن است در شرايطي که براي اهداي خون مناسب نيستند، تحت فشار قرار گرفته، خون اهدا کنند.

قبل خون دادن
مي‌گويند اهداي خون تجربه لذت بخشي است؛ پس بايد به خاطر داشته باشيد قبل از اهداي خون يک غذاي مناسب بخوريد و ميزان آب بيشتري نسبت به روزهاي گذشته بنوشيد. اگر ممکن است از مصرف آسپرين به مدت 48 ساعت قبل از اهداي خون خودداري کنيد. نام و مقدار داروهاي مصرفي خود را به ياد داشته باشيد. خوردن اکثر دارو‌ها مانع از اهداي خون نمي‌شود اما مصرف برخي داروها ممکن است مانعي به شمار آيد. قرار هم نيست هر کسي از راه رسيد جوگير شود و خون بدهد،‌ برخي از افراد نبايد تحت هيچ شرايطي خون اهدا کنند.

افرادي که سابقه ابتلا را به زردي بعد از 10 سالگي دارند.
افرادي که قبلا آزمايش‌هاي هپاتيت C ، B و ايدز با پاسخ مثبت داشته‌اند.

افرادي که موادمخدر تزريقي استفاده کرده يا مي‌کنند. (حتي براي يک بار)

افرادي که رابطه جنسي نامطمئن دارند.
اهدا کنندگان بايد اين نکته را هم در نظر بگيرند که طي يک‌سال گذشته حجامت‌، خال‌کوبي‌، الکتروليز، طب سوزني يا سوراخ کردن گوش يا آندوسکوپي نداشته باشند.

و اگر طي يک سال گذشته سفر‌ي به مناطق مالارياخيز داشته‌ايد به مدت يک سال از اهداي خون معاف مي‌باشيد.

حالا که خون داديد‌،‌ خوب بخوريد
چند ساعت بعد از اهداي خون ميزان مايعات بيشتري نسبت به قبل بنوشيد و خوب از خودتان پذيرايي کنيد غذاي مغذي ميل کنيد و اگر سيگاري هستيد تا جايي که مي‌توانيد خودتان را کنترل کنيد که سيگار نکشيد حداقل تا يک ساعت.

اگر حالت غش يا گيجي داريد به صورتي بنشينيد که سر شما بين زانوهايتان قرار گيرد و يا به نحوي دراز بکشيد که سر شما پايين‌تر از بدن‌تان قرار بگيرد تا خون به مغزتان برسد.

بعد از نيم ساعت به راحتي مي‌توانيد فعاليت‌هاي معمول خود را از سر بگيريد. اما درنظر داشته باشيد که منظور، فعاليت‌هاي معمول روزانه است نه فعاليت شديد!

اگر بعد از اهداي خون حال خوبي نداشتيد‌، مي‌توانيد با مرکز انتقال خون محل خود تماس بگيريد و با پزشک يا پرستار حاضر در مرکز مشاوره کنيد.

ممکن است پس از اهداي خون ، کبودي مختصري در ناحيه ورود سوزن ايجاد شود که به علت جمع شدن اندک خون در بافت‌هاي اطراف محل خون‌گيري است. اين کبودي ظرف يکي دو روز برطرف مي‌شود و جاي هيچ گونه نگراني ندارد.

خون‌هاي جهاني
از سال‌ها پيش ايالات متحده آمريکا سهم اصلي توليد پلاسماي خام جهان را در اختيار داشته است. بخش عمده‌ اين فرآورده خوني از مکزيک وارد مي‌شود و پس از گذراندن فرآيندهاي پالايش اوليه به مقاصدي مثل اروپا و ژاپن صادر مي‌شود. هر سال نزديک به 1.5 ميليون ليتر خون و پلاسما صادر مي‌شود. مکزيکي‌هاي فقير،‌ هفته‌اي چند بار از مرز مي‌گذرند تا خون خود را به بانک‌هاي خون آمريکا بفروشند. بانک‌هاي خون در ماتاما روس‌،‌ نيم ليتر خون را از مکزيکي‌ها به بهاي 400 سپوس مي‌خرند و آن را بين هزار و 200 تا هزار و 500 سپوس به شرکت‌هاي دارويي مي‌فروشند. وضع مردم فقير هائيتي و ديگر شهرهاي برزيل از مکزيکي‌ها هم بدتر است. خون آن‌ها را فقط ليتري 3 دلار مي‌خرند. بيشتر سازمان‌هاي خيريه در اين کشور پوششي براي توليد خون از کودکان يتيم و خانواده‌هاي بي‌بضاعت هستند. اين سازمان‌هاي خيريه در واقع مزرعه خون هستند. رونق مزارع خون برزيل و کلمبيا،‌ مديون انقلاب مردم نيکاراگوئه است. ساندنيست‌ها با آتش کشيدن مراکز فعاليت شرکت پلاسما فرسيس،‌ تجارت خون را در اين کشور غير قانوني اعلام کردند. قيمت‌ها در عراق خيلي بالاتر است. به گزارش تلويزيون الجزيره قيمت 350 ميلي ليتر خون در عراق بين 20 تا30 دلار است. دلال‌ها و فروشندگان خون در کنار بيمارستان‌ها گشت مي‌زنند تا مشتريان خود را از ميان خانواده بيماران و مجروحان نيازمند خون پيدا کنند. فرزندان با گروه خوني O منفي مي‌توانند يک فرصت اقتصادي براي خانواده باشند.

نظرات کاربران
کد امنیتی