در مذمت تحصیل و در ستایش بی‌سوادی
یادداشت

در مذمت تحصیل و در ستایش بی‌سوادی

نویسنده : الهام یوسفی

مدت‌ها پیش یک کتاب جیبیِ نسبتا کم‌حجم خواندم با عنوان: «در ستایش بی‌سوادی». عنوان خوب و جالب کتاب بیش از هر چیزی مرا به خواندنش تشویق کرده بود. انگار ترکیبِ در ستایش بی‌سوادی در قرنی که سواد به معنای مدرک، جایگاه ویژه‌ای دارد و آدم مدرک نداشته و درس نخوانده، مثل آدمی است که با زیرشلواری توی خیابان راه می‌رود، یک طورهایی شکستن تابوهای ذهنی و فرهنگی زمان ما بود. این‌که من هم همیشه و بسیار رنجیده بودم از آدم‌های درس‌خوانده بی‌سواد، همیشه با خودم گفته بودم چرا باید درس خواندن به جای بالا بردن فهم و درک و آگاهی، خیلی وقت‌ها فقط غرور آدم‌ها را زیاد کند؟ در واقع سوال اصلی‌ام این بود: حلقه مفقوده تحصیل علم و دانش کجاست که راه و رسم زندگی‌کردن را به ما یاد نداده؟ نمی‌دانستم دقیقا «هانس ماگنوس انسس برگر» نویسنده آلمانی کتاب چه می‌خواهد بگوید. اما وقتی چهار مقاله کتاب را خواندم، به نظرم رسید، هانس ماگنوس عزیز و روشنفکر، همان چیزهایی را که می‌دانسته‌ایم به زبان زیبایی برایمان تکرار کرده. کاری به این حرف‌ها ندارم... من در مقاله در ستایش بی‌سوادی حلقه مفقوده را پیدا کردم. یعنی هانس عزیز به یادم آورد که چرا در جهان فعلی، دانش صرفا دانش است و دستاورد دیگری ندارد. چرا اخلاق و ادب و تعهد قرار نیست همراهش رشد کنند. به طرز جالب و با نمکی یک نویسنده آلمانی در کتابش از چیزی سخن می‌گفت که همان «حکمت» خودمان بود و از تفاوتش با دانش و علم‌آموزی حرف می‌زد. می‌گفت تا به حال دیده‌اید که یک عامی روستایی بی‌سواد که در دهی دورافتاده زندگی می‌کند و از مظاهر تمدن بشری به دور مانده، گاهی از یک برج‌نشین تحصیل‌کرده با مدرک دکترا، درک بهتر و واقع‌بینانه‌تری از جهان پیرامونش دارد و زندگی بهتر و اصولی‌تری را می‌گذراند؟ می‌گفت تفاوت علم‌آموزی در گذشته و اکنون در این است که دانش در قدیم همراه حکمت رشد می‌کرده،  اما سیستم آموزشی اکنون در همه جای جهان حکمت را از جریان علم‌آموزی حذف کرده‌است. به بیان بومی‌تر و ساده‌تر این‌که همان مرد روستایی در چندصباحی که به مکتب‌خانه رفته، همراه آموختن برخی مفاهیم ضروری دانش مثل حساب و کتاب، گلستان و بوستان سعدی را خوانده و به جای فرو کردن آن همه دانسته‌های عجیب و غریب و غیرمفید در مغزش، از متون حکمای ایرانی، زندگی کردن را آموخته است. با همه ایرادات سیستم مکتب‌خانه، باز انگار دستاوردش بیش از آن چیزی بوده که اکنون این نظام عریض و طویل و پرمدعا به ما داده است. همه این‌ها را گفتم تا دوباره و چند باره بگویم که سیستم آموزشی چه جفا‌هایی در حق ما کرده و می‌کند.

نظرات کاربران
کد امنیتی
مهین
مهین
٩٦/١٠/٢٩
٠
٠
یاد اون حکایته افتادم که: جهانگردی وارد روستایی شد و در آنجا با پیرمردی ملاقات کرد و هم صحبت شد. بعد فهمید پیرمرد بیسواد است. با این حال از کلام خردمندانه و حکیمانه پیرمرد بیسواد در روستایی دورافتاده تعجب کرد و پرسید چطور اینطور میشود؟ پیرمرد گفت ما چون که بیسوادیم، ناچاریم فکر کنیم و حرف بزنیم!
پربازدیدتریـــن ها
زنگ انشاء

موضوع انشا: غذای مورد علاقه تان چیست؟

٩٧/١٠/٢٠
توئیتری ها

#آرایشگر

٩٧/١٠/٢٠

#مسابقه_آنلاین

٩٧/١٠/٢٠
یادداشت

در باب اصالت مصرف‌کنندگی هنر و ادبیات

٩٧/١٠/٢٠
اینستادونی

اینستادونی 564

٩٧/١٠/٢٠
به بهانه اقبال زیاد به سریال بانوی عمارت درباره این نوشتیم که چرا سریال‌های تاریخی‌طور را دوست داریم؟

با تاریخ، بدون انقضا

٩٧/١٠/٢٠

آیا بانوی عمارت یک اثر تاریخی است؟

٩٧/١٠/٢٠
پایان نامه

خودروی خارجی بهتر است یا ناظم خوب؟!

٩٧/١٠/٢٠
یادداشت

تیتراژ، پایان ماندگار یک سریال

٩٧/١٠/٢٠
معرفی کوتاه از فیلمی که رکورد شبکه نت‌فلیکس را جا به جا کرد

جعبه پرنده، درهم شکننده رکوردها

٩٧/١٠/٢٠
جارچی

جارچی 564

٩٧/١٠/٢٠
نکاتی جالب درباره بهترین پشت خط‌زن تاریخ والیبال ایران که شاید به تیم‌ملی برگردد

چراغ سبز شهرام به تیم‌ملی

٩٧/١٠/٢٠
بیفور ویژه

ماجرای بیلبیلک‌های مشکی

٩٧/١٠/٢٠
آنتن

راهکارهای جیمی برای جلوگیری از دزدی!

٩٧/١٠/٢٠
فتوچاپ

فتوچاپ 564

٩٧/١٠/٢٠
نگاهی به چند اثر از سینمای اقتباسی ایران به بهانه ساخت فیلم براساس رمان «نامیرا»

سینما اقتباس وطنی

٩٧/١٠/٢٠
روایت‌های ساده‌ای درباره رفتارهایی که مهر ورزیدن و محبت کردن را یاد می‌آورند

مهربانی‌های کوچک زنــــدگی را امتداد دهیم...

٩٧/١٠/٢٠
یادداشت

پیش‌فرض‌های ناقص

٩٧/١٠/٢٠
چهره هفته

چهره هفته 564

٩٧/١٠/١٩
ساختنیجات

کمری های اندازه با روش های ساده

٩٧/١٠/٢٠