نالیوود؛ غول ناشناخته
نگاهی به سینمای نیجریه که دومین تولید کننده پرکار صنعت فیلم جهان است

نالیوود؛ غول ناشناخته

نویسنده : محمد امین شرکت اول

احتمالا تا الان هر زمان حرفی از کشور «نیجریه» به گوشتان می‌خورد، ناخودآگاه ذهنتان به سراغ مردمی فقیر و بدوی که اغلب دچار بیماری و سوء تغذیه هستند می‌رفت و یا اگر کمی بیشتر در وادی این کشور بودید، جنایات گروه تروریستی «بوکوحرام» را به یاد می‌آوردید، اگر هنوز هم ذهنتان در رابطه با نیجریه تنها با چنین مسائلی پر شده است، توصیه می‌کنم این مطلب را از دست ندهید.

اعجاب نیجریه!

کشور نیجریه یا به طور رسمی «جمهوری فدرال نیجریه»، کشوری 170 میلیون نفری در غرب قاره آفریقا با پایتخت «آبوجا» است. زبان رسمی مردم این کشور انگلیسی است و به عنوان پرجمعیت‌ترین کشور قاره آفریقا شناخته می‌شود و۷۰ درصد از مردمش زیر خط فقر زندگی می‌کنند. به جرئت می‌توان گفت جالب توجه‌ترین نکته‌ای که می‌شود در خصوص این کشور به آن اشاره کرد، صنعت فیلم‌سازی نیجریه است، صنعتی که بر طبق آمار سازمان آموزشی، علمی و فرهنگی ملل متحد (يونسکو)، بعد از هند، به عنوان بزرگترين توليدکننده فيلم در جهان شناخته می‌شود.

صنايع فيلم‌سازی نيجريه که با نام تجاری «نالیوود» شناخته می‌شود، براساس میانگین گرفته شده توسط کانون آمار یونسکو در بین سال‌های 2005 تا 2009 حدود هزار و صد فیلم در هر سال تولید کرده است، که این میزان براساس آمارهای غیر رسمی حتی تا تعداد ۲۵۰۰ فیلم در سال نیز ذکر شده و این درحالی‌است که بر اساس آمار کانون آمار یونسکو، «بالیوود» به عنوان بزرگترین غول فیلم‌سازی جهان حدود هزار و 180 فیلم تولید کرده و بزرگترین بازار صنعت فیلم جهان، یعنی «هالیوود» هم میانگین آماری ساخت تنها 555 فیلم در سال را برای خود به ثبت رسانده است، یعنی به میزان نیمی از تولیدات صنعت فیلم‌سازی نیجریه که البته با توجه به آمار بسیار پایین تعداد سینماهای این کشور که طبق آخرین اعلام حدود 100 سالن است، می‌توان به این موضوع پی برد که شبکه‌های تلویزیونی و همچنین سینمای خانگی سهم حداکثری از این بازار دارند.

فیلم‌سازی، دومین صنعت پر اشتغال نیجریه

هر چند صنعت فیلم نیجریه در بین 10 کشور دارای بیشترین بازار فروش فیلم، قرار نمی‌گیرد، ولی وارد کردن سالانه 600 میلیون دلار پول به چرخه اقتصاد نسبتاً ضعیف این کشور و به کارگیری حدود یک میلیون نفر در حوزه کاری خود، که از این نظر بعد از مزرعه‌داری‌ در رتبه دوم میزان اشتغال نیجریه جای می‌گیرد، توانسته نقش بسزایی را در اقتصاد این کشور ایفا کند.

تاریخچه شکل‌گیری «نالیوود»

تاریخ صنعت فیلم‌سازی نیجریه را به طور کلی می‌توان در سه دوره اصلی، یعنی «دوران استعمار»، «عصر طلایی» و «سینمای نوظهور نیجریه» دسته‌بندی کرد. اواخر قرن نوزدهم میلادی بود که فیلم وارد نیجریه شد و با سرعت، گسترش خود در این کشور را آغاز کرد، در سال 1903 اولین اکران‌های عمومی در سالن «گلوور» شهر «لاگوس» (بزرگترین شهر نیجریه) شروع شد. در آن دوران صنعت فیلم‌سازی نیجریه نیز همانند خود آن کشور، تحت استعمار بریتانیا بود و تمام عوامل سازنده فیلم‌ها و اکثر بازیگران نیز از آن کشور بودند و نیجریه‌ای‌ها تنها برای کارهای پست و حاشیه‌ای فرایند ساخت و یا در برخی موارد نقش‌هایی حقیر استفاده می‌شدند. تاریخ اولین فیلم تولید شده در این کشور به سال 1926 میلادی برمی‌گردد، فیلمی به کارگردانی «جفری برکاس» که البته در آن فیلم از بازیگران نیجریه‌ای نیز استفاده شده بود.

دوران طلایی فیلم‌سازی نیجریه

پس از استقلال نیجریه در سال 1960، کسب‌وکار سینما به سرعت گسترش یافت و سینماهای جدید تاسیس شد، بازیگران تئاتر در این کشور به ساخت فیلم روی آوردند و این روند ادامه داشت تا دوازده سال بعد از انقلاب، رئیس جمهور وقت نیجریه «یاکوبو گوون» فرمان بومی‌سازی صنعت فیلم‌سازی این کشور را صادر کرد و خواستار انتقال مالکیت حدود 300 فیلم سینمایی از صاحبان خارجی آن‌ها به دولت نیجریه شد، از این بین می‌توان به اولین فیلم ساخته شده در این کشور اشاره کرد که مالکیت آن به طور کلی به واحد فیلم نیجریه واگذار شد. نتیجه این فرمان بیشتر شدن سهم هنرمندان و همچنین مردم این کشور در صنعت سینمای نیجریه شد. این دوران به علت تاثیرات استقلال این کشور و رونق فروش نفت، به عنوان اولین کالای صادراتی نیجریه، درآمد مردم بالا رفت و منجر به استقبال بیشتر آن‌ها از این هنر- صنعت منجر شد که رونق خود به خودی فرهنگ سینما در نیجریه را به ارمغان آورد و به همین خاطر است که این دوره را عصر طلایی صنعت فیلم‌سازی در نیجریه نامیدند. پس از افول عصر طلایی، صنعت فیلم نیجریه در سال‌های پایانی قرن بیستم و با اکران فیلم «Living in Bondage» مجدداً رونق بزرگ دیگری را تجربه کرد، این صنعت در نیجریه در شروع قرن 21 به اوج خود رسید تا به جایگاه دومین صنعت فیلم در جهان از نظر تعداد تولید فیلم در سال رسید. در ابتدای قرن 21 آثار «نالیوود» به عنوان ویدیوهای خانگی و به صورت کاست‌های ویدیویی در نیجریه عرضه می‌شدند، ولی استقبال مردم از این هنر-صنعت کار را به جایی رساند که اکنون می‌توان محصولات نالیوود را از ماهواره و تلویزیون‌های کابلی و همچنین سرویس‌های پخش آنلاین از جمله «I Roko TV» تماشا کرد. 

از «ابوجا» تا جشنواره‌ای 3 دلاری

قدیمی‌ترین و معروف‌ترین جشنواره فیلم این کشور، جشنواره‌ای به نام «جشنواره بین‌المللی فیلم ابوجا» است که همه ساله در پایتخت نیجریه برگزار می‌شود، این فستیوال که امسال در انتظار چهاردهمین دوره خود به سر می‌برد، همه ساله در روزهای آغازین پاییز (در نیم کره شمالی) برپا می‌شود که در آخرین حضور فیلم‌های ایرانی در آن، فیلم سینمایی «حکایت عاشقی» در بخش‌های بهترین فیلم‌های بلند سینمایی و بهترین موسیقی متن، کاندید دریافت جایزه بود که در نهایت توانست جایزه تندیس «ستاره طلایی» بهترین موسیقی متن این جشنواره را از آن خود کند. از دیگر جشنواره‌های فیلم این کشور می‌توان به «جشنواره بین‌المللی فیلم EKO» اشاره کرد، جشنواره‌ای که نکته قابل توجه آن این است که برای حضور در آن هیچ محدودیتی وجود ندارد و هرکسی از هر نقطه جهان می‌تواند تنها با پرداخت 3 دلار فیلم خود را در این جشنواره شرکت دهد.

با این همه، چرا «نالیوود» برایمان شناخته شده نیست؟

شاید با خواندن این مطلب برایتان این سوال ایجاد شده است که چگونه سینمای نیجریه، با این همه گسترش کمی، هیچ جایگاهی، جز در عرصه تعداد فیلم تولیدی در جهان ندارد و به عبارتی دیگر، حتی یک فیلم شاخص و معروف که شناخته شده باشد از این سینما بیرون نیامده است. برای جواب این سوال باید گفت که محصولات نالیوود برخلاف هالیوود و بالیوود مشتری و بیننده زیادی در سطح بین‌المللی ندارد و تماشاگران قاره‌های مختلف، آشنایی زیادی با قصه‌ها و ستارگان سینمایی این کشور ندارند. برخلاف فیلم‌های هالیوودی و بالیوودی که دامنه فعالیت‌شان در سراسر جهان گسترده است، فیلم‌های نالیوودی فقط در کشورهای مختلف قاره‌ آفریقا بیننده دارند. معمولا فیلم‌های کشورهای آفریقایی به جز نمایش عمومی در کشورهای این قاره، از امکانات اندکی برای نمایش عمومی بین‌المللی برخوردار هستند. فیلم‌های آفریقایی را بیشتر می‌توان در جشنواره‌های بین‌المللی یا هفته‌های فیلم پیدا کرد ولی به ندرت اتفاق می‌افتد که در سینماهای عمومی کشورهای اروپایی و در حال رشد، فیلمی آفریقایی روی پرده سینماها برود و در بین کشورهای اروپایی فقط کشور فرانسه است که نظر مساعدتری نسبت به محصولات آفریقایی دارد.

راستی بیشتر فیلم‌های نالیوود بودجه‌ای حدود ۲۵ هزار دلار دارند و در یک هفته ساخته می‌شوند! وقتی ساخت فیلم‏ها در کشور به اتمام می‌رسد، به گوشه و کنار آفریقا فرستاده می‌شوند و یا به زبان اصلی انگلیسی و یا با دوبله فرانسوی و‌ آفریقایی منتشر می‌شوند. این فیلم‌ها بعضی مواقع بسته‌بندی‌شان هم عوض می‏شود و اغلب به صورت قاچاق به دست مخاطبان محلی می رسند.

نظرات کاربران
کد امنیتی
پربازدیدتریـــن ها
نگاهی به چند کتاب محبوب که همیشه جزو پرفروش‌های بازار کتاب هستند

فرمانروایان واقعی کتاب‌فروشی‌ها

٩٦/٠٩/٢٣
چهره هفته

جو سحر قریشی نگیردمان!

٩٦/٠٩/٢٣
NFC فناوری جدیدی که ترند حال و هوای تکنولوژی کشورمان شده

#Near_Field_comunication

٩٦/٠٩/٢٣
سحر مصیبی، کارگردان مستند «صفر تا سکو» در گفت وگو با جیم

در زندگی خواهران منصوریان غیر ممکنی وجود ندار

٩٦/٠٩/٢٣
شاخ هفته

میم من را خوب بشناس

٩٦/٠٩/٢٢
جارچی

جارچی 516

٩٦/٠٩/٢٣
کافه جهان نما

به پایان آمد این کافه...

٩٦/٠٩/٢٣
یادداشت

مربی تایلندی نباشیم

٩٦/٠٩/٢٣
فتوچاپ

فتوچاپ 516

٩٦/٠٩/٢٣
شبکیه

جنجال سه بُعدی کاسبان تحریم

٩٦/٠٩/٢٣
مواجهه با یک مدل متفاوت زندگی در مصاحبه با محمدرضا شاه‌پسند، یک گردشگر ایرانی

جهان دیدن به از جهان خوردن

٩٦/٠٩/٢٣
یادداشت

دلم برای پدیده می‌سوزد

٩٦/٠٩/٢٣
تلگجیم

تلگجیم 516

٩٦/٠٩/٢٣
چاپ‌های متعدد و استقبال از «ملت عشق» برای چندمین بار این سوال را مطرح می‌کند که؛ چطور رمان‌های متوسط این

رُمان با لایک اضافه

٩٦/٠٩/٢٣
شگرد

آموزش اتصال به مودم wifi بدون نیاز به رمز عبور

٩٦/٠٩/٢٣
حکایت هفته

اندر حکایت مریدان و کاهش تعطیلات تقویمی

٩٦/٠٩/٢٣
یادداشت

چطور برخی ناشران ما را دور می‌زنند؟

٩٦/٠٩/٢٣
کوتاه درباره رمان «ملت عشق» و دلایل محبوبیت آن

رمانی با رگه‌های سریال ترکی

٩٦/٠٩/٢٣
درباره موفقیت‌های سرمربی کروات با پرسپولیس که بعضا برآمده از ویژگی‌های شخصی و اخلاقی اوست

برانکو بَلَدوویچ!

٩٦/٠٩/٢٣
دات کام

مهراب قاسمخانی هستم، دو ماهه پاکم!

٩٦/٠٩/٢٣
تبلیغات