چرا و چگونه فیلم را ببینیم؟

چرا و چگونه فیلم را ببینیم؟

نویسنده : سید مصطفی صابری

«ایستاده در غبار» اثر خاصی است، تماشایش حس و حال خاصی می‌‌‌‌طلبد و لذت بردن از آن مقدمات و آمادگی ذهنی می‌‌‌‌طلبد، پس صرف توصیه اکید هنرمندان و دوستان و... قرار نیست تماشای این اثر ما را درگیر کند. کوتاه از چند جنبه مختلف این فیلم را بررسی کرده‌‌‌‌ایم:

چرا ببینیم؟

فیلم فرم جدیدی دارد، شخصیتی شاخص در دفاع مقدس را خیلی واقعی، ملموس و بدون اغراق معرفی می‌‌‌‌کند. در خیلی از دقایق فیلم فراموش می‌‌‌‌کنید که در حال تماشای یک اثر سینمایی هستید، گریم‌‌‌‌ها، صحنه‌آرایی، حتی نورپردازی، فیلمبرداری و خلاقیت‌‌‌‌هایی مثل فیلتر رنگی که تم قدیمی کار را بیشتر کرده چنان شما را درگیر می‌‌‌‌کند که فکر می‌‌‌‌کنید یکسری تصاویر آرشیوی را برای‌‌‌‌تان پخش کرده‌‌‌‌اند. در تمام دقایق راوی شخص حقیقی است که درگیر ماجرا بوده، حتی در دقایقی صدای خود حاج احمد متوسلیان هم پخش می‌‌‌‌شود که حس مستند بودن اثر را بیشتر می‌‌‌‌کند. حاج احمد متوسلیان چهره خاصی است که سال‌‌‌‌ها پس از ربوده شدنش هنوز عطش برای شناخت بهتر او، نسلش وآرمان‌‌‌‌هایشان وجود دارد.

چرا از فیلم لذت می‌‌‌‌بریم؟

برای بسیاری از ما سینمای داستانی حرف جدیدی ندارد، انگار فقط اسم فیلم‌‌‌‌ها و بازیگران عوض می‌‌‌‌شود اما داستان‌‌‌‌ها تکراری است. شاید یکی از دلایل اقبال عجیب بزرگترها به پویانمایی‌‌‌‌هایی مثل «درون و بیرون» (insideout) همین باشد، بعضی‌‌‌‌ها هم سراغ سریال بینی می‌‌‌‌روند تا شاهد تحول و تطور شخصیت‌‌‌‌ها، چرخش‌‌‌‌های داستانی بیشتر و دنیای متفاوتی باشند که در سینما کمتر با آن مواجه می‌‌‌‌شوند. خیلی‌‌‌‌ها هم به سراغ دنیای مستند می‌‌‌‌روند تا درگیر اثری شوند که واقعیت در تاروپودش حضور دارد. هر چند در هر مستند بازهم ردپای عوامل و زاویه نگاه‌‌‌‌شان وجود دارد، به نوعی مستند بی‌‌‌‌طرف نداریم حتی اگر کاملاً مستقل از هر نگاهی باشد. در این بین «ایستاده در غبار» در مرز سینمای داستانی و مستند حرکت می‌‌‌‌کند و بازسازی مستندگونه دارد با بازی‌‌‌‌های واقعی و دلنشین و طراحی صحنه چشمگیر و دشوار. شاید یکی از دلایل اقبال ویژه هنرمندان و مخاطب خاص سینما از این اثر همین باشد. 

چگونه ببینیم؟

فیلم دیدن در ظاهر چگونگی ندارد، اما در باطن پیش‌‌‌‌فرض‌‌‌‌هایی که ما قبل از تماشای یک اثر داریم، حس و حالمان، انتظارمان و... را می‌‌‌‌شود به نوعی همین چگونگی تعبیر کرد. باید روراست باشیم، جنبه مستندوار اثر غالب است، بازیگران دیالوگی نمی‌‌‌‌گویند، داستان فیلم گره افکنی، اوج و فرود و خیلی چیزهای دیگر را ندارد. چند روایت است که از کودکی تا لحظاتی قبل از ربوده شدن حاج احمد متوسلیان را پیش چشم مخاطب به نمایش می‌‌‌‌گذارد. اما شروعی امیدوار کننده است برای سینمای ایران تا افق‌‌‌‌های جدیدی را تجربه کند و فرم تجربی اثر را تکامل بخشد، فرمی که حاصل تلاش متعهدانه چند جوان است و کاملاً ایرانی است.

نظرات کاربران
کد امنیتی