سندروم تلگرام
محرمانه مستقیم

سندروم تلگرام

نویسنده : حامد نادری راد

امسال سال تلگرام بود. خیلی از اخبار و حواشی که امسال در موردشان خواندیم یا شنیدیم یک‌جورهایی به این نرم‌افزار موبایلی گره می‌خورد. حتی تبلیغات انتخاباتی امسال هم با وجود تلگرام حسابی عوض شده بود.

تلگرام خاص است. خاص بودنش از شیوه موافقت‌ها و مخالفت‌هایی که در موردش می‌شود، معلوم است. تلگرام اولین نرم‌افزاری است که یک دولت برای بسته نشدنش وزرایش را بسیج می‌کند و سیستم قضایی هزاران دلیل برای بسته شدندش ردیف می‌کند. تلگرام پدیده‌ای است که عده‌ای آن را باعث افزایش سرمایه اجتماعی و امنیت جامعه می‌دانند و عده دیگری آن را جاسوسی و ضد امنیت! همین پارادوکس‌ها در قضیه تلگرام است که آن را جذاب می‌کند.

آمار عجیب و غریب این پدیده از خودش خاص‌تر است. این‌که چطور در عرض 9 ماه یک نرم‌افزار موبایلی در ایران بیش از 20 میلیون کاربر فعال پیدا می‌کند، این‌که هر کدام از این کاربران ساعت‌ها وقت‌شان را برای او می‌گذارند و سایت تلگرام مثل آسانسور در رنکینگ بهترین سایت‌های ایران بالاتر می‌آید و... در کل آمارها هم حسابی به نفع تلگرام است.

تلگرام البته اولین نمونه از این جنس نیست و آخرینش هم نخواهد بود. در مقابل هر چیزی که به سرعت فراگیر می‌شود دو نوع نگاه سنتی وجود دارد. عده‌ای خوشحالانه و بدون دلیل آن را تحسین می‌کنند و با مثال‌های متعدد سعی دارند که بگویند جلوی تکنولوژی را نمی‌شود گرفت، پس کاری به آن نداشته باشید. سعی کنید تا حد ضرورت کنترلش کنید، جامعه هم پس از مدتی خودش، راه درست استفاده را می‌آموزد. عده‌ای دیگر هم منفی‌نگرانه، هر چیزی که گسترده شده و بین مردم نفوذ داشته باشد را با عینک شک و تردید نگاه می‌کنند و گاهی هم با برچسب‌هایی مانند «ضد امنیت» و «جاسوسی» سراغ آن می‌روند.

در هر دوی این نگاه‌ها، متن پدیده‌ای مانند تلگرام بدون توجه به فرامتن آن بررسی شده است. فرض کنیم اصلا تلگرام فیلتر بشود، به جرئت می‌توان گفت فردای آن روز مردم نرم‌افزاری با امکانات بیشتر از تلگرام را انتخاب خواهند کرد. اصلا شاید آن نرم‌افزار ایرانی هم باشد. بعدش چه؟ آیا باز هم می‌شود به آن خرده‌ای گرفت؟

هیچ کس در این کشاکش از جامعه ایرانی نمی‌پرسد که وقت‌تان را از کجا آورده‌اید؟ هیچ مسئولی هم (چه موافق و چه مخالف) درد این را ندارد که مگر مردم کشور چند ساعت وقت بیکار دارند که این همه توی تلگرام می‌چرخند؟ جرقه‌های واقع‌بینانه‌ای مثل کمپین شب یلدا* هم نتوانست عمق فاجعه و سرمایه‌سوزی یک ملت را نشان دهد. چند بار شد عینک بدبینی و خوشبینی را کنار گذاشته و از خود بپرسیم که چرا جوان‌های ما باید ساعت‌ها وقت‌شان، عمرشان، انرژی و اعصاب‌شان را در گروه‌ها و کانال‌های تلگرامی تبدیل به «هیچ» کنند؟! چرا باید خانواده‌های ایرانی وقتی کنار هم هستند، هر کدام موبایلی به دست بگیرند و حال نگاه کردن به چهره همدیگر و صحبت کردن را نداشته باشند؟! اگر فردا سیل ویرانگر فناوری، اسباب بازی وقت‌گیر‌تر و جذاب‌تری از تلگرام را برای‌مان به ارمغان آورد، تکلیف جامعه چه خواهد شد؟!

آیا وقتش نرسیده حداقل با وجود سال نو، کمی در دلایل استفاده‌مان از تلگرام بازنگری کنیم؟ شاید خیلی از این وقت‌گذاری‌ها را بتوان طور دیگری مدیریت کرد. شاید حالا که بهانه دید و بازدید‌های نوروزی را داریم، حالا که قرار است بعضی‌هایمان بعد از یک سال دور هم جمع شویم، بدون تلگرام و حواشی آن خوش بگذرانیم و تجربه زیستن بدون چک کردن هر لحظه آن را از خودمان دریغ نکنیم.

 

* کمپین #یک_شب_بدون_گوشی حرکتی بود که در شب یلدای 94 برای برگزاری بهتر مراسم و کنار گذاشتن گوشی‌های تلفن همراه صورت گرفت. البته عکس‌های سلفی استثناء بودند!

نظرات کاربران
کد امنیتی
پربازدیدتریـــن ها
روایت‌هایی درباره خرده رفتارهای زنان علیه زنان

وقتی برای زنان هم، زن و مرد دارد!

٩٥/١٢/٠٥
برگزیده سایت

نقطه سر خط به توان 3

٩٥/١٢/٠٥
کافه جهان نما

لندن، شهر رمز و راز و باران در دل جزیره

٩٥/١٢/٠٥
شاخ هفته

راز و رمزهای رازداری

٩٥/١٢/٠٥
مینیمال

روز مهندس مبارک!

٩٥/١٢/٠٥
حکایت هفته

اندر حکایت مریدان و مشاهده بشقاب پرنده در آسمان

٩٥/١٢/٠٥

فراز و فرودهای ادبیات عاشقانه از دیروز تا امروز

٩٥/١٢/٠٥
تلگجیم

تلگجیم 476

٩٥/١٢/٠٥
شگرد خفن

ویژگی جدید تلگرام ویندوزی

٩٥/١٢/٠٥
گپی با برگزیدگان مشهدی جشنواره سی و پنجم تئاتر فجر در یک شب برفی

کاش مسئولان، اندازه مردم به تئاتر توجه داشتند

٩٥/١٢/٠٥
ذهن زیبا

ذهن زیبا 476

٩٥/١٢/٠٥
آنتن

همسایه‌های بی‌جک!

٩٥/١٢/٠٥
چهره هفته

کمدی-تراژدی کاندیداتوری بقایی

٩٥/١٢/٠٥
نامه‌های دلبرانه‌ای که امروز در قالب‌کتاب به دست ما رسیده‌اند

از... به...

٩٥/١٢/٠٥

شغل: «دوستت دارم» نویسی

٩٥/١٢/٠٥
درباره عاشقانه نوشت‌ها و بلایی‌که ما آدم‌های عصر جدید بر سرشان آورده‌ایم

عاشق is typing...

٩٥/١٢/٠٥
روی پرده

نه خوب، نه جلف؛ متوسط!

٩٥/١٢/٠٥
فتوچاپ

فتوچاپ 476

٩٥/١٢/٠٥
جارچی

جارچی 476

٩٥/١٢/٠٥
مینی ها

مینی 476

٩٥/١٢/٠٥
تبلیغات
تبلیغات