رتبه بندی فیفا از کجا می‌آید؟!
پاسخ به یک سوال مهم به بهانه انتشار رنکنیگ جدید فیفا و صدرنشینی آرژانتین در جهان

رتبه بندی فیفا از کجا می‌آید؟!

نویسنده : علیرضا گرانپایه

هر ماه رتبه‌بندی تیم‌های ملی فوتبال دنیا توسط فیفا اعلام می‌شود اما گاهی این رتبه‌بندی و جایگاه تیم‌ها مخاطبان را با سوالات جدی روبه‌رو می‌کند. به عنوان مثال در آخرین رده‌بندی فیفا که هفته گذشته اعلام شد، تیم ملی آرژانتین که حتی نتوانست قهرمان کوپا آمریکا شود و مقابل شیلی شکست خورد، در حالی در صدر بهترین تیم‌های ملی دنیا قرار گرفت که تقریبا هیچ کارشناسی شکی در این موضوع ندارد که آلمان بهترین تیم حال حاضر دنیاست. این نکته تنها در مورد آرژانتین نیست و این سئوال راجع به وضعیت تیم‌های مختلف مطرح است. در ادامه سعی کرده‌ایم به بررسی این سوال بپردازیم که معیار رتبه‌بندی تیم‌های ملی در  فیفا چیست؟ 

 

ابهامات یک جدول

کافی است کمی آخرین رده‌بندی اعلام شده توسط فیفا را بالا و پایین کنید تا با علامت‌ سوالات مهمی در جدول رو‌به‌رو شوید. اگر حضور آرژانتین بالاتر از قهرمان مقتدر جام جهانی سال گذشته را هم نادیده بگیرید باز هم می‌توان نکات جالبی را یافت. تیم ملی ولز که حتی سابقه حضور در مسابقات قهرمانی اروپا را ندارد در حالی رتبه ده دنیا را کسب کرده است که فرانسه نیز در رده 22 دنیا تنها یک رده بالاتر از تیم ملی ایسلند قرار گرفته است. حالا این موضوع را بگذارید در کنار جایگاه هشتم تیم ملی رومانی در دنیا. جایگاه اول تیم ملی کشورمان در آسیا، علی رغم نتایج ضعیف در جام ملت‌های آسیا نیز یک ابهام دیگر رده‌بندی فیفا در چندماه گذشته بوده است.

 

کشف فرمول

تیم‌های ملی دنیا با توجه به امتیازاتی که کسب می‌کنند، رتبه‌بندی شده و جایگاه‌‎شان مشخص می‌شود. به عنوان مثال تیم ملی آرژانتین با در اختیار داشتن 1472.54 امتیاز در ماه گذشته توانست در صدر جدول قرار بگیرد. اما سوال مهم اینجاست که امتیازات براساس چه معیاری به تیم‌ها داده می‌شود؟ این پیش فرض که امتیازات براساس نتایج هر تیم در ماه گذشته محاسبه می‌شود، کاملا مشخص است. اما باید امتیاز هر مسابقه ملی را به دست بیاوریم. برای مشخص کردن نحوه کار کرد این رتبه‌بندی، فیفا یک امتیاز را به هر مسابقه‌ای که یک تیم ملی در 4 سال گذشته انجام می‌دهد اختصاص می‌دهد، مسابقاتی که به زمان حال نزدیک‌تر باشند امتیاز بیشتری دارند. امتیاز  هر مسابقه نیز تابعی از چهار پارامتر است. نتیجه مسابقه/ اهمیت بازی/ قدرت تیم مقابل/قدرت کنفدراسیون (قاره) تیم مقابل. فیفا این 4 فاکتور را در هم ضرب می‌کند تا امتیاز یک تیم که در یک مسابقه را محاسبه کند.

 

بررسی پارامترها

فیفا برای برد در یک مسابقه 3 امتیاز، مساوی 1 و باخت صفر امتیاز در نظر می‌گیرد. در بخش اهمیت مسابقه، فیفا ضریبی را برای مسابقات در هر رده ملی مشخص می‌کند که در آن، بازی دوستانه 1،  مقدماتی جام جهانی یا مقدماتی جام ملت‌های قاره 2.5، جام ملت‌های قاره 3 و جام جهانی ضریب 4 دارد. قدرت تیم مقابل پارامتر سومی است که فیفا برای مشخص کردن آن از فرمول ساده‌ای استفاده می‌کند. رتبه تیم مقابل در آخرین رده‌بندی فیفا را از عدد 200 کم کنید تا ضریب این پارامتر برای هر مسابقه به دست بیاید. مثلا اگر تیم ملی کشورمان مقابل تیم ملی پرتغال با رتبه هفتم دنیا قرار بگیرد، ضریب 193 را برای این پارامتر توسط فیفا در نظر گرفته می‌شود. پارامتر چهارم نیز از میانگین قدرت قاره هر دو تیم حاصل می شود. این ضریب برای کشورهای آمریکای جنوبی 1، اروپا 0.99 و سایر قاره‌ها 0.85 است.  

اما این تمام ماجرا نیست، عدد حاصل ضرب این 4 عدد با هم امتیازی است که فیفا بابت هر مسابقه به تیم‌های ملی می‌دهد. برای محاسبه امتیاز موثر در رتبه هر تیم، فیفا برای هر سال وزن جداگانه‌ای در نظر می‌گیرد. چهار سال قبل 20%، سه سال قبل 30%، دو سال قبل 50% و سال جاری 100%

 

مشکلات سیستم امتیازی

احتمالا با دیدن این سیستم امتیاز دهی فیفا شما نیز با سوالات مهمی در ذهن‌تان رو‌به‌رو شده‌اید. مثلا موضوع مهم میزبان یا مهمان بودن در امتیازات یک مسابقه فوتبال تاثیری ندارد، یا برای فیفا فرقی نمی‌کند که یک تیم مسابقه‌ای را 7 بر 1 پیروز شود یا در ضربات پنالتی از پس تیم مقابل بربیاید. حالا این موضوع را بگذارید در کنار این اتفاق که مثلا تیم‌های ملی اروپایی به دلایل طولانی بودن مسیر صعود به جام‌جهانی با بازی‌های رسمی بیشتر شانس بیشتری را برای بالا بردن امتیازات خود دارند. هرچند رده‌بندی فیفا با تمام مشکلاتش در نگاه بسیاری از ما کم اهمیت جلوه می‌دهد، اما یادمان نرود که سیدبندی قرعه‌کشی جام‌های مختلف نیز براساس همین رتبه‌ها صورت می‌گیرد.

 

نظرات کاربران
کد امنیتی
پربازدیدتریـــن ها
محرمانه مستقیم

9 سال و ۳۶۴ روز!

٩٥/٠٩/١٨
ذهن زیبا

ذهن زیبا

٩٥/٠٩/١٨
تولدنـوشت‌های اینستاگرامی سه نسل از جیمی‌ها به مناسـبت 19 آذر 10 سالگی جیم

دهه دومی شدیم:)

٩٥/٠٩/١٨
فتوچاپ

فتوچاپ

٩٥/٠٩/١٨
حکایت هفته

اندر حکایت خراب کردن دیوار و مریدان

٩٥/٠٩/١٨
درباره مردانگی دختر شطرنج باز کشورمان که حسابی در رسانه‌های جهان ترکاند!

دختری از جنس آقا تختی!

٩٥/٠٩/١٨
وقتی که یک پای فرهنگ تعطیلی می‌لنگد

تعطیلیِ تعطیلات

٩٥/٠٩/١٨
فيلمى كه تكليفش نه با خودش مشخص است نه با ما

فيلم‌ هِنسى!

٩٥/٠٩/١٨
مینی‌ها

مینی پیشنهاد

٩٥/٠٩/١٨
#شگرد_خفن

زنده و مستقیم این‌جا اینستاگرام است!

٩٥/٠٩/١٨
مینیمال

زن زندگی/مرد زندگی باس چی داشته باشه؟

٩٥/٠٩/١٨
نگاهی به تعطیلات رسمی ایران و دیگر کشورهای توسعه یافته دنیا

این همه تعطیلی چندتا لایک داره؟!

٩٥/٠٩/١٨
گفت‌وگو با دکتر علی چِشُمی عضو هیئت علمی اقتصاد دانشگاه فردوسی

تعطیلات آفت هست ولی نه برای اقتصاد فعلی ما!

٩٥/٠٩/١٨
روایت‌هایی از هفت‌خان خواستگاری‌های امروزی به بهانه شروع فصل خواستگاری‌ها

از خواستگاری تا ازدواج راه درازی ا‌ست!

٩٥/٠٩/١٨
تلگجیم

تلگجیم

٩٥/٠٩/١٨

یهویی شد دیگه

٩٥/٠٩/١٨

چرخه‌ تبدیل پراید

٩٥/٠٩/١٨
#شگرد_خفن

خلاق‌های اینستاگرامی

٩٥/٠٩/١٨
گفت‌و‌گو با «ساراسادات خادم‌الشریعه»

در آن لحظه به نتایجم فکر نکردم

٩٥/٠٩/١٨
نکاتی خواندنی درباره برترین بازیکن فوتسال آسیا در سال‌های 2014 و 2016

موفرفری خوش‌تکنیک!

٩٥/٠٩/١٨