اساتید فرهنگستان دیر به فکر می‌افتند
معادل‌سازی‌های فرهنگستان زبان و ادب فارسی در گفت‌وگو با استاد ادبيات

اساتید فرهنگستان دیر به فکر می‌افتند

نویسنده : سحر نيكوعقيده

دکتر محمود فتوحی، استاد دانشگاه فردوسی مشهد، واژه گزینی فرهنگستانِ زبان و ادب فارسی را این گونه ارزیابی می‌کند: این واژه‌ها عموما از فیلتر چند استاد متخصص رد می‌شوند و به لحاظ معنایی و دستوری درست هستند، اما برخی هم بر اساس ذوق و سلیقه واژه گزینی می‌شوند. گفت‌وگوی ما با این استاد ادبیات را در ادامه بخوانید:

 یک کلمه بیگانه بر چه اساسی باید واژه گزینی شود؟

 باید موسيقایی، خوش‌آهنگ و تک واژها برای مردم مانوس باشد. مثلا بالگرد هم خوش آهنگ است و هم دلالت دارد.

 به نظر شما چرا بسیاری از این واژه‌ها از سوی مردم مورد استقبال قرار  نمی‌گیرند؟ 

 مردم کشور ما در بدو ورود هر امر جدیدی آن را جدی نمی‌گیرند، حتی شاید برخی مسخره‌اش ‌کنند و برایش جوک بسازند. حالا مردم انعطاف‌پذیرتر شده‌اند، اما این موضوع در گذشته عمیق‌تر بود. مثلا بسیاری از واژه‌هایی که در زمان رضاشاه مورد تمسخر مردم واقع می‌شد حالا کاملا رواج یافته است.

 اما خیلی از واژه‌های معادل سازی شده هم هستند که خوش آهنگ نیستند و طبیعتا در بین مردم رواج نیافته‌اند، مانند پرون‌جا که معادلِ فایل است.

 بله این را نمی‌توان کتمان کرد که در خیلی از این واژه‌ها عناصر مرده زبان استفاده شده است و این خوب نیست. باید از پسوند‌ها و پیشوندهایی استفاده کرد که برای مردم آشنا و خوش‌آهنگ باشد. مثلا پسوندِ جا در پرون‌جا نامانوس است و پذیرش آن برای مردم سخت است. یکی دیگر از ایراد‌های وارده به عملکرد فرهنگستان، دیر اقدام کردن است. فرهنگستان در بسیاری از موارد بعد از رواج یافتن یک واژه بیگانه به فکر معادل سازی می‌افتد که دیگر فایده‌ای نخواهد داشت. این موضوع می‌تواند ناشی از این باشد که قریب به اتفاق اساتید فرهنگستان با وجود دانش و آگاهی بالا سن زیادی دارند، به روز نیستند و نمی‌توانند هم سرعت با تکنولوژی پیش بروند.

 راه ترویج بسیاری از این واژه‌های مطرودی که اتفاقا زمینه رواج یافتن دارند را چه می‌دانید؟

 رسانه‌ها ، صدا و سیما و مدارس خیلی موثر هستند. اگر در همان مقاطع دبستان و راهنمایی در کتب درسی از این واژه‌ها استفاده شود، کم‌کم برای مردم مانوس می‌شود و حتی مردم خودشان می‌توانند تولیدکننده واژه‌های فارسی باشند. 

نظرات کاربران
کد امنیتی
پربازدیدتریـــن ها
کافه جهان نما

دهلی نو شهر سکانس های بی پایان

٩٥/١١/٢٨
برگزیده سایت

نقطه سر خط به توان 3

٩٥/١١/٢٨

نفس های آخر

٩٥/١١/٢٨
شگرد خفن

چگونه از دست اینترنت اکسپلورر خلاص شویم

٩٥/١١/٢٨
درباره شخصیت‌های فیلم‌های ماجرای نیمروز، سیانور و امکان مینا و تصویری که از سازمان منافقین برای ما می‌

ماجرای منافقین

٩٥/١١/٢٨
جاکتابی

مردی که گورش گم شد

٩٥/١١/٢٨
شاخ هفته

پلک بگشا صنما، صبح مرا روح ببخش

٩٥/١١/٢٨
تلگجیم

تلگجیم 475

٩٥/١١/٢٨
مستند «فیلمی ناتمام برای دخترم سمیه»؛ روایتی پی پرده از گروهک تروریستی منافقین

قربانی ایدئولوژی پدر

٩٥/١١/٢٨
ذهن زیبا

ذهن زیبا 475

٩٥/١١/٢٨
چند روایت برای این‌که روزهای قبل از عیدمان متفاوت شود

عید نوروز را از اسفند شروع کنیم

٩٥/١١/٢٨
آنتن

ظرفیت پشت یخچال تکمیل است

٩٥/١١/٢٨
مینیمال

کی عروسی گرفتن از مد می افتد؟

٩٥/١١/٢٨
درباره برد شیرین آبی‌ها در دربی یکشنبه که به یک قهرمانی می‌ارزید

تیم خوب منصوریان، تیم بد برانکو!

٩٥/١١/٢٨
فتوچاپ

فتوچاپ 475

٩٥/١١/٢٨
حکایت هفته

اندر حکایت مریدان و ناله های ایشان

٩٥/١١/٢٨
چهره هفته

در چیستی اصولگرایی

٩٥/١١/٢٨
درباره انتخاب سرمربی تیم ملی والیبال و پایان کشمکش برای نیمکت

«ویچ» غیر کروات این بار برای والیبال

٩٥/١١/٢٨
بهـتــرین فروشــگاه‌هـای اینتـــرنــــتی ایـران را کــامــل بشــناســید

#خرید_اینترنتی

٩٥/١١/٢٨
نکاتی درباره زندگی ورزشی و شخصی مربی جدید تیم‌ملی والیبال ایران

کولاک کن کولاکوویچ!

٩٥/١١/٢٨
تبلیغات
تبلیغات