مقایسه دو ترانه ضد آمریکایی از دو نسل

مقایسه دو ترانه ضد آمریکایی از دو نسل

نویسنده : ملیحه جهانبخش

روز 11 آبان اجتماع بزرگی با عنوان «مرگ برآمریکا» برگزار شد که اتفاق مهم آن رونمایی از دو سرود ضدآمریکایی بود که یکی از آن‌ها بسیار مورد توجه قرار گرفت. اولین خواننده اسفندیار قره‌باغی خواننده پیشکسوت موسیقی کلاسیک بود که مردم او را با سرود به یادماندنی «آمریکا آمریکا ننگ به نیرنگ تو» به خاطر می‌آورند. حامد زمانی دومین نفری بود که به عنوان یک خواننده جوان و تازه نفس در این مراسم ترانه ضد آمریکایی‌اش را اجرا کرد. این دو نفر هر کدام دو نسل مختلف (قره باغی نسل اول انقلاب و زمانی نسل سوم) را نمایندگی می‌کردند. اجرای همزمان این دو ترانه فرصت مناسبی است که دو کار را کنار هم بگذاریم و شباهت‌ها و تفاوت‌هایشان را بررسی کنیم.

در مقایسه دو ترانه اولین چیزی که جلب نظر می‌کند واژه‌های خاص هر اثر است. مهدی سیار در ترانه متعلق به زمانی از جمله «مرگ بر» به عنوان یک عنصر تکرار شونده استفاده کرده است. تقریبا تمام بخش‌های ترانه با همین جمله آغاز می‌شود. به جز آنجایی که می‌گوید: «زنده باد زندگی او، زنده باد زندگی من، تو، ما» شاعر در اینجا خواسته تقابلی بین وجه حماسی و لطیف سروده‌اش برقرار کند و نشان دهد یک هنرمند به همان اندازه که علیه زشتی‌ها می‌اندیشد به حفظ زیبایی‌ها نیز فکر می‌کند. تاکید بر ضمائر من، تو، او و ما نشان از دغدغه صلح‌طلبانه شاعر دارد که برای آرامش همه مردم جهان دعا می‌کند. 

حامد زمانی درباره این ترانه در یک برنامه تلویزیونی گفت: «ما با اتفاقات مشکل داریم، امیدواریم هیچ جای دنیا ظلم نبینیم... آمریکا یک استعاره است. اتفاقاتی در دنیا افتاده که مسببش آمریکاست. ما سعی کردیم با این ترانه دل‌ها را آرام کنیم.»

در مقابل در ترانه اسفندیار قره‌باغی 6 بار جمله «سازش نمی پذیریم» آمده است. در صدای خواننده اشاره‌ای به کشور آمریکا نمی‌شود، ولی در بخشی که صدای گروه همخوان شنیده می‌شود، آن‌ها آمریکا را خطاب قرار می‌دهند و می‌گویند: «آمریکا، آمریکا، آمریکای جهانخوار» جالب اینجاست که این قسمت با همان ملودی خاطره انگیز «آمریکا، آمریکا، ننگ به نیرنگ تو» خوانده می‌شود. 

تفاوت دیگر دو سروده مورد اشاره این است که در ترانه متعلق به حامد زمانی بیشتر به اتفاقات روز اشاره شده است. مثلا ترانه‌سرا از علیرضا و آرمیتا (فرزند دو تن از شهیدان هسته‌ای) نام آورده است. استفاده از ترکیباتی چون «قطع خنده‌های روشن علیرضا» نشان از تیزهوشی شاعر دارد که کلمه روشن را هم در معنای خودش به کار برده و هم اشاره‌ای به نام خانوادگی کودک این شهید بزرگوار داشته است. در سایر ترکیب‌های اضافی و وصفی هم خالق اثر با استفاده از اصطلاحاتی چون سفارت شنود، حقوق بی بشر و کشتزارهای بیم هنرمندانه عمل کرده است. 

همانطور که گفته شد ترانه حامد زمانی اشاره‌های بیشتر و صریح‌تری به اتفاقات سیاسی روز دارد اما در مقابل قره‌باغی ترانه‌ای خوانده است که برای همیشه مورد استفاده قرار بگیرد. تمایز دیگر دو ترانه به گروه سنی مخاطبان دو خواننده برمی‌گردد. ترانه حامد زمانی ضرباهنگ تندتر و سریع‌تری دارد و به‌همین خاطر نسل جوان را بیشتر جذب می‌کند. اما قره‌باغی ترانه‌اش را برای میانسالانی خوانده است که همسن خودش هستند.

نظرات کاربران
کد امنیتی
ali007
ali007
٩٢/٠٨/٣٠
٠
٠
چرا اینقدر به امریکا گیر دادین این هفته!!!!!!!!!!!!!!!
پربازدیدتریـــن ها
یادداشت

سر‌پل‌ذهاب با «ذال» نوشته می‌شود، نه با «ز» زلزله

٩٦/٠٨/٢٥
فتوچاپ

فتوچاپ 512

٩٦/٠٨/٢٥
تلگجیم

تلگجیم 512

٩٦/٠٨/٢٥
یادداشت

خدمت خالصانه

٩٦/٠٨/٢٥
درباره حضور پرتعداد بازیگران در جایگاه اجرا، به بهانه عبدی‌شو

پا تو کفش من نکن!

٩٦/٠٨/٢٥
پایان نامه

مثلا ما همه مقصریم ...

٩٦/٠٨/٢٥
روایت‌هایی درباره خرده رفتارهای ما در مقایسه با سبک زندگی پیامبر (ص) و امامان‌ معصوم‌مان(ع)

پدران ما و ما

٩٦/٠٨/٢٥
آنتن

جیم بدون نمک!

٩٦/٠٨/٢٥
جارچی

جارچی 512

٩٦/٠٨/٢٥
چهره هفته

سوشا در جستجوي پاتريك

٩٦/٠٨/٢٥
درباره جایزه‌های ادبی و کتاب سال ایران به بهانه برگزاری اولین دوره جایزه احمد محمود

قلم های مطلا

٩٦/٠٨/٢٥
حکایت هفته

اندر حکایت مریدان و دقت کردن

٩٦/٠٨/٢٥
شگرد

قبل از فروش گوشی آیفون‌ چه کنیم؟

٩٦/٠٨/٢٥
کافه جهان نما

اراک، دیاری در مسیر جاده ابریشم...

٩٦/٠٨/٢٥
یادداشت

اندر حکمت قیمه و ماست!

٩٦/٠٨/٢٥
مهدی برادران رئیس هیئت فوتبال استان خراسان در گفت و گو با جیم خبر داد

به دنبال حذف ورزشگاه ثامن نیستیم

٩٦/٠٨/٢٥
گفت‌و‌گو با حجت الاسلام واعظ موسوی درباره سحر و جادو

سحر و جادو دکان است

٩٦/٠٨/٢٥
درباره تکنولوژی های پیشرفته و بستر فضای مجازی که می تواند در حوادث غیرمترقبه به کمک مردم بیاید

#تکنولوژی_غیرمترقبه

٩٦/٠٨/٢٥
ذهن زیبا

ذهن زیبا 512

٩٦/٠٨/٢٤
یادداشت

بازار رمالی در فوتبال دودوتا چارتای ساده

٩٦/٠٨/٢٥
تبلیغات