تا تو هستی و غزل هست دلم تنها نیست
به مناسبت 27 فروردین، زادروز محمدعلی بهمنی شاعر محبوب کشورمان

تا تو هستی و غزل هست دلم تنها نیست

نویسنده : ملیحه جهانبخش

سال‌ها پیش دوستی در سالروز تولدم به من کتاب شعری هدیه داد. شعرهای آن کتاب در اوج خستگی‌ها و روزمرگی‌ها غزل به غزل خنکای صبحی بود که روح خسته‌ام را نوازش می‌کرد... آن غزل‌های ساده و صمیمی آن قدر با دلم همراهی می‌کرد که خیال می‌کردم دوستی بی‌تکلف کنارم نشسته است و درد دل‌هایم را با او مرور می‌کنم... بعدها دیدم این حس مشترک بسیاری از مخاطبانی ا‌ست که این کتاب را خوانده‌اند. نام کتاب: «گاهی دلم برای خودم تنگ می‌شود» بود و شاعرش «محمدعلی بهمنی». آن روز یادم می‌آید نتوانستم کتاب را روی زمین بگذارم و تا پایان اشعارش را خواندم. احساس می‌کردم شاعر این غزل‌ها باید روحی داشته باشد به صفا و صمیمیت و سادگی شعرهایش.

شاعری متولد می‌شود

محمدعلی بهمنی 27 فروردین 1321 در دزفول به دنیا آمد. واقعه‌ای که خود بهمنی در یکی از شعرهایش که در همین ذهن زیبا چاپ شده، به زیبایی به آن اشاره داشته است. در 7 سالگی کارگر ساده یک چاپخانه بود. کودکی که تمام دل‌خوشی‌اش خواندن صفحه شعر مجله «هفت تار چنگ» بود که با نظارت فریدون مشیری چاپ می‌شد. در کودکی توانست با نشان دادن استعداد و طبع شاعرانه‌اش مورد تشویق فریدون مشیری قرار گیرد. مشیری به او گفت تو می‌توانی شعر بگویی و این باور برای بهمنی به اندازه یک عمر شاعری به یادگار ماند. اولین شعری که از او به چاپ رسید، شعری بود که در 10 سالگی برای مادرش سروده بود. این شعر در مجله «روشن فکر» چاپ شد و این ورود بهمنی به دنیای شاعری بود.

بهمنی در آیینه آثارش 

سال 1350 نخستین مجموعه شعرش به نام «باغ لال» و سال 1351 «در بی وزنی» به چاپ رسید. پس از آن سال 1352 با ورود به رادیو ایران و رادیو تهران، ترانه‌های زیبا و ماندگاری را خلق کرد. سال 1353 بود که «عامیانه» چاپ شد و 2 سال بعد کتابی برای کودکان با نام «گیسو، کلاه و دفتر» و «شعرخوانی (ده شب) گوته» را چاپ کرد. اما سال 1369 کتابی از غزل‌های محمدعلی بهمنی منتشر شد که با استقبال بسیار گسترده جوانان همراه بود: «گاهی دلم برای خودم تنگ می‌شود» کتابی که بعد از آن بارها تجدید چاپ شد و نام سراینده‌اش را بر سر زبان ها انداخت. بسیاری از شاعران از سبک بهمنی تاثیر پذیرفتند. به‌گونه‌ای که حتی شاعر بنامی مثل سهیل محمودی در کتاب «فصلی از عاشقانه‌ها»که در برگیرنده نخستین مجموعه کامل غزل‌های اوست به این تاثیرپذیری اعتراف می‌کند:

آه بگذار که من نیز به جادوی غزلبهمنی وارترین شاعرِ دنیا باشم

بهمنی، سال ۷۰ برنامه «صفحه شعر» را در مرکز صدا و سیمای خلیج فارس و 4 سال بعد نیز صفحه‌ای به نام «تنفس در هوای شعر» را در هفته‌نامه نداى هرمزگان آغاز کرد و سال ۱۳۷۸ تندیس خورشید مهر به عنوان «برترین غزل‌سرای ایران» به وی تقدیم شد. از دیگر آثار محمدعلی بهمنی می‌توان به «شاعر شنیدنی‌ست»، «عشق است»، «نیستان»، «این خانه واژه‌های نسوزی دارد»، «من زنده‌ام و هنوز غزل فکر می‌کنم» نیز اشاره کرد.

بهمنی و نوگرایی در غزل

محمدعلی بهمنی اگر چه نامش با غزل و غزل‌سرایی پیوند خورده است اما در اغلب قالب‌ها چون کلاسیک، سپید و نیمایی شعر سروده است. او غزل را به عنوان قالبی برای شعر نمی‌پذیرد و بر این باور است که روح شعر خواستار رهایی ا‌‌ست و قالب چون قفسی غزل را محدود می‌کند. غزل چون موجودی زنده قابل تغییر است که با خلاقیت شاعران در زمان می‌تواند به شکلی نو تبدیل شود. بهمنی، جسارتی ستودنی در نوگرایی در غزل داشته است که از آن میان می‌توان به دیالوگ‌گویی در غزل و شروع نیمایی‌وار اشاره کرد.

بهمنی و روح نیمایی اشعارش

غزل‌های بهمنی وام‌دار سبک و سیاق نیماست. او به نیما عشق می‌ورزد و بر این باور است که نباید ویژگی‌های شعر نیما و قدرت آن را از یاد برد و دغدغه این را دارد که مبادا در شعر شاعران جوان، نیما و سبک نیمایی فراموش شود. بد نیست بدانید که هر سال جايزه‌اى نیز با عنوان جايزه شعر «محمدعلى بهمنى» به شاعران جوان جنوب تعلق مى‌گيرد و این جایزه یکی از افتخارات ارزشمند برای شاعران جوان و نوجوان جنوبی‌ است. محمدعلی بهمنی هنوز هم کار در چاپخانه را دوست دارد. در حال حاضر نیز در بندر عباس چاپخانه‌ای به نام دنیای چاپ دارد و مدیر انتشارات «چی‌چی‌کا» است. او هم‌چنان به غزل فکر می‌کند.

نظرات کاربران
کد امنیتی
saiideh70
saiideh70
٩٢/٠١/٢٩
٠
٠
امیدوترم همیشه سایشون روی سر شاعران جوان باشه
ati200
ati200
٩٢/٠٢/٠١
٠
٠
تا تو هستی و غزل هست دلم تنها نیست
پربازدیدتریـــن ها
روایت‌هایی درباره خرده رفتارهای زنان علیه زنان

وقتی برای زنان هم، زن و مرد دارد!

٩٥/١٢/٠٥
برگزیده سایت

نقطه سر خط به توان 3

٩٥/١٢/٠٥
کافه جهان نما

لندن، شهر رمز و راز و باران در دل جزیره

٩٥/١٢/٠٥
شاخ هفته

راز و رمزهای رازداری

٩٥/١٢/٠٥
مینیمال

روز مهندس مبارک!

٩٥/١٢/٠٥
حکایت هفته

اندر حکایت مریدان و مشاهده بشقاب پرنده در آسمان

٩٥/١٢/٠٥

فراز و فرودهای ادبیات عاشقانه از دیروز تا امروز

٩٥/١٢/٠٥
شگرد خفن

ویژگی جدید تلگرام ویندوزی

٩٥/١٢/٠٥
گپی با برگزیدگان مشهدی جشنواره سی و پنجم تئاتر فجر در یک شب برفی

کاش مسئولان، اندازه مردم به تئاتر توجه داشتند

٩٥/١٢/٠٥
تلگجیم

تلگجیم 476

٩٥/١٢/٠٥
ذهن زیبا

ذهن زیبا 476

٩٥/١٢/٠٥
چهره هفته

کمدی-تراژدی کاندیداتوری بقایی

٩٥/١٢/٠٥
نامه‌های دلبرانه‌ای که امروز در قالب‌کتاب به دست ما رسیده‌اند

از... به...

٩٥/١٢/٠٥

شغل: «دوستت دارم» نویسی

٩٥/١٢/٠٥
آنتن

همسایه‌های بی‌جک!

٩٥/١٢/٠٥
درباره عاشقانه نوشت‌ها و بلایی‌که ما آدم‌های عصر جدید بر سرشان آورده‌ایم

عاشق is typing...

٩٥/١٢/٠٥
فتوچاپ

فتوچاپ 476

٩٥/١٢/٠٥
جارچی

جارچی 476

٩٥/١٢/٠٥
روی پرده

نه خوب، نه جلف؛ متوسط!

٩٥/١٢/٠٥
مینی ها

مینی 476

٩٥/١٢/٠٥
تبلیغات
تبلیغات