ایرانی‌ها در روز فقط 18 دقیقه و 47 ثانیه کتاب می‌خوانند
معاون فرهنگی وزیر ارشاد در گفت‌و‌گو با جیم عنوان کرد:

ایرانی‌ها در روز فقط 18 دقیقه و 47 ثانیه کتاب می‌خوانند

نویسنده : وحيد تفريحي

محاسبه سرانه مطالعه در کشور ما همیشه یک چالش جدی بوده است؛ احتساب ساعت مطالعه کتاب‌های درسی، گنجاندن مطالعه کتاب‌های دعا در شاخص‌های اندازه‌گیری و وجود چند متولی برای محاسبه این شاخص‌ها، موجب شده تا آمار دقیقی از سرانه مطالعه در ایران منتشر نشود یا اعداد و ارقام مختلف و گاه عجیب و غریبی در این زمینه ارایه شود. طی سال‌های اخیر و البته با شکل‌گیری کارگروه نهضت مطالعه مفید در کشور و هم‌چنین توافق مسئولان برای ارایه آمار از طرف یک نهادمشخص، کمی از بلبشوی آمارهایی که برای سرانه مطالعه کشور ارایه می‌شد کاسته شد. این که ایرانی‌ها در سال 91 در هر 24 ساعت چند دقیقه از وقت خود را صرف کتاب می‌کنند و چند دقیقه به مطالعه اختصاص می‌دهند و این که هر شاخص‌های مطالعه در کشور هم‌چون فضای مجازی، کتاب یا دعا چقدر از زندگی مردم کشور را به خود اختصاص داده است، سوالاتی است که در گفت‌وگو با معاون فرهنگی وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی جویا می‌شویم.

سرانه مطالعه عام؛ 79 دقیقه

«علی اسماعیلی» که به تازگی و با رفتن «بهمن دری» به سرپرستی معاونت فرهنگی وزارت ارشاد رسیده است در پاسخ به سوال ما درباره جدید‌ترین آمار از سرانه مطالعه کتاب در کشور می‌گوید: «بر طبق جدیدترین آمار سال 91، سرانه مطالعه کتاب در کشور 18 دقیقه و 47 ثانیه است که این رقم تنها به مطالعه کتاب به صورت مکتوب اختصاص دارد و مطالعه کتاب‌های الکترونیک یا روزنامه‌ها و مجلات شامل آن نمی‌شود.»

البته او سرانه مطالعه به صورت کلی یا عام را هم اعلام می‌کند؛ همان رقمی که همواره مورد بحث بوده و عده‌ای آن را فاقد وجاهت علمی دانسته‌اند: «سرانه مطالعه عام در ایران شامل مطالعه کتاب، نشریه، روزنامه‌ها، مجلات، فضای مجازی و قرآن و کتاب‌های دعا نیز 79 دقیقه است.» 

سرپرست معاونت فرهنگی وزارت ارشاد قبول می‌کند که سرانه مطالعه کتاب در کشور پایین است. «توسعه، تولید و تبلیغ و ترویج» 3 اصلی است که اسماعیلی، برنامه‌های وزارت ارشاد برای افزایش سرانه مطالعه را در آن‌ها خلاصه می‌کند و توضیح می‌دهد: «کتاب باید در صدر کالاهای سبد خانواده باشد اما متاسفانه شاهد هستیم که در حال حاضر سرانه مطالعه کتاب در کشور پایین است و ما برای افزایش سطح اقبال مردم به کتابخوانی، 3 اصل توسعه، تولید و تبلیغ و ترویج را مدنظر قرار داده ایم و برای ‌آن‌ها برنامه‌های ویژه‌ای داریم؛ ما باید مراکز پخش کتاب را در استان‌های کشور گسترش دهیم و از طرف دیگر با تولید و چاپ کتاب‌هایی با محتوای مفید، خوب و فاخر، مردم را به سمت کتاب و کتابخوانی سوق دهیم؛ البته در این زمینه باید برای تبلیغ و ترویج کتابخوانی در بین مردم هم برنامه‌ریزی کنیم.»

افزایش تعداد کتابخانه‌ها، گسترش فرهنگ وقف و اهدای کتاب، اجرای طرح‌های ویژه کتابخوانی و کمک گرفتن از سازمان‌ها و نهادهای مختلف برای گسترش فرهنگ کتاب و کتابخوانی از دیگر مواردی بود که اسماعیلی از آن به عنوان راهکارهایی برای افزایش سرانه مطالعه در کشور یاد کرد.


هیچ چیز جای کتاب را نمی‌گیرد

سوال دیگری که در گفت‌وگو با سرپرست معاونت فرهنگی وزارت ارشاد در میان گذاشتیم، وجود نگرانی‌ها از کاهش اقبال مردم در خواندن کتاب و روی آوردن به فضای مجازی و کتاب‌های الکترونیک بود که اسماعیلی در این زمینه، باز هم قاطعانه پاسخش را ارایه می‌کند و می‌گوید: «به نظر من گسترش فضای مجازی و پیشرفت در عرصه فناوری به هیچ وجه از جایگاه کتاب کم نمی‌کند؛ کتاب همیشه از یک جایگاه برتر و بالایی برخوردار بوده است و هر چقدر هم که در فناوری پیشرفت کنیم از اهمیت و جایگاه کتاب کاسته نخواهد شد.» او گریزی هم به گسترش توجه مردم به کـتـاب‌هـای الکترونیک یا همان E‌Book ها می‌زند و تاکید می‌کند: «می‌دانید که مطالعه کتاب الکترونیک جزو سرانه مطالعه کتاب محسوب نمی‌شود بلکه به عنوان مطالعه در فضای مجازی در سرانه مطالعه عام جای می‌گیرد، بنابراین این نگرانی به وجود آمده است که روی آوردن مردم به مطالعه کتاب‌های الکترونیک موجب کاهش سرانه مطالعه کتاب خواهد شد، اما به عقیده من این‌گونه نیست؛ چرا که روند رو به رشد فناوری و فضای مجازی تاکنون لطمه‌ای به سرانه مطالعه کتاب نزده است.» اسماعیلی بر همین اساس، یکی از سیاست‌های وزارت ارشاد در افزایش سرانه مطالعه عام را توسعه فضای مجازی عنوان می‌کند و می‌گوید: «سیاست ما این است که با گسترش فضای مجازی، سرانه کلی مطالعه را افزایش دهیم البته باید توجه داشت که اگر ما فضای مجازی را توسعه می‌دهیم یا از فناوری روز بهره می‌گیریم به این معنی نیست که می‌خواهیم به جایگاه کتاب لطمه وارد کنیم؛ جایگاه کتاب همواره محفوظ است و ما باید تلاش کنیم سرانه مطالعه را در کشور افزایش دهیم.»

از شاخص ها خبر ندارم!

یکی از نکات قابل توجهی که در گفت‌وگو با سرپرست معاونت فرهنگی وزارت ارشاد وجود داشت، این بود که اسماعیلی اطلاع دقیقی از شاخص‌هایی که برای سنجش میزان سرانه مطالعه کتاب در کشور به کار می‌رود ندارد. او در پاسخ به این سوال ما درباره شاخص‌های مورد استفاده برای تعیین میزان سرانه مطالعه در ایران اینطور پاسخ می‌دهد: «شاخص‌هایی که برای سنجش میزان سرانه مطالعه در کشور وجود دارد توسط کارگروه نهضت مطالعه مفید کشور بررسی و تایید می‌شود و من اطلاع دقیقی از این شاخص‌ها ندارم!» 

نظرات کاربران
کد امنیتی
sepehr-g
sepehr-g
٩١/٠٨/٢٥
٠
٠
فقط میتونم بگم متاسفم.
پربازدیدتریـــن ها
درباره مردانگی دختر شطرنج باز کشورمان که حسابی در رسانه‌های جهان ترکاند!

دختری از جنس آقا تختی!

٩٥/٠٩/١٨
گفت‌و‌گو با «ساراسادات خادم‌الشریعه»

در آن لحظه به نتایجم فکر نکردم

٩٥/٠٩/١٨
مینی‌ها

مینی پیشنهاد

٩٥/٠٩/١٨
تولدنـوشت‌های اینستاگرامی سه نسل از جیمی‌ها به مناسـبت 19 آذر 10 سالگی جیم

دهه دومی شدیم:)

٩٥/٠٩/١٨
محرمانه مستقیم

9 سال و ۳۶۴ روز!

٩٥/٠٩/١٨
فتوچاپ

فتوچاپ

٩٥/٠٩/١٨
تلگجیم

تلگجیم

٩٥/٠٩/١٨
چهره هفته

جینگولک بازی غربی‌ها

٩٥/٠٩/١٨

یهویی شد دیگه

٩٥/٠٩/١٨

دشواری نداریم

٩٥/٠٩/١٨

چرخه‌ تبدیل پراید

٩٥/٠٩/١٨
حکایت هفته

اندر حکایت خراب کردن دیوار و مریدان

٩٥/٠٩/١٨
اینترنت و سر و شکل جدیدی که به بازار کالا و خدمات ایران داده است

#تقابل_مدرنیته_سنتی

٩٥/٠٩/١٨
#شگرد_خفن

زنده و مستقیم این‌جا اینستاگرام است!

٩٥/٠٩/١٨
#شگرد_خفن

خلاق‌های اینستاگرامی

٩٥/٠٩/١٨
مینیمال

زن زندگی/مرد زندگی باس چی داشته باشه؟

٩٥/٠٩/١٨
نکاتی خواندنی درباره برترین بازیکن فوتسال آسیا در سال‌های 2014 و 2016

موفرفری خوش‌تکنیک!

٩٥/٠٩/١٨
درباره تعطیلات و فرهنگ تعطیلی به بهانه احتمال اضافه شدن یک روز تعطیل دیگر به تقویم کشور از سال آینده

فیتیله چندتا تعطیله؟!

٩٥/٠٩/١٨
نگاهی به تعطیلات رسمی ایران و دیگر کشورهای توسعه یافته دنیا

این همه تعطیلی چندتا لایک داره؟!

٩٥/٠٩/١٨
وقتی که یک پای فرهنگ تعطیلی می‌لنگد

تعطیلیِ تعطیلات

٩٥/٠٩/١٨