جشنواره جشنواره‌ها
آشنايي با جشنواره جهاني فيلم کن دلايل ايجاد و بخش‌هاي مختلف اين اتفاق سينمايي

جشنواره جشنواره‌ها

نویسنده :

در پايان شصت و ‌چهارمين جشنواره سينمايي کن شايد ياد کردن از آن به عنوان مهم‌ترين اتفاق سينمايي سال در مقدمه مطلب کمي کليشه‌اي به نظر برسد، بنابراين ما اين عنوان کليشه‌اي را به (يکي از) مهم‌ترين اتفاقات سينمايي سال تغيير مي‌دهيم و دليلمان هم به نظر خودمان روشن است؛ در طول هرسال ده‌ها جشنواره ريز و درشت در سرتاسر جهان برگزار مي‌شود که هرکدام از آن‌ها در زمان برپايي سروصداي زيادي به پا مي‌کنند ولي بايد اعتراف کرد که سروصداي جشنواره فيلم کن و مراسم اسکار از بقيه بيشتر است. از همين رو و در جهت آشنايي بيشتر با اين حادثه مهم سينمايي که شصت و چهارمين دوره آن نيز سپري شد، در اين شماره به ذکر مختصري از دلايل برپايي اين جشنواره بپردازيم و سپس، معرفي بخش‌هاي مختلف اين مراسم را نيز خواهيم آورد.

جشنواره کن در تقابل با جشنواره ونيز
تا پيش از راه‌اندازي جشنواره فيلم کن در سال 1939 ميلادي، جشنواره فيلم «ونيز» مهم‌ترين اتفاق بين‌المللي در ارتباط با سينماي هنري جهان بود و کشور ايتاليا را براي دوستداران اين نوع از سينما به مکان با اهميتي تبديل کرده بود.تا اين که در يک سال همه چيز عوض شد و رژيم فاشيست ايتاليا به رهبري موسوليني با يک تصميم راه پيشرفت را بر اين جشنواره بست.

ماجرا از اين قرار بود که در سال 1938 ميلادي درام ضدنازي «توهم بزرگ» ساخته تحسين شده استاد سينماي کلاسيک «ژان رنوار» با بازي «ژان گابن» و «اريک فون اشتروهايم» بسيار مورد توجه جامعه جهاني قرار گرفت و مسئولان جشنواره ونيز هم نظر خاصي نسبت به فيلم نشان دادند و آن را لايق دريافت جايزه دانستند، ولي رژيم فاشيستي که تحمل اين اثر ضد جنگ را نداشت در جشنواره مداخله کرد و اين فيلم که به قول گوبلز «دشمن درجه اول سينمايي» خوانده مي‌شد را کاملا ناديده گرفت.

ميزان تأثير رژيم موسوليني در اين جشنواره به حدي رسيده بود که در آن سال جايزه ويژه‌اي تحت عنوان «جام موسوليني» به کارگردان محبوب هيتلر، خانم «رني ريفنشتال» اعطا شد آن‌هم به خاطر فيلم «پيروزي اراده» که در ستايش نازي‌ها ساخته ‌بود و در محافل ديکتاتورهاي اروپايي صاحب جايگاه ويژه‌اي شده بود.

در پي اين مجموعه حوادث و تصميم‌گيري‌ها گروهي از فيلمسازان و منتقدان فرانسوي دولت اين کشور را ترغيب به برپايي جشنواره‌اي کردند که مي‌بايستي مستقل از اروپاي ماتم زده دوران فاشيسم و نازيسم حرکت کند، حرکتي که به برپايي اولين دوره جشنواره فيلم کن در سال 1939 ميلادي به رهبري «لويي لومير» (يکي از برادران لومير) منجر شد.

ناگفته نماند که اولين دوره جشنواره کن در آن سال‌ها تنها دو روز به طول انجاميد و با آغاز آتش جنگ جهاني دوم، جشنواره کن به مدت هفت سال خاموش شد تا اين که در سال 1946 ميلادي دوباره آغاز به کار کرد.

بخش «خارج از مسابقه»
اين بخش از جشنواره به فيلم‌هاي تحسين شده‌اي اختصاص دارد که براي بخش مسابقه انتخاب نشده‌اند، ولي از ديد مسئولان برگزاري، لايق حضور در جشنواره بوده‌اند. در اين بخش حتي بخش‌هاي تدوين نشده فيلم‌هاي درحال توليد نيز نمايش داده مي‌شود.

بخش «هفته منتقدان»
در اواخر دهه 50 و اوايل دهه 60 ميلادي جشنواره کن به جولانگاه ستارگان بزرگ سينماي جهان تبديل شده بود و اين موضوع اعتراض برخي دست اندرکاران کمترشناخته شده سينماي اروپا را برانگيخت و در پي آن در سال 1962 ميلادي بخش جديدي به پيشنهاد «ژرژ سادل» منتقد صاحب نام فرانسوي به نام «هفته منتقدان» به جشنواره افزوده شد. هدف اصلي اين بخش معرفي استعدادهاي جوان و کارگردان‌هاي فيلم اولي و دومي بود؛ گفتني است که اين بخش توسط انجمن منتقدان فيلم فرانسه اداره مي‌شود.

دوربين طلايي
در سال 1978 ميلادي «ژيل ژاکوب» جايزه ديگري را تحت عنوان «دوربين طلايي» ايجاد کرد تا به اولين ساخته يک فيلمساز اهدا شود. پيش از اين «عباس کيارستمي» فيلم‌ساز ايراني رياست هيئت داوران يکي از دوره‌هاي بخش دوربين طلايي را برعهده داشته‌ است.

جايزه نخل طلا (بخش مسابقه)
نخل طلا که مهم‌ترين جايزه جشنواره کن مي‌باشد به فيلم‌هايي تعلق مي‌گيرد که در بخش مسابقه اين اتفاق سينمايي شرکت داده مي‌شوند. برگ نخل طلايي که براي اولين بار در سال 1955 ميلادي جايگزين جايزه پيشين يعني «جايزه بزرگ جشنواره» شد به پيشنهاد يک جواهرساز پاريسي به نام «سوزان لازان» و با طرحي از «ژان کوکتو» ساخته شده که بعدها در سال 1997 ميلادي شمايل آن به شکل امروزي‌اش تغيير کرد.

تمام سينماهاي دنيا
بخش ديگري در سال 2005 ميلادي تحت عنوان «تمام سينماي جهان» به جشنواره فيلم کن افزوده شد که هدف آن پشتيباني از سينماي ملي کشورهايي بود که توليدات سينمايشان موقعيت کمتري براي مطرح شدن در عرصه بين‌الملل را داراست.

بازار فيلم کن
بخش بازار فيلم کن اولين بار در سال 1959 ميلادي و در جهت تسهيل در نحوه ارتباط بين خريداران و فروشندگان صنعت سينما پايه‌گذاري و در سال 1961 به طور رسمي بخشي از جشنواره فيلم کن شد. باوجود اين بخش، توليدکنندگان، پخش کنندگان و ويزيتورهاي صنعت سينما از سرتاسر دنيا به کن مي‌آيند تا درمورد خريد، فروش و گرفتن اجازه پخش جهاني فيلم‌ها با يکديگر ملاقات کنند. گفتني است که براي شرکت در اين بخش هيچ انتخاب گزينشي‌اي وجود ندارد.

نوعي نگاه
سه بخش رقابتي جديد در سال 1975 به جشنواره کن افزوده شدند که عبارت بودند از «چشمان بارور»، «روح زمانه» و «گذشته کامل» ولي عليرغم استقبالي که از اين بخش‌هاي جديد شد، تعدد بخش‌هاي سير مراحل انتخاب و نمايش آثار را براي جشنواره دشوارتر کرد، از اين رو «ژيل ژاکوب» دبيرکل جشنواره کن هرسه بخش جديد را در هم ادغام و بخش «نوعي نگاه» را پديد آورد که تابه امروز پابرجا مانده است.

سينه فوندانسيون
بخش جنبي «سينه فوندانسيون» به معني «بنيان سينما» در سال 1998 ميلادي به پيشنهاد ژيل ژاکوب و به جهت ارزش گذاشتن براي آثار توليد شده توسط دانشجويان سينما پايه گذاري شد. اين بخش که هدف اصلي آن ترغيب و حمايت نسل جديد فيلم‌سازان جوان جهان عنوان شده است تا به امروز برقرار مانده و رياست افتخاري آن بر عهده «مارتين اسکورسيزي» و «عباس کيارستمي» است.

نخل‌ نخل‌ها
درسال 1997 ميلادي که مصادف با پنجاهمين دوره جشنواره بود از تمامي برندگان نخل طلا که در قيد حيات بودند براي شرکت در جشنواره دعوت شد و يک جايزه ويژه با عنوان «نخل نخل‌ها» به «اينگماربرگمان» فيلم‌ساز صاحب سبک سوئدي داده شد.

کلاسيک‌هاي کن
بخش «کلاسيک‌هاي کن» در سال 2004 ميلادي به پيشنهاد «تيري فرمو» دبير هنري جشنواره به بخش‌هاي جنبي افزوده شد و هدف آن قدرداني و ستايش آثار برتر سينماي کلاسيک قرار گرفت.

نظرات کاربران
کد امنیتی