شازده‌اي محبوب همه نسل‌ها
مروري بر زندگي و آثار اگزوپري، خالق شازده کوچولو هم‌زمان با سالروز تولدش

شازده‌اي محبوب همه نسل‌ها

نویسنده : علي نيك فرجام

 

فردا نهمين روز از ماه تير برابر با بيست و ‌نهمين روز از ماه ژوئن، مصادف است با صد‌و‌دومين سالروز تولد «آنتوان دو سنت اگزوپري» خالق داستان «شازده کوچولو»، مردي که نامش در طول تاريخ ادبيات با بزرگ‌ترين اثرش پيوندي ناگسستني دارد و البته اين همان اتفاقي است که براي بسياري از هنرمندان صاحب‌نام مي‌افتد. امروز که نزديک به هفت دهه از انتشار کتاب «شازده کوچولو» مي‌گذرد، کمتر کسي را مي‌توان در جهان پيدا کرد که حداقل نام اين شاهکار ادبي را نشنيده باشد. صد‌و‌دومين سالروز اين نويسنده شهير بهانه‌اي شد تا با نگاهي به زندگي و مجموعه آثار اگزوپري به‌خصوص شازده کوچولو، مروري داشته باشيم بر تعدادي از آثار ادبي معاصر که براي چندين سال پي‌درپي، الهام بخش و محبوب چند نسل بوده‌اند، چنان‌که اگر امروز نامي از شازده کوچولو، «دخترک کبريت فروش» يا «بابا لنگ دراز» برده شود، پدربزرگ‌ها و مادربزرگ‌ها، پدران و مادران، فرزندان و نوه‌ها، حداقل يک بار در طول زندگي‌شان اين داستان‌ها (که امروز تبديل به آثار کلاسيک شده‌اند) را شنيده‌اند.

 

خلبان نويسنده


آنتوان دوسنت اگزوپري در يک خانواده فرانسوي با اصالت اشرافي در شهر «ليون» به‌دنيا آمد؛ اما پدر و مادر او فقط عنوان اصيل‌زادگي را يدک مي‌کشيدند و از مال دنيا بي‌بهره بودند. دوران دبستان او در فرانسه گذشت و از مهم‌ترين مشخصه‌هاي اين دوران، آشنايي او با اختراع برادران «رايت» بود که براي فروش آن به دولت فرانسه مشغول مذاکره بودند. به احتمال زياد اولين جرقه‌هاي آشنايي او با پديده‌اي به‌نام هواپيما درهمين دوران شکل گرفت.

 

آنتوان براي گذراندن دوران دبيرستان به سوئيس رفت و پس از پايان تحصيل تصميم گرفت به نيروي دريايي فرانسه بپيوندد اما در امتحانات ورودي نيروي دريايي مردود شد و براي سپري کردن دوران خدمت نظام وظيفه وارد نيروي هوايي شد. آنتوان جوان در آن دوره با پشت سر گذاشتن دوره‌هاي تخصصي خلباني موفق به دريافت گواهينامه پرواز شد و به درجه افسري ارتقاء يافت و به‌عنوان يک خلبان کارآزموده، گوشه گوشه کره خاکي را با هواپيمايش زير پا گذاشت؛ ازهمين‌رو بسياري معتقدند که درک وصف ناپذير اگزوپري از جهان هستي محصول اين دوران از زندگي وي بوده است.

 

حيات شخصي اگزوپري همواره ترکيبي از دو زندگي بوده است، يکي به عنوان خلبان جنگنده و ديگري به‌عنوان نويسنده‌اي با روح سرشار براي کشف دنياهاي جديد، روحيه‌اي که او را در برهه‌اي از زمان به زندگي در ميان مردم مراکش برد و حاصل اين سفر طولاني، نسخه دست‌نويس کتاب «پيک جنوب» بود که پس از بازگشت وي به پاريس موردتوجه منتقدان قرار گرفت و چاپ شد؛ سفر ديگر او به آمريکاي جنوبي بود و سوغات آن، کتاب ديگري بود به نام «پرواز شبانه» با داستاني در ستايش انسان و صداقت او در به پايان رساندن مسئوليت اجتماعي و آگاهي دادن از احساس و نداي دروني آدمي.

 

درهمان دوران، اگزوپري در قالب يک خبرنگار جنگي به اسپانيا رفت و در آن سفر مجروح و مجبور شد دوران نقاهت چندين ماهه‌اش را در نيويورک سپري کند. نتيجه اين دوران از زندگي کاري و جنگي او کتابي بود به نام «زمين انسان‌ها» که سال ۱۹۳۸ ميلادي منتشر شد. او در اين اثر بيان مي‌کند که چگونه انساني که در فضايي بي پايان خود را تنها مي‌يابد، کوه، دره و هر خانه را هم‌صحبتي مي‌انگارد که درواقع نمي‌داند دوست است يا دشمن. پس از شکست کشورش درمقابل آلمانِ نازي، اگزوپري به آمريکا مهاجرت کرد و شاهکار دوران نويسندگي‌اش (شازده کوچولو) در اين دوره از زندگي او شکل گرفت. اگزوپري در اين سال‌ها کتاب‌هاي ديگري چون «قلعه» و «خلبان جنگي» را نيز منتشر کرد. «خلبان جنگي» گزارشي بود از نااميدي‌ها و واکنش‌هاي روحي يک خلبان جنگنده در برابر خطرهاي مرگ و انديشه‌ها و القاي حس شهامت و پايداري.

 

هم‌زمان با پياده شدن نيروهاي متفقين درشمال آفريقا، آنتوان دوباره و اين بار با درجه سازماني سرگردي به نيروهاي هوايي فرانسه آزاد ملحق شد و سي‌ويکم ماه ژوئيه سال 1944 با يک فروند هواپيما غيرمسلح براي يک پرواز اکتشافي بر فراز فرانسه اشغال شده به پرواز درآمد. اين آخرين باري بود که آنتوان دوسنت اگزوپري، زنده ديده شد تا اين‌که لاشه هواپيماي ساقط شده‌اش پيدا شد.

 

شاهزاده کتاب‌ها


چند کلمه محدود بيشتر پيش روي ما قرار ندارد و قرار است درباره کتابي بنويسيم که بنابر روايت بسياري از منتقدان، دريچه عميقي است براي ورود به دنيايي سرشار از ناگفته‌هاي فلسفي، آن هم از طريق بحث و گفت‌وگو درجهان کودکان. شازده کوچولوي اگزوپري در جهان آدم بزرگ‌ها تنهاست و چنان‌که خود او در اين باره مي‌گويد: «مدت زيادى ميان آدم‌هاى بزرگ زندگى کرده‌ام و آن‌ها را از نزديک ديده‌ام، اما چيز زيادى از آن‌ها ياد نگرفتم.» اين شاهکار هميشگي سال 1940 و هم‌زمان با حضور اگزوپري در آمريکا شکل گرفت و سال 1943 منتشر شد. اثري سرشار از نکات عميق فلسفي و روان‌شناسانه که با زباني کودکانه نوشته شده است. مي‌گويند که اين رمان با الهام از يک حادثه واقعي که براي نويسنده پيش آمده نوشته شده است. خرابي هواپيما اگزوپري را به فرود اجباري در دل آفريقا وا مي‌دارد و از ميان هزاران ساکن منطقه؛ پسربچه‌اي با رفتار عجيب و غيرعادي، توجه آنتوان را به خود جلب مي‌کند. پسربچه‌اي که به‌هيچ‌وجه به مردمان اطراف خود شباهت ندارد و پرسش‌هايي را مطرح مي‌کند که خود موضوع داستان قرار مي‌گيرد. شازده کوچولو از کتاب‌هاي کم‌نظير براي کودکان و شاهکاري جاويدان است که در آن تصويرهاي ذهني با عمقي فلسفي آميخته است. او در اين کتاب جهان آدم بزرگ‌هايي را که غرق در علائق مادي و تعصبات ناشي از خودخواهي شده‌اند آماج انتقاداتي سهمگين از زبان يک کودک قرار مي‌دهد و در اين ميان به دنبال حقيقت انسان بودن و منش رسيدن به هستي پاک مي‌گردد.

 

پس از گذشت نزديک به 70 سال، «شازده کوچولو» رکورددار بيشترين تعداد ترجمه به زبان‌هاي زنده روي کره زمين (ترجمه شده به 210 زبان) و پرخواننده‌ترين کتاب است و علاوه بر اين‌که به‌عنوان بهترين کتاب قرن بيستم در فرانسه انتخاب شده است هنوز هم سالي يک ميليون نسخه از آن به فروش مي‌رسد. نکته جالب توجه ديگر اين است که تصويرسازي‌هاي نسخه اصلي اين کتاب هم اثر خود اگزوپري است.

 

نظرات کاربران
کد امنیتی
پربازدیدتریـــن ها
محرمانه مستقیم

9 سال و ۳۶۴ روز!

٩٥/٠٩/١٨
ذهن زیبا

ذهن زیبا

٩٥/٠٩/١٨
روایت‌هایی از هفت‌خان خواستگاری‌های امروزی به بهانه شروع فصل خواستگاری‌ها

از خواستگاری تا ازدواج راه درازی ا‌ست!

٩٥/٠٩/١٨
تولدنـوشت‌های اینستاگرامی سه نسل از جیمی‌ها به مناسـبت 19 آذر 10 سالگی جیم

دهه دومی شدیم:)

٩٥/٠٩/١٨
فتوچاپ

فتوچاپ

٩٥/٠٩/١٨
#شگرد_خفن

زنده و مستقیم این‌جا اینستاگرام است!

٩٥/٠٩/١٨
فيلمى كه تكليفش نه با خودش مشخص است نه با ما

فيلم‌ هِنسى!

٩٥/٠٩/١٨
مینی‌ها

مینی پیشنهاد

٩٥/٠٩/١٨
حکایت هفته

اندر حکایت خراب کردن دیوار و مریدان

٩٥/٠٩/١٨
برای اولین بار رونمایی از راهنمای اصطلاحات جلسه موضوع ویژه

از همش نزن تا خیارشورکنار جوجه!

٩٥/٠٩/١٨
تلگجیم

تلگجیم

٩٥/٠٩/١٨

یهویی شد دیگه

٩٥/٠٩/١٨
وقتی که یک پای فرهنگ تعطیلی می‌لنگد

تعطیلیِ تعطیلات

٩٥/٠٩/١٨
گپی با قربان محمدپور کارگردان سلام بمبئی که فیلمش رکورد فروش در روز اول اکران را زد

سینمای من جشنواره‌ای نیست، برای مردم است

٩٥/٠٩/١٨

دشواری نداریم

٩٥/٠٩/١٨

چرخه‌ تبدیل پراید

٩٥/٠٩/١٨
مینیمال

زن زندگی/مرد زندگی باس چی داشته باشه؟

٩٥/٠٩/١٨
درباره مردانگی دختر شطرنج باز کشورمان که حسابی در رسانه‌های جهان ترکاند!

دختری از جنس آقا تختی!

٩٥/٠٩/١٨
درباره تعطیلات و فرهنگ تعطیلی به بهانه احتمال اضافه شدن یک روز تعطیل دیگر به تقویم کشور از سال آینده

فیتیله چندتا تعطیله؟!

٩٥/٠٩/١٨
نگاهی به تعطیلات رسمی ایران و دیگر کشورهای توسعه یافته دنیا

این همه تعطیلی چندتا لایک داره؟!

٩٥/٠٩/١٨