محاسبه قطر ماه در زمان خسوف

محاسبه قطر ماه در زمان خسوف

نویسنده : مریم ملی

حتما مي‌دانيد که اولين بار شخصي به اسم «اراتوستن» قطر زمين را محاسبه کرد، اما اين سوال پيش مي‌آيد که قطر ماه چه‌طور به دست مي‌آيد. خيلي‌ها خيال مي‌کنند اين محاسبات مربوط به نجوم، خيلي پيچيده و عجيب و غريب است، براي اين‌که باورتان بشود به هيچ وجه اين‌طور نيست مي‌توانيد وقتي يک ماه گرفتگي رخ داد با يک تناسب ساده که از عهده هر کسي بر مي‌آيد قطر ماه را حساب کنيد. حتي شما دوست عزيز! فقط کافي است که تاريخ خسوف بعدي که ماه از داخل سايه يا به صورت جزيي از داخل بخشي از سايه عبور مي‌کند را پيدا کنيد و در آن زمان با يک دوربين عکاسي خيلي ساده که بتواند تا 20 برابر زوم کند در مکاني مناسب حاضر شويد. (منظور از مکان مناسب، مکاني است که براي ديدن ماه گرفتگي مناسب باشد).

ماه در هنگام خسوف از داخل سايه زمين عبور مي‌کند، چون فاصله زمين از خورشيد حدود 400 برابر فاصله ماه تا زمين است مي‌توان نتيجه گرفت که قطر سايه زمين در جايي که روي ماه مي‌افتد تقريبا برابر است با قطر خود زمين! حالا کافي است که نسبت اندازه سايه روي ماه را به اندازه ماه در آسمان به دست بياوريم. چون قطر زمين را مي‌دانيم مي‌توانيم قطر ماه را از روي اين نسبت محاسبه کنيم.

اصول کار اين است که مي‌بايست تصويري از ماه هنگام خسوف بگيريد که در اين تصوير قسمتي از ماه در داخل سايه زمين باشد. سپس اين تصوير را چاپ کنيد و روي يک کاغذ يا مقواي بزرگ بچسبانيد و سعي کنيد با يک نخ و مداد دايره‌اي را رسم کنيد که از روي لبه سايه افتاده بر ماه عبور کند. به اين شکل مي‌توانيد شعاع دايره سايه زمين در عکس را اندازه بگيريد:

نسبت به دست آمده -قطر ماه در تصوير گرفته شده تقسيم بر قطر سايه از روي تصوير گرفته شده (هر دو بر حسب ميليمتر يا سانتيمتر) قطر واقعي ماه به کيلومتر- نسبت به دست آمده ضرب در قطر واقعي زمين به کيلومتر.

در اين روش فرض شده است که قطر سايه با قطر خود زمين برابر است که در واقعيت اين‌طور نيست و براي محاسبه دقيق‌تر مي‌بايست با نسبت‌هاي مثلثاتي قطر سايه زمين را از روي فاصله ماه از زمين به دست بياوريم. محاسبه قطر ماه يکي از کارهاي جالبي است که هنگام خسوف مي‌توانيد انجام دهيد و متوجه شويد که محاسبات نجومي خيلي هم سخت نيستند.

محمدهادي طباطبايي/ عضو انجمن نجوم مشهد

نظرات کاربران
کد امنیتی
پربازدیدتریـــن ها
برگزیدن یک موقعیت شغلی متفاوت

عشق و زندگی در نقطه‏ صفر مرزی

٩٦/٠٤/٠١
تلگجیم

تلگجیم 491

٩٦/٠٤/٠١
برگزیده سایت

سه راهکار تضمین شده برای کوتاه‌ نویسی!

٩٦/٠٤/٠١
هر سال احسان علیخانی در ماه عسل یادمان می‌اندازد که بعضی‌ها عجیب دوست دارند مشکلات زندگی‌شان را در بوق

کی از همه بدبخت ‌تره؟!

٩٦/٠٤/٠١
شاخ هفته

کاش حوصله شان سر برود

٩٦/٠٤/٠١
معرفی تلگرام‌های غیررسمی و پاسخ به این سـوال که آیا آن‌ها قابل اعتمادند؟

تلگرام‌ های فارسی!

٩٦/٠٤/٠١
پایان‌نامه

به دولت کمک کنید!

٩٦/٠٤/٠١
چهره هفته

من هم یک خمار هستم!

٩٦/٠٤/٠١
جارچی

جارچی 491

٩٦/٠٤/٠١

نگاهی به رایج‌ ترین موقعیت‌ هایی که یکهویی بیچاره‌ ترین می‌شویم!

٩٦/٠٤/٠١
ناصرخان آکتور سینما

حكمت همه و هيچى!

٩٦/٠٤/٠١
جانونی

قصه شیخ بهایی و اختراع نان سنگک!

٩٦/٠٤/٠١
فتوچاپ

فتوچاپ 491

٩٦/٠٤/٠١
حکایت هفته

اندر حکایت دزدیده شدن شمشیر نادرشاه و مریدان

٩٦/٠٤/٠١
دات کام

کلاس ترک اعتیاد اسمارت فون‌ها

٩٦/٠٤/٠١
مینیمال

قحطی پوشک در ﺍﺳﺮﺍﺋﯿﻞ!

٩٦/٠٤/٠١

پاسخ به یک سوال مهم آیا تیم‌های ایرانی می‌توانند سیاست بایرن را در نقل و انتقالات دنبال کنند؟

٩٦/٠٤/٠١
گپ وگفتی با «پیمان خاکسار»، مترجمی که در بازار کساد نشر کارهایش با استقبال مواجه می‌شود

از تدوین «شیار ۱۴۳» تا ترجمه «جزء از کل»

٩٦/٠٤/٠١
کافه جهان نما

سوئد، اینجا همه چیز سرجای خودش است

٩٦/٠٤/٠١
شگرد خفن

Adsl ندارید؟ هات‌اسپات کنید

٩٦/٠٤/٠١
تبلیغات
تبلیغات