مرد باش!
چگونه رفتار قاطعانه داشته باشيم؟

مرد باش!

نویسنده :

ناراحت هستيد اما نمي‌توانيد ناراحتي خود را ابراز کنيد از خوشحالي داريد بال در مي‌آوريد اما خودتان را که مي‌کشيد تنها يک لبخند مي‌زنيد از اين برنامه خوش‌تان آمده اما توان اين‌که نظرتان را درباره‌اش بگوييد نداريد از رفتارهاي همکارتان خسته شده‌ايد و از کارش رضايت نداريد، اما هنوز نتوانسته‌ايد آن‌را بگوييد!! اين رفتارهايي که شما از خودتان نشان مي‌دهيد يعني شما توان ابراز وجود و رفتار قاطعانه را نداريد براي همين هميشه شما مي‌مانيد و چيزهايي که دوست داريد ابراز کنيد و نکرده‌ايد و يک احساس ناراحتي از اين موضوع! در اين مواقع همه مي‌گويند مرد باش و نظرت را بيان کن اما راستش رفتار قاطعانه مرد و زن نمي‌شناسد چون گاهي مردها هم بلد نيستند ابراز وجود کنند و رفتاري قاطع داشته باشند! رفتار قاطعانه يک مهارت است و چه براي مرد چه براي زن، ياد گرفتنش کار سختي نيست.

رفتار بايد قاطع باشد!
قبل از هر چيزي بايد تکليف خودمان و شما را مشخص کنيم يعني همين اول مشخص کنيم که رفتار قاطعانه چه رفتاري است که بايد دنبالش رفت و يادش گرفت؟! رفتار قاطعانه نه رفتار پرخاشگرانه است نه ظالمانه و نه سلطه جويانه و به رفتاري گفته مي‌شود که مستقيم، صادقانه و مناسب عقايد و احساسات ما باشد. يعني ما در برابر موضوعات مختلف همان طوري رفتار کنيم که عقيده، احساس و نظر ماست. رفتار قاطعانه مانع سوء استفاده ديگران و تحميل نظرات و خواسته‌هايشان به ما مي‌شود و ما مي‌توانيم خواسته‌ها و نظرات خود را به راحتي ابراز کنيم. لابد با خودتان مي‌گوييد حالا اگر آدم رفتار قاطعي نداشته باشد مگر آسمان به زمين مي‌آيد راستش را بخواهيد بله! وقتي شما رفتار قاطع نداشته باشيد يعني رفتارتان منفعلانه است و ابراز وجود نمي‌کنيد و تفاوت ابراز وجود با رفتار منفعلانه در اين است که شما در رفتار منفعلانه از حق خودتان مي‌گذريد اما در ابراز وجود بر حق خود تأکيد مي‌کنيد و حاضر نيستيد کسي حق شما را پايمال کند مثلا در رفتار منفعلانه مي‌دانيد که استاد اشتباه کرده و يک نمره به شما کمتر داده اما حاضر نيستيد آن را بيان کنيد و بي‌خيال مي‌شويد و در واقع از حق خودتان مي‌گذريد يا راننده تاکسي پول بيشتري از شما گرفته باشد! خيلي‌ها فکر مي‌کنند وقتي بايد رفتار قاطعانه‌اي داشته باشند يعني بايد رفتار پرخاشگرانه از خودشان نشان دهند و قاطع بودن را با خشونت اشتباهي مي‌گيرند در صورتي که کاملا در اشتباه هستند چون در رفتار پرخاشگرانه آدم‌ها فقط روي حق خودشان تأکيد دارند و به حقوق ديگران تجاوز مي‌کنند اما در رفتار قاطعانه و ابراز وجود، براي فرد هم حق خود و هم حقوق ديگران مهم است و نه به حق خودش و نه حقوق ديگران تجاوز نمي‌کند.

کي منفعل است، کي قاطع؟!
کارشناسان مي‌گويند بين آدم‌هايي که مي‌توانند رفتار قاطعانه داشته باشند با آن‌هايي که نمي‌توانند تفاوت زيادي وجود دارد يعني افراد منفعل يک ويژگي‌ها و خصوصياتي دارند که افراد داراي رفتار قاطعانه ندارند. راستش افرادي که رفتار منفعلانه دارند نسبت به حق و حقوق خود بي تفاوت هستند. کساني هستند که اعتماد به نفس و عزت نفس پاييني دارند. براي خودشان احترام قائل نمي‌شوند و دائم خودشان را کوچک و حقير تصور مي‌کنند و معمولا به اين‌که توسط ديگران يا موقعيت‌هاي مختلف کنترل شوند تمايل دارند و دائم هم نسبت به ديگران احساس گناه مي‌کنند. اما کساني که رفتار قاطع دارند و مي‌توانند به خوبي ابراز وجود کنند برعکس اعتماد به نفس و عزت نفس خوبي دارند. براي خودشان و ديگران احترام و ارزش قائل هستند. در رفتارشان صداقت دارند. اهل سئوال و پرس‌و‌جو هستند. به ديگران توجه مي‌کنند و منتظر بازخورد ديگران نسبت به کارشان هستند و البته هميشه انگيزه انجام کارهاي خوب را دارند. آنها به کسي بي احترامي نمي‌کنند و البته اجازه هم نمي‌دهند کسي به آن‌ها بي‌احترامي کند. احساس منفي نسبت به بيان احساسات و خواسته‌هاي خود ندارند و نمي‌گذارند ديگران خواسته‌هايشان را به آن‌ها تحميل کنند. البته آدم‌هايي که بلد هستند ابراز وجود کنند خودخواه نيستند و براي خواسته‌هاي ديگران هم ارزش قائل هستند.

وجودتان را ابراز کنيد
براي اين‌که بتوانيد رفتار قاطعانه داشته باشيد و البته ابراز وجود را در خودتان افزايش دهيد بد نيست مهارت‌‌ها و تمرين‌هاي زير را جدي بگيريد:

منفي و مثبت‌هاي خود را بشناسيد
براي اين‌که بتوانيد ابراز وجود را افزايش دهيد بهترين روش خودشناسي است. شما بهتر است خودشناسي مثبت و منفي داشته باشيد. يعني ببينيد وقتي افکار منفي داريد و اعتماد به نفس‌تان هم صفر مي‌شود چه رفتارهايي از خودتان نشان مي‌دهيد. مثلا بي حوصله مي‌شويد احساس ناراحتي، دلتنگي و خستگي مي‌کنيد که نتيجه‌اش مي‌شود سردرد و کاهش انرژي فيزيکي شما! در اين حالت رفتار شما به جاي قاطعانه بودن بيشتر منفعلانه، پرخاشگرانه و سلطه‌جويانه است. اما وقتي اعتماد به نفس داريد افکارتان نسبت به خودتان و ديگران مثبت است. احساس آرامش و خوشي مي‌کنيد و رفتارهاي‌تان شجاعانه است و مي‌توانيد احساسات و خواسته‌هايتان را به راحتي بيان کنيد. وقتي خودشناسي مثبت مي‌کنيد افکار و احساسات مبتني بر خود ارزشمند را در شما افزايش مي‌دهد و وقتي با افکار مثبت نسبت به خود و ديگران در جمعي حاضر مي‌شويد افراد متوجه توانايي ابراز وجود شما مي‌شوند. وقتي خودشناسي منفي داريد مي‌توانيد رفتار و افکار منفي خود را يادداشت کنيد و تمرين کنيد تا آن‌ها را کنترل کنيد و در عوض رفتارهايي که در خودشناسي مثبت شناسايي کرده‌ايد را جايگزينش کنيد.

منطقي مخالفت کنيد
اگر قرار است رفتار قاطعانه را ياد بگيريد و تحت نظر ديگران نباشيد، بهتر است مخالفت منطقي را تمرين کنيد. يعني اگر با نظر ديگران مخالف هستيد جان ما به دليل اين‌که دوست داريد رابطه خوب‌تان از بين نرود با لبخند زدن و سر تکان دادن، تظاهر به موافقت نکنيد. به جاي آن‌که موضوع بحث را تغيير دهيد اگر به نظر خودتان اطمينان داريد به صورت فعال مخالفت کنيد مثلا اگر کسي از شما مي‌خواهد کار غير منطقي را انجام دهيد از او بپرسيد چرا بايد اين کار را انجام دهيد؟! يادتان باشد نبايد کاري را بدون پرسش بپذيريد. سعي کنيد در آن زمينه صحبت کنيد و احساس خود را در آن مورد بيان کنيد تا ديگران هم احساس شما را بدانند.

مهارت‌هاي ارتباطي را به کار بگيريد
اگر مي‌خواهيد رفتار قاطعانه را در خود افزايش دهيد بايد از مهارت‌هاي ارتباطي استفاده کنيد. مثلا در يک بحث حتما به صحبت افراد گوش دهيد و از کلمات مورد علاقه آن‌ها در پاسخ استفاده کنيد. ساده و روان و بدون حاشيه صحبت کنيد و مواردي که براي‌تان سوال است را مطرح کنيد. زود قضاوت نکنيد و راجع به افراد نتيجه‌گيري نکنيد چون باعث بحث‌هاي کم اهميت بين شما و ديگران مي‌شود اجازه بدهيد افراد جملات خود را کامل بيان کنند و منظورشان را منتقل کنند، بعد شما اظهارنظر کنيد. حتما در يک بحث از سوال‌هاي بسته و باز استفاده کنيد يعني اگر مي‌خواهيد افراد را به حرف زدن تشويق کنيد از سوال‌هاي باز که معمولا با کلمات چرا، چه‌چيزي و چگونه آغاز مي‌شود استفاده کنيد و اگر مي‌خواهيد اطلاعات واقعي به دست بياوريد از سوال‌هاي بسته که پاسخ‌هاي بله يا خير دارند استفاده کنيد. کسي که رفتار قاطعانه دارد خودش را مسئول اعمالش مي‌داند نه ديگران! و مسئوليت و نگرش خود را با گفتن کلمه «من» نشان مي‌دهد. موقع گفت‌وگو سعي کنيد زبان طرف مقابل‌تان را بشناسيد بعد با او صحبت کنيد. يعني به صحبت آن‌ها گوش دهيد تا بفهميد آن‌ها بيشتر از کدام فرآيند حسي استفاده مي‌کنند بينايي، شنوايي يا حرکتي و بعد سعي کنيد از همان زبان براي صحبت با او استفاده کنيد به اين مي‌گويند همساني زبان و اگر قرار است رفتار قاطعانه را در خود افزايش دهيد بهتر است از گفت‌وگوي مثبت استفاده کنيد يعني از کلمات مثبت به جاي کلمات منفي استفاده کنيد. گفت‌وگوي مثبت به معني انکار مشکل نيست بلکه کمک مي‌کند شما با حاشيه کمتري مشکل را حل کنيد چون با گفت‌وگوي مثبت شما در آن ها حس اعتماد ايجاد مي‌کنيد.

نظرات کاربران
کد امنیتی