چطور داعش نابود شد؟!
بررسی ظهور تا سقوط خشن ترین حکومت قرن

چطور داعش نابود شد؟!

نویسنده : حامد نادری راد

بوکمال آخرین منطقه شهری مهمی که در اختیار داعش بود، سه روز پیش آزاد شد. با این آزادسازی عملا جز 15 هزار کیلومتر مربع بیابان‌‌های مرکزی سوریه و مرز بین عراق و سوریه، داعش بر نقطه خاص دیگری تسلط ندارد. اینکه داعش چگونه توانست چهل درصد از کشورهای عراق و سوریه را اشغال کند و چگونه در حدود یک سال و نیم همه این مناطق را از دست داد، سوالات مهمی است که مرور آن خالی از لطف نیست.

 

یکم: چگونه دولت به اصطلاح اسلامی عراق و شام شکل گرفت؟!

هسته اصلی داعش، نیروهای القاعده عراق بود. نیروهایی که پس از اشغال عراق توسط آمریکا از بدنه نظامی حزب بعث جدا شده و شروع به جذب نیرو و مبارزه با آمریکا با عنوان «جهاد اسلامی علیه کفار» کردند. بحران سوریه بهترین فرصت برای گسترش فعالیت و توسعه سرزمینی این گروه بود. علاوه بر این، پیوستن نیروهای افراطی بیگانه چچنی مانند «عمر شیشانی» و اویغوری‌های چینی به این گروه، جذابیت داعش را برای جذب پیکارجویان خارجی بیشتر نیز کرد. اما برتری و جذابیت اصلی داعش چه بود؟ چه چیزی باعث می‌‌شد این گروه نسبت به القاعده سوریه (جبهه النصره) و یا احرارالشام مزیت داشته باشد؟

به جرئت می‌توان گفت راز اصلی برتری داعش در بازوی رسانه‌ای قوی این گروه بود. مجموعه‌ای که حتی در بدترین روزهای داعش نیز بهترین عملکرد حرفه‌ای و تبلیغاتی را نشان می‌دهد. تبلیغات گسترده و فریبنده باعث شده بود که کسانی که به دنبال اسلام واقعی بودند برای تحقق این رویا به سوریه بروند. از طرف دیگر ایجاد رعب و وحشت گسترده با فیلم‌برداری حرفه‌ای از صحنه‌های کشتار دسته جمعی، سربریدن کودکان، سوزاندن خلبان اردنی و... باعث شد که هیچ نیرویی جرئت ایستادگی در برابرش را نداشته باشد. 

 

همین رعب و وحشت و البته خیانت مقامات عالی رتبه ارتش عراق بود که به یکباره و در عرض 4 روز یک سوم مساحت عراق یعنی چیزی در حدود 200 هزار کیلومتر مربع به اشغال داعش درآمد. برای مثال شهر 2 میلیون نفری موصل در عرض یک روز و با نفوذ حدود 3000 داعشی اشغال شد در حالی حداقل 50 هزار نظامی عراقی در قالب سه لشکر زرهی در این شهر مستقر بودند.

نقشه زیر مقایسه وضعیت فعلی داعش و دوره اوج نفوذ آن است. 

داعش

 

دوم: حمایت از داعش چگونه بود؟

تقریبا هیچ کشوری در دنیا به طور مستقیم نپذیرفته که از داعش حمایت کرده است. آنچه مشخص است داعش از بدو تأسیس تا همین الان حامیان معنوی زیادی داشته یا کشورهایی بودهاند که حضور داعش برای آن‌ها ایجاد منفعت میکرده است. مستقیم‌ترین حامی داعش که بعد از مدتی به جمع مخالفان آن اضافه شد کشور ترکیه بود. ترکیه نفت سرقت شده توسط داعش از چاه‌های نفتی عراق و سوریه را با قیمتی بسیار ارزان می‌خرید و از طرفی در مقابل قاچاق سلاح، انسان و مواد غذایی به سمت داعش چشم‌پوشی می‌کرد. البته باید متوجه باشیم که هیچ‌کدام از این تبادلات به صورت رسمی شکل نمی‌گرفت چون هیچ کشوری حاضر نخواهد بود ننگ حمایت از تروریست را به جان بخرد. در کنار ترکیه که شاهراه اصلی داعش به دنیای بیرون بود، تأمین مالی این گروه به صورت غیرمستقیم توسط عربستان و قطر و تأمین تجهیزات و حمایت اطلاعاتی نیز عموما توسط ایالات متحده صورت می‌گرفت. راهبرد اصلی همه این کشورها تضعیف دولت‌های قانونی عراق و سوریه و غارت منابع مادی و معنوی این دو کشور بود.

کشورهای حامی داعش در حقیقت با بازی هوشمندانه با آتش سعی داشتند ماهی خود را از این آب گل آلود بگیرند. اما محاسبات این کشورها وقتی غلط از آب درآمد که داعش اولین حملات تروریستی را در اروپا صورت داد. پس از آن به کردستان عراق حمله کرد و در گام بعدی اردن و عربستان سعودی را تهدید کرد. در همین مرحله بود که این کشورها به بهانه مبارزه با داعش شروع به حضور نظامی در سوریه و عراق کردند و برای مثال آمریکا در شمال غرب سوریه که تحت کنترل کردها است، 3 پایگاه نظامی بدون اجازه دولت مرکزی این کشور تأسیس کرد.

 

سوم: داعش چرا سقوط کرد؟

اجماع بین‌المللی علیه داعش از 3 سال پیش آغاز شد. اما این اجماع در میدان عملیاتی سوریه و عراق تأثیر زیادی نداشت. اولین مرحله از شکست داعش حدود یک ماه از پس فتوای حضرت آیت‌الله سیستانی در ماجرای شکستن محاصره آمرلی و پاکسازی جلولا و سعدیه در عراق رخ داد. این اتفاق تقریبا اولین شکست نظامی داعش بود. همین شکست ابهت و وحشت از این گروه را کم کرد و راه برای پیروزی‌های بعدی فراهم شد. تلفات بالای داعش در نبرد تکریت عراق و پس از آن کوبانی سوریه باعث شد اوضاع نیروی انسانی داعش دچار مشکل شود و آرام آرام داعش برای عملیات‌های انتحاری از نوجوانان کم سن و سال هم استفاده کند.

سقوط داعش

 

بسته شدن راه‌های ارتباطی داعش با دنیای بیرون و از دست دادن چاه‌های نفت و زمین‌های کشاورزی روزبه‌روز کار این گروهک را برای اداره سرزمین وسیع تحت تصرف سخت‌تر کرد. در کنار این عوامل شجاعت مثال زدنی رزمنده‌های محور مقاومت و البته تحمل تقدیم شهیدانی مانند سردار همدانی و... در این راه باعث شد در عرض 20 ماه داعش در 8 نبرد معروف یکی یکی شکست بخورد و از 260 هزار کیلومتر مربعی که روزی در عراق و سوریه در تصرف داشت (معادل یک سوم کشورهای عراق و سوریه) به چند بیابان بی‌آب و علف برسد.

برچسب ها
نابود شدن داعش
داعش الان کجاست
سرنوشت داعش چه شد
داعش کجاست؟
چرا داعش نابود شد
داعش چطور از بین رفت؟
نظرات کاربران
کد امنیتی
Mrs.NA30M
Mrs.NA30M
٩٦/٠٩/٠١
٠
٠
نمیدونم چرا احساس کردم یه چی کم داشت!!! تهش باز بود انگار! شاید منتظر بودم بدونم الان سرکرده هاشون کجان.. دوس داشتم بدونم پایگاه های نظامی امریکا که بدون مجوز مستقر شده بودن چی شدن.. الان وضعیت چند هزار زن و بچه ی داعشی ها که در کمپ ها نگه داری میشن چی شده و چه برنامه ای براشون دارن؟سردار سلیمانی توی نامه شون به رهبر گفته بودن که عالی ترین مقام سیاسی آمریکا(ترامپ) اعتراف کرده که داعش رو حمایت می کرده وداعش توسط رهبران و سازمان های مرتبط با آمریکا طراحی و اجرا شده ای کاش یه کلیپ ازین اعتراف میذاشتید.. در کل خسته نباشید :)
h.naderi
h.naderi
٩٦/٠٩/٠٢
٠
٠
ممنون از سوالات خوب شما. والا پرداختن به این مسائل شاید برای مخاطب عمومی حوصله سر بر باشه بنابراین سعی کردم خیلی خلاصه باشه اما در مورد سوالات شما: 1- سرکرده های اصلی داعش تقریبا همگی کشته شدند و به جز البغدادی که ممکنه توسط آمریکایی ها فراری داده شده باشه سرکرده ای برای این گروهک نمونده 2- پایگاه های نظامی آمریکا سر جاش هستند و در حال حاضر نه سوریه و نه محور مقاومت اراده اش بر درگیری با آمریکایی ها نیست. احتمالا در قالب فاز مسالمت آمیز مثل چیزی که توی عراق رخ داد بشه آمریکایی رو بیرون کرد ولی فراموش نکنید که اونها به بهانه مبارزه به داعش به سوریه اومدند که بمونند. 3- معمولا پس از مدتی وارد زندگی عادی میشن و زن و بچه های داعشی ها جزوی از شهروندان عراق و سوریه خواهند شد که تجربه نشون داده این ها پتانسیل فتنه انگیزی زیادی خواهند داشت 4- احساس کردم چون خبر عمومی هست و بارها از تلویزیون پخش شده دیگه شاید ضرورتی نداشته باشه بازم ممنون از نظر پر و پیمون شما :)
Mrs.NA30M
Mrs.NA30M
٩٦/٠٩/٠٤
٠
٠
خیلی ممنون بابت جواب های کامل شما.. خداقوت :)
مریم سادات
مریم سادات
٩٦/٠٩/٠١
٠
٠
تیتر مطلبو که دیدم ، کاملا بعدش متوجه شدم این مطلب باید مال اقای نادری باشه: ) واقعا اگر مجاهدت های شهدای مدافع حرم +درایت های سردا سلیمانی نبود قطعا این پیروزی نصیبمون نمی‌شد
h.naderi
h.naderi
٩٦/٠٩/٠٢
٠
٠
ان تنصروالله ینصرکم و یثبت اقدامکم
sajjad_mohammadi
sajjad_mohammadi
٩٦/٠٩/٠٢
٠
٠
درسته داعش از بین رفت ولی سوریه و عراق هم نابود شد :| توی شبکه 2 آقای شمخانی رو نشون می داد می گفت 250 میلیارد دلار خسارت زدند اینا :|
h.naderi
h.naderi
٩٦/٠٩/٠٢
٠
٠
به هر حال هر پیروزی در این سطح هزینه هایی داره ولی باید بدونیم که هزینه شکست در این جور موارد چندین برابر هزینه پیروزی هست
Snow_Queen
Snow_Queen
٩٦/٠٩/٠٢
٠
٠
اولا که دست همه اون عزیزانی که با این وحشی ها جنگیدن (چه شهید و چه سالم) درد نکنه. واقعن کاری کردن کارستان. دوما من همه اش فکر میکنم اینا دوباره قوت خواهند گرفت و نابودیشون به صورت کامل نبوده کاش دیگه هیچ علامتی رو نقشه نباشه تحت تصرف همچین وحشی هایی با هر اسمی! ممنون از مطلبتون.
h.naderi
h.naderi
٩٦/٠٩/٠٢
٠
٠
بله قدرت خواهند گرفت چون سرچشمه این تفکر، مدارس و شیوخ تکفیری هستند که به کمک پول های بی حساب نفتی توی مغز ملت بیچاره فرو میره و تا وقتی آب از سرچشمه گل آلود باشه باید منتظر حوادث بعدی باشیم
بهمن بهمنی
بهمن بهمنی
٩٦/٠٩/٠٢
٠
١
عرض سلام ، طول خداقوت و عمق ارادت و جای بسی خوشحالی از این نعمت ، ممنون از شما آقای نادری بعد چند وقت خوندن مطالب شما خستگی مون رو در کرد ، البته خوردن هم زمان چای هم بی تاثیر نیست :)
h.naderi
h.naderi
٩٦/٠٩/٠٢
٠
٠
با تشکر :)
h.naderi
h.naderi
٩٦/٠٩/٠٢
٠
٠
بله ولی باید در نظر داشته باشیم که در دنیای امروز پیروزی های اینچنینی بدون هزینه نیست ولی مطمئنم باشید هزینه شکست ده ها برابر هزینه پیروزی هست.
محمد
محمد
٩٦/٠٩/٠٢
٠
٠
شاید باای 50 مطلب اینچنینی این چندقت خوندم و هر کدوم را میخونم احساس غرور میکنم مطلب شما از خوبهایی بود که خوندم و دوست دارم یکی دیگه از مطلبهای خوب دیگری هم که خوندم و واقعا به دلم نشست را معرفی کنم که شما هم بخونین https://t.me/AliNasriTelegram/122
h.naderi
h.naderi
٩٦/٠٩/٠٢
٠
٠
تحلیل زیبایی بود. تسلط شما به تاریخ جنگ جهانی دوم ستودنی است
Snow_Queen
Snow_Queen
٩٦/٠٩/٠٤
٠
٠
اتفاقا اونقدر اخبار ضد و نقیض و اغراق شده در مورد این چیزها هست که خوندن یه تحلیل جامع و دقیق رو خیلی دلنشین میکنه.
مداحی
مداحی
٩٦/٠٩/٠٣
٠
٠
سلام. جدا از تعریفاتی که دوستان کردند و به جا هم بود؛ دوست داشتم که مطلب ادامه داشته باشه و مثلا سوالاتی که دوستمون پرسیدن هم پاسخ داده بشه. ولی در کل خیلی خوب بود. خسته نباشید.
h.naderi
h.naderi
٩٦/٠٩/٠٤
٠
٠
سلام؛ برام باعث خوشحالی هست که از چنین مطالبی استقبال میشه. چون حس عمومی ام این بود که اگر خیلی برم توی تحلیل و عدد و ارقام مطلب تخصصی میشه. اگر اینطوری هست سعی می کنم یک ماه دیگه یک مطلب جامع در مورد سوریه بنویسم
سیده نعیمه زینبی:)
سیده نعیمه زینبی:)
٩٦/٠٩/٠٦
٠
٠
ممنونم جناب نادری بابت مطلب خوبتون. خدا رو شکر بابت این پیروزی. چه زحمتها که کشیده شد ..چه هزینه هایی و چه خونهای نازنینی که در این راه ریخته شد...الحمدلله که به نتیجه رسید...
h.naderi
h.naderi
٩٦/٠٩/٠٧
٠
٠
به فرموده رهبر معظم انقلاب شجره خبیثه ریشه کن شد
پربازدیدتریـــن ها
فیلمی برای خندیدن

آینه بغل ارزش سینما رفتن را دارد؟

٩٦/٠٩/٢٣
وقتی خودمان، دور خودمان حصار می کشیم

عادتِ عادت کردن!

٩٦/٠٩/٢٢
با ما بمانید...

جیم با قابلیت استوری گذاشتن

٩٦/٠٩/٢٣
صفر تا صد شاعر شدن را اینجا بخوانید

چگونه از شاعری به کاسبی برسیم؟

٩٦/٠٩/٢١
از عکاسی مستند - اجتماعی چه می دانید؟

یک عکس و هزاران حرف

٩٦/٠٩/٢١
رابطه شتر با سرما خوردگی و ای کیو پایین در...

کریسمس مذگان!

٩٦/٠٩/٢٦
معرفی بازی اعتیاد آور این روزهای جهان

آجرت را بشکن و معتاد شو!

٩٦/٠٩/٢٠
ورزش هایی که در ایران مهجور مانده اند!

محبوب ترین ورزش های دنیا کدام اند؟

٩٦/٠٩/٢٠
معرفی 7 غذای معروف از 7 کشور متفاوت

غذاهای بین المللی که با ذائقه ما جور در می آید

٩٦/٠٩/٢٥
قطع شدن یارانه در صدر جدول

تعطیلات نیم فصل عشق و عاشقی

٩٦/٠٩/٢٢
در 25 آذرماه؛ روز ملی پژوهش...

6 مرحله برای دستیابی به یک تحقیق ارزشمند

٩٦/٠٩/٢٥
معرفی اپلیکیشن Mandalas coloring pages

مدیتیشن با چاشنی خلاقیت

٩٦/٠٩/٢٦
پیرامون رفتار زننده ماموران شهرداری با دستفروش ها و ساماندهی که خبری از آن نیست

سیلی به گوش خلق؟!

٩٦/٠٩/٢٧
تبلیغات