کو خانه؟ نشانم ده...
از خانه جلال و سیمین تا خانه بی فروغ فروغ

کو خانه؟ نشانم ده...

نویسنده : سیده محبوبه عظیم زاده

«خانه» به خودی خود واژه مقدسی است. یک واژه مقدس و سرشار از حس آرامش. حالا وقتی یک اسم معتبر و دارای مقام در زمینه‌های هنری و فرهنگی هم کنارش قرار بگیرد ارزشش دو چندان می‌شود. سنگین و صاحب ارج و قرب می شود. پس خیلی طبیعی است که آدم به فکر بقا و تداوم چنین محل‌هایی باشد که می‌تواند پیشینه هنری و تاریخی و فرهنگی‌اش حساب شود، به آن‌ها برسد و اگر گنجایشش را داشت که حتما دارد، تبدیل شوند به بستری برای انتقال این ارزش‌ها. اتفاقی که متأسفانه فعلا دارد معکوس رخ می‌دهد.

 تصور کنید خانه‌ای را که در و دیوارش با نت‌ها و صدای عاشقانه‌سازهای فلان موزیسین معروف عجین شده است. یا اتاق محقر و لطیفی که گاه و بیگاه جان پناه فلان شاعر بوده است برای هضم دلتنگی‌ها و شاعرانگی‌هایش. یا میز و صندلی آقا یا خانم نویسنده‌ای که شب به شب عادت داشته روی آن بنشیند و کنار فنجان قهوه‌اش قلم بزند و قلم بزند. قشنگ است، نه؟ واقعا حیف است که چنین مکان‌هایی از سر بی‌مهری و بی‌مسئولیتی یک گوشه بیفتند و رو به تخریب بروند و هی نابود و نابودتر بشوند. حتما می‌پرسید کدام خانه‌ها؟ بسیار خب، ادامه مطلب را از دست ندهید تا پاسخ سوال‌تان را بگیرید.

 

خانه شاعر انقلاب یا پاتوق کارتن خواب ها؟

هر از گاهی صدای شکستن پایه‌های ستون یکی از همین خانه‌ها به گوش مان می‌رسد. آخرین بارش مربوط می‌شود به همین چند روز گذشته که هم در روزنامه‌ها و هم در رسانه‌‌های مجازی خبرش پیچید. خانه حمید سبزواری که قرار بوده برای ارائه آثار و یادگاری‌های او تبدیل به موزه شود حالا شده است محل تجمع کارتن خواب‌ها. تا جایی که پسرش از اینکه هیچ قدمی برای نگهداری از این خانه و تبدیلش به موزه برنداشته‌اند حسابی ابراز ناراحتی کرده است.

جالب اینجاست که اداره میراث فرهنگی و اداره ارشاد سبزوار هرکدام به نوبه خود به این اتفاق واکنش نشان داده‌اند. از یک طرف رئیس اداره ارشاد سبزوار گفته: «کلید خانه استاد سبزواری دست میراث فرهنگی است اما آنقدر رها شده که در خانه را شکسته و تمام وسایل مانند چوب، سیم برق و... را برده‌اند و تقریبا به خرابه تبدیل شده است.» از طرف دیگر هم رئیس اداره میراث فرهنگی سبزوار اینگونه گفته: «زمانی که قرار بود برای استاد بزرگداشت بگیرند کلید خانه را به میراث فرهنگی تحویل دادند تا برای برنامه‌های مراسم آنجا را آماده کنیم که از آن زمان کلید دست ما مانده است. قرار هم نبوده که ما از خانه محافظت کنیم. البته این را هم باید بگوییم که تقریبا کلید خانه استاد را همه دارند.»

خانه حمید سبزواری

 

حسین آقا ممتحنی یا همان حمید سبزواری خرداد 95 درگذشت و به شاعر انقلاب معروف است. 

 

خانه سیمین و جلال

اتفاق مشابه دردناک دیگر مربوط می‌شود به هفت خانی که برای ماندگار کردن و بقای خانه جلال آل احمد و سیمین دانشور باید طی می‌شد.

خانه جلال و سیمین

 

اردیبهشت سال 95 بود که خواهرزاده جلال از این گفت که خانه جلال و سیمین به امید بهره برداری فرهنگی به شهرداری فروخته شده است؛ اما این فقط آغاز ماجرا بوده و چنین درخواستی عملی نشده. داستانش هم مفصل است و بخشی از آن از قرار زیر. 

 

خانه جلال و سیمین

 

از ابتدا قرار بوده خانه در حد تقویت و تعمیر تغییر کند و در این خصوص با شهرداری تهران مذاکره شده و همه چیز مقبول افتاده. مدتی بعد سازمان میراث فرهنگی به دلیل اینکه خانه در سال 83 توسط سیمین دانشور ثبت تاریخی شده اعلام کرده که شهرداری حق اعمال تغییراتی را ندارد. این تناقض اول راه! دوباره بعد از کلی کش و قوس و بحث و حرف و حدیث مسئولان و کارشناسان به این نتیجه رسیده‌اند که این خانه نمونه تمام عیار یک موزه کامل است و در نتیجه دوباره مرمت این خانه به تصویب رسید. از آن طرف باز شهرداری تهران اعلام می‌‌کند که رسیدگی به این خانه به دلیل نبود اعتبار از اولویت کاری این نهاد خارج است. خلاصه که باز هم هیچ! قدم بعدی رو زدن به اساتید و نویسندگان و شاعران بود که هرکدام به گونه‌ای دستی بر آتش زبان و ادبیات فارسی داشتند. همین جمع، نامه‌ای سرگشاده می‌نویسند خطاب به شهرداری تهران، سازمان میراث فرهنگی، وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی و کمیسیون فرهنگی مجلس. جالب است بدانید که این اقدام در نوع خودش دیده شد و با این درخواست موافقت شد اما باز هم پس از مدتی فراموش می شود. تا اینکه بلأخره مسئولین لطف کردند و منت گذاشتند و در نهایت شهریور همین امسال بود که کم‌کم بوی بهبودی ز اوضاع این خانه شنیده شد.

خانه جلال و سیمین

 

 در واقع معاون امور اجتماعی و فرهنگی شهردار تهران از مرمت و بازسازی این خانه خبر داده و گفته منزل جلال و سیمین به عنوان اولین خانه موزه در منطقه 1 تهران به پاتوق فرهنگی برای اهالی هنر و ادبیات تبدیل می شود. انشاءالله...

 

خانه پدری هوشنگ ابتهاج

مورد بعدی خرداد امسال بود که از خطر تخریب خانه پدری هوشنگ ابتهاج در رشت حرف به میان آمد. ظاهرا این خانه توسط یکی از مغازه‌داران محل خریداری شده بود و تره بار فروش‌ها با اجازه مالک آن را به انبار محصولات خود تبدیل کرده بودند. و اینکه مالک قصد تخریب خانه را هم داشته است. 

 

خانه هوشنگ ابتهاج

 

اما خوشبختانه اواخر خرداد میراث فرهنگی استان گیلان از تلاش برای ثبت ملی این بنا خبر داد و اینکه خطر تخریب از این بنا دور است.

 اهمیتی که این خانه دارد صرفا به خاطر اینکه خانه پدری یک شخصیت ملی و فرهنگی است و سایه اولین شعرش را در این ملجأ گفته، نیست، کلا محله مورد نظر یک محله تاریخی محسوب می‌شود و افراد دیگری مثل میرزا کوچک‌خان هم در همین محل زندگی می‌ کرده است.  

 

خانه بی فروغ فروغ

اوج بی‌مهری‌ها در حق فروغ بود. در حق خانه‌اش و البته شاید در حق خود ما! خانه فروغ کاملا تخریب شد و جای آن خانه مسکونی دیگری سر به آسمان گذاشته یا می‌‌گذارد. 

خانه فروغ فرخزاد

 

خبر این ماجرا آبان ماه 95 بود که در سایت‌ها منتشر شد. بدتر ماجرا اینجاست که باید روزنامه‌نگاری اتفاقی از آن محله رد شود و با توجه به دانسته‌هایش مربوط به اینکه آن خانه محل زندگی فروغ بوده است در جریان این تخریب قرار بگیرد و خلاصه بقیه را هم در جریان بگذارد. 

 

آن سر ماجرا

نامهربانی هایی که در حق این بناها شده است خیلی‌هایش قابل جبران نیست. عرق ملی‌مان هم نمی‌گذارد راحت فراموش کنیم. منتهی از آن جایی که به هر حال باید نیمه پر لیوان را هم ببینیم گفتیم در جریان باشید که در راستای همین بحث هنرمند هرجا رود قدر بیند و در صدر نشیند و اینطور صحبت‌ها، یکی از اقداماتی که صورت گرفته است نصب کاشی‌‌های ماندگار، سر در خانه‌های هنرمندان است. اتفاق کوچک ولی امیدوار کننده‌ای که در کمترین حالت می‌تواند نوید این را بدهد که در آینده سرنوشت این خانه‌ها مشابه خانه فروغ و بقیه نشود. تصاویر زیر فقط چند نمونه از این کاشی‌هایی است که سر در خانه هنرمندان نصب کرده‌‌اند. (بماند که یک عده به همین کاشی ها هم رحم نمی کنند و زده اند کاشی سر در خانه استاد عثمان محمد پرست را که استاد دوتار نوازی است شکسته‌اند.)

خانه نادر ابراهیمی

خانه محمدعلی سپانلو

خانه عثمان محمدپرست

برچسب ها
خانه نویسندگان و شاعران
خانه پروین اعتصامی
خانه قیصر امین پور
خانه سیمین و جلال
خانه چهره های ادبی
خانه هنرمندان
درباره نویسنده
نظرات کاربران
کد امنیتی
محمدرضا مهدیزاده
محمدرضا مهدیزاده
٩٦/٠٧/٢٤
٠
٠
واقعاً تاسف خوردم ! وقتی مدفنِ استاد منزوی در اون شرایط قرار داره ٬ نباید انتظار داشت از خانه ی دیگر مشاهیر نگهداری بشه ! الحمدالله که خانه ی جلال و سیمین قرار هست حفظ بشه واقعاً فوق العاده بود خونه شون ^_^ :) ممنون بابت مطلب خوب تون :) موفق باشید
m.shiezadeh
m.shiezadeh
٩٦/٠٧/٢٤
٠
٠
این خونه ها پتانسیل بالایی برای جذب گردشگر دارن و واقعا حیفن که تبدیل به یک مکان دیدنی نشن. برای خونه فروغ واقعن متاسف شدم...
سمانه صالحی
سمانه صالحی
٩٦/٠٧/٢٤
٠
٠
چقدر ناراحت شدم:(( خونه ی هوشنگ ابتهاج چرا شبیه مهدکودک بود؟؟ :// مرسی محبوبه جون بابت دغدغه به این مهمی :))
b_noori
b_noori
٩٦/٠٧/٢٦
٠
٠
متاسفانه اکثر بناهای تاریخی ما رو به زوال هستن، من به دلیل رشته ام و تحقیقاتی که روی بناهای تاریخی مشهد انجام دادم متوجه وجود بناهای تاریخی بسایر باارزشی در مشهد شدم که مطمئن هستم بسیاری از شما اصلا از وجود اونها خبری ندارید،این بناها مثل گنجی هستند که ما همه روزه بی توجه از کنارشون رد مشیم و این واقعا برای من عجیبه!!!
الهام یوسفی
الهام یوسفی
٩٦/٠٧/٢٩
٠
٠
ممنون خانم عظیم زاده عزیز. موضوع بسیار خوبی را پرداخته بودید و البته خیلی هم خوب نوشته بودید.
فرانک باباپور
فرانک باباپور
٩٦/٠٧/٣٠
٠
٠
مسئول ايراني جماعت استاد پرپر كردن فرصت هاست! استاد خراب كردن چيزهاي خوبي كه هست و ... خونه جلال و سيمين خيلي خوب بود، مخصوصا اون دوتا صندلي پلاستيكي ^_^ اوج سادگي و زيبايي :)
فرانک باباپور
فرانک باباپور
٩٦/٠٧/٣٠
٠
٠
بعد خارجي ها يه خيابون دارن كه اسم اينجور آدم هاشون رو بعد مرگشون ميزنن رو پياده روش و همون پياده رو كلي توريست و گردشگر داره! :(
پربازدیدتریـــن ها
ممنون که مهربونی!

زلزله شرمنده محبتتان شد

٩٦/٠٨/٢٥
۶ راه‌کار عملی برای تمرکز بیشتر بر روی کار و‌ مطالعه

چطور تمرکز از دست رفته را بازگردانیم؟

٩٦/٠٨/٢٤
قبرستان یا آرامستان؛ مسئله این است!

سرگذشت عجیب قبرستان ها در ایران

٩٦/٠٨/٢٥
نگاهی کوتاه به «انسان عاقل» در حدیثی از امام مهربانی ها

یک کهکشان راه است تا فهمیدن او...

٩٦/٠٨/٢٨
بسته پیشنهادی بازی با چاشنی هیجان؛ مخصوص بزرگسالان

معرفی چند بازی فکری دو نفره

٩٦/٠٨/٢٤
این عادت را جدی بگیرید

اعتیادی که ساده از کنارش عبور کرده ایم

٩٦/٠٨/٢٩
با فراگیری یک زبان خارجی؛ چطور می توانیم وارد بازار کار شویم؟

بازار کار رشته های زبان خارجی

٩٦/٠٨/٢٧
از بازی خودجوش بچه ها جلوی دوربین صدا و سیما تا سفر پر دردسر سلبریتی ها به کرمانشاه!

کرمانشاه را برای حضور سلبریتی ها خالی کنید

٩٦/٠٨/٢٩
حال خراب حضرت پاییز، مال من

ذهن زیبا؛ گلچینی از تک بیت ها و اشعار ناب (38)

٩٦/٠٨/٢٨
چند پیشنهاد ساده برای فرار از دغدغه های فکری متعدد

اتوبان افکارتان را دچار ازدحام نکنید

٩٦/٠٨/٣٠
معرفی ربات تلگرامی زیرنویس یاب

زیر نویس فیلم ها را راحت تر از همیشه بیابید

٩٦/٠٨/٣٠
مصاحبه اختصاصی با رضا مهاجری؛ سرمربی تیم پدیده

پدیده با لشکری مصدوم به مصاف پرسپولیس می رود

٩٦/٠٨/٢٧
تبلیغات