یتیم خانه ایران؛ فیلم فاخری که یک بیننده داشت
یک ضد پیشنهاد؛ نقدی بر فیلم پر هزینه یتیم خانه ایران

یتیم خانه ایران؛ فیلم فاخری که یک بیننده داشت

نویسنده : دست قیچی

وقتی در دولت قبل صحبت از ساخت پروژه‌های فاخر سینمایی به میان آمد، یکی از مخالفان اصلی آن مسعود فراستی بود که می‌گفت سینمای ایران اصلا نباید به سمت فیلم‌های عظیم برود چرا که اصلا ظرفیتی برای فروش این آثار وجود ندارد. نه تعداد سینماها کافی است و نه مردم ما آن قدر فیلم بین. توجه داشته باشید که عواید فروش فیلم‌ها بین سینمادار و تهیه کننده به صورت مساوی تقسیم می‌شود. بنابراین هر فیلم برای سود ده شدن می‌باید بیش از دو برابر هزینه اولیه‌اش بفروشد. حال نتیجه ساخت فیلم‌های فاخر چه شد؟ 

«محمد رسول الله» که با بودجه 112 میلیارد تومانی ساخته شد و برای سود ده شدن روی بازار جهانی حساب کرده بود، قربانی مخالفت‌های عربستان و مصر شد و در بازار داخلی تنها 10 درصد بودجه اولیه‌اش فروش کرد. فاجعه‌ای به نام «ملک سلیمان» را که بهتر است اصلا درباره‌اش صحبتی نکنیم. بزرگ نیا هم با «راه آبی ابریشم» حتی نتوانست به سایه فیلم‌های بزرگ قبلی‌اش چون «جنگ نفتکش‌ها» نزدیک شود. «رستاخیز» احمدرضا درویش اصلا اکران نشد و پروژه «لاله» هم درمیانه راه فیلمبرداری متوقف شد. شاهکار جدید فیلم‌های فاخر «یتیم خانه ایران» است که با بودجه 8 میلیارد تومانی توسط ابوالقاسم طالبی ساخته شده و در روز اول اکران در سینمای اریکه ایرانیان تنها 10 هزارتومان فروخت. یعنی فقط یک نفر به تماشای آن نشست.

یتیم خانه ایران؛ فیلمی برای ندیدن

این در حالی است که یتیم خانه ایران حاشیه هم کم نداشت. از وقتی خبر ساخت اثری درباره قحطی بزرگ ایران در دوره جنگ جهانی اول منتشر شد، کنجکاوی پیرامون آن زیاد بود. بعد از آماده شدن، کارگردان فیلمش را از جشنواره  فیلم فجر بیرون کشید که آن هم حاشیه‌های زیادی در پی داشت. یک ماهی به اکران مانده بود که یکی از بازیگران حاشیه‌ای فیلم به شبکه GEM پیوست و همه صحنه‌های مربوط به او از فیلم حذف شد. ماجرا به این‌جا هم ختم نشد و چند روز مانده به اکران شرکت توزیع فیلم به دلیل پخش تیزرهایش از شبکه‌های معاند تعلیق شد و تنها با ورود مقام اول قوه قضائیه بود که اجازه اکران سینمایی گرفت. تبلیغ‌های «یتیم خانه ایران» هم که مورد عنایت سیماست و مدام پخش می‌شود. با این وجود تا این لحظه فقط 135 میلیون تومان فروخته است.

 

اما داستان فیلم چیست؟

فیلم به تقلید از تایتانیک از زبان پیرزنی روایت می‌شود که براساس خاطرات پدرش که از جنگلی‌ها و نزدیکان میرزا کوچک خان بوده، داستان قحطی هولناک 1295 تا 1297 ایران را روایت می‌کند. جنایتی که توسط انگلستان بر مردم ایران وارد شد و جان نیمی از جمعیت کشورمان را گرفت. شکی نیست که فیلم دغدغه خوبی دارد و این داستان باید روایت می‌شد.

یتیم خانه ایران؛ فیلمی برای نددین

 

اما مشکل فیلم کجاست؟

یتیم خانه ایران در مقیاس این روزها فیلم گرانقیمتی نیست اما به دلیل فیلمنامه ضعیفی-که واقعا چیزی بیش از ایده اولیه که در همان چند خط بالا بیان کردم ندارد- اثری دم دستی و بسیارکسل کننده ازکار درآمده است. منطق روایی درستی هم ندارد. گفتیم که داستان از زبان یک پیرزن روایت می‌شود.اما او منطقا نمی‌توانسته از خیلی از ماجراهایی که در فیلم می‌بینیم خبر داشته باشد. مثل خاطره آن جلسه سران انگلیس که برای آینده ایران تصمیم می‌گیرند. بدترآن که در آخر همان سکانس پادشاه هم رسما اعلام می‌کند که خبری از این جلسه به بیرون درز نکند. حالا پیرزن قصه ما چگونه خبردار شده خدا عالم است و ابوالقاسم طالبی.

یتیم خانه ایران؛ فیلمی برای نددین

دنبال شخصیت پردازی که اصلا نگردید. ریتم فیلم هم فاجعه است. حیف از این گریم‌های خوب و فیلمبرداری استاندارد که به فیلمی بی‌رمق تبدیل شده است. معلوم نیست چه اصراری بوده طالبی که فاجعه‌ای به نام «قلاده‌های طلا» را ساخته و هیچ یک از پروژه‌های قبلی‌اش هم موفقیت چشمگیری نداشته‌اند بیاید و این داستان تاریخی را روایت کند؟ تراژدی‌ای که آن‌قدر غمبار است که با وجود بد بودن فیلم باز هم قطره اشکی بر گوشه چشمان هر ایرانی می‌نشاند.

**

تجویز من این است که به جای دیدن این فاخر بی‌فخر بروید و اثری بی ادعا به نام «متولد 65» را ببینید. فیلمی که در یک لوکیشن بسته و بازیگران محدود و فیلمبرداری تلویزیونی‌اش به مراتب در سرگرم کردن مخاطب موفق‌تراست.

یک دختر و پسر جوان به مناسبت سالگرد آشنایی‌شان تصمیم می‌گیرند ادای بچه پولدارها را دربیاورند و بروند از یک برج بازدید کنند اما شباهت پسر به مردی که کلاه صاحبخانه را چندین سال پیش برداشته باعث می‌شود، درخانه زندانی شوند. تلاش پسر برای اثبات این که پسر فرد کلاهبردار نیست، جنبه‌های جدیدی از او را برای دخترک آشکار می‌کند و...

فیلمی که به خوبی اثبات می‌کند بدون شلوغ کاری و خرج اضافه و فقط با یک قصه خوب می‌توان مخاطب را راضی کرد. تا حالا هم بدون هیچ تبلیغی بیش از دو برابر یتیم خانه ایران فروخته است.

برچسب ها
نقد یتیم خانه ایران
فیلم های پر هزینه ایرانی
عاقبت بیگ پروداکشن های سینمای ایران
نظرات کاربران
کد امنیتی
محسن_قربانی
محسن_قربانی
٩٥/٠٨/٢٠
١
١
مرسی عالی بود. اسم ابوالقاسم طالبی به تنهایی برای شکست یک پروژه کافیه. البته در مورد متولد 65 هم نقدهای خوبی نخوندم
dastgheichi
dastgheichi
٩٥/٠٨/٢١
٠
١
درست می فرمایید. متولد 65 هم فیلم شاهکاری نیست ولی به دلیل جمع و جور و تلویزیونی بودنش، به عنوان نقطه مقابل یتیم خانه ایران انتخابش کردم. یک فیلم کوچیک که اندازه های خودشو میشناسه و به مراتب سرگرم کننده تر از یتیم خانه ایران از کار در آمده
محسن_قربانی
محسن_قربانی
٩٥/٠٨/٢١
٠
٠
اون که صد البته. در مقابل یتیم خانه ایران، متولد 65 یک سر و گردن بالاتره. کلا ابوالقاسم طالبی و ابوالقاسم طالبی ها جیره خواران حکومتین. برای خوشایند یک عده ای و جلب بودجه ی آثار مزخرفشون فیلم می سازن آخرشم گند میزنن و میرن.
ساده
ساده
٩٥/٠٨/٢١
١
٠
بله دیگه به قول خود طالبی فیلمهای دختر پسری خوب فروش میرن، البته متاسفانه
dastgheichi
dastgheichi
٩٥/٠٨/٢١
٠
١
آره خب. درست میگن ایشون. به ویژه که معمولا این فیلم ها خیلی پرخرج هم نیستن. بنابراین راحت تر سود ده میشن. اما به صرف دختر پسری بودن& فیلمی پرفروش نمیشه. بین همین فیلم های فاخر »محمد رسول الله« در مقیاس ایران خوب فروخت. چون فیلم بدی نبود و خود من هم بر آن نقد مثبت نوشتم. به ایراداتی که مخالفینش درباره باج دادن به مسیحیت و .. می گیرند کاری ندارم. من اثر را صرفا در ساختار سینمایی اش می سنجم. مشکل اصلی «محمد رسول الله» در حفظ ضرباهنگ و کم جان بودن قصه در آن برهه از زندگی پیامبر اسلام است. من از آن فیلم همین جا در جیم دفاع کردم. اما مشکل اصلی من جایی است که دوستان فکر می کنند چون پیام مهمی را منتقل کرده اند پس فیلم خوبی ساخته اند. این طرز تفکر غلط است. امکانات تصویری خوب، گریم های عالی و خرج کردن نتیجه نمی دهد یک فیلم خوب. منظورم فقط ایران نیست. در هالیوود هم با کلی خرج پمپئی و هرکول می سازند و خب هر دو بدند. من درون مایه فیلم هایی که در متن مثال زدم را رد نمی کنم اما به عنوان یک مخاطب جدی سینما به هیچ وجه نمی توانم از امثال ملک سلیمان و راه آبی ابریشم دفاع کنم. چرا که با هر متر و معیاری بسنجیم، فیلم های فوق العاده بدی هستند. جای شکرش باقی است که یتیم خانه ایران لا اقل از این دو بهتر است. اما با فیلم خوب بودن فاصله بسیار زیادی دارد.
لیلی
لیلی
٩٥/٠٨/٢١
٢
١
فیلمهای راه ابی ابریشم و ملک سلیمان اصلا فاجعه نیست، بلکه بهترین اثار تاریخی هنری؛ سینما است، فیلمنامه قوی، گریم و بازی کارکترها عالی ، شخصیت پردازی هدفمند، دیگه چی بهتر از این
dastgheichi
dastgheichi
٩٥/٠٨/٢١
٢
٢
:)))) امروز این بامزه ترین حرفی بود که شنیدم. ممنون که دلمو شاد کردین.
لیلی
لیلی
٩٥/٠٨/٢٣
٠
٠
حقیقت همیشه تلخ نیست
مبینا
مبینا
٩٥/٠٨/٢١
١
١
بی انصافانه ترین و .... ترین نقدی بود که خوندم!شما فیلم رو دیدید اصلا؟شخصیت پردازی نداره؟ چطور از طراحی صحنه و لباسش می گذرید؟داستان و روایت خیلی هم خوبه.من این فیلم رو تو یک سینمای محلی و بی سروصدا دیدم ولی خیلی بیشتر از یک نفر پایش نشسته بودند!همه هم راضی بیرون رفتند! مشکل اینجاست که شما با فیلمساز-کاش با خود فیلمساز،با عقیده ی فیلمساز-مشکل دارید و به خیال خودتان"سینما"ی او را نقد می کنید درحالی که اگر نگاهی به متنتان بیندازید پر از غرض ورزی های بی دلیل و بچگانه است.این فیلم هم بی اشکال نیست،شخصا فکر می کنم با یک تدوین بهتر ایراد ریتم کندش در نیم ساعت پایانی برطرف می شد ولی به عنوان فیلم تاریخی که خیلی خیلی کم در سینمای ایران هست فیلم خوب و قابل دفاعی است. ملک سلیمان هم از نظر جنابعالی فاجعه است،گفتن و دررفتن که کاری ندارد! یک سر به سایتهای تخصصی تر مثل سلام سینما بزنید متوجه می شوید اکثر مخاطبان از این فیلم راضی بودند و شیوه ی نقدنوشتن را هم"شاید "یاد بگیرید. تبلیغ هم کلا صداوسیما جدیدا فیلم زیاد تبلیغ می کند و فکرنکنم تعداد تیزرهای متولد65 کمتر از یتیم خانه باشد.
نقدخوان
نقدخوان
٩٥/٠٨/٢١
٠
٠
به نظر من بدترین قسمت نقد همین تیترش بود. درسته که در متن توضیح بیشتری داده شده، اما با خوندن تیتر به نظر میرسه که واقعا فقط یک بیننده داشته
dastgheichi
dastgheichi
٩٥/٠٨/٢٢
٠
٠
دوست عزیز اول از همه این که متاسفانه در فضای مجازی بعضی اصطلاحات به غلط جا افتاده اند و علیرغم تذکرات پی در پی ما باز هم به کار می روند. نقد سینمایی یک نوشته حرفه ایست برای نشریات و سایت های تخصصی سینمایی که در آن منتقد با رویکرد مشخصی (ساختاری، روانشناسی، اجتماعی و...) فیلم را تحلیل می کند. معمولا هم با فرض این است که خواننده پیش تر فیلم را دیده است. نوع دیگری از نوشته های سینمایی «ریویو» است که این نوشته هم زیرمجموعه آن طبقه بندی می شود. در ریویو فرض بر آن است که خواننده فیلم را ندیده و قرار نیست جزئیات حیاتی آن را لو بدهیم و به اصطلاح اسپویلش کنیم. مختصری از سابقه فیلمساز می گوییم. مختصری از داستان و در نهایت توصیه می کنیم که آقا فیلم خوب است یا بد. ببینید یا نبینید. نوع دیگر از نوشتار سینمایی هم یادداشت است که لزوما به فیلم های به روز نمی پردازد و شما در هر زمانی می توانید به فراخور فضای فکری خود جنبه ای جدید از یک اثر سینمایی را واکاوی کنید.
dastgheichi
dastgheichi
٩٥/٠٨/٢٢
٠
٠
ساحت ریویونویسی کاربردی ترین وجه یک منتقد است و نوعی خدمات اجتماعی محسوب می شود. خواننده ای که سلیقه سینمایی اش به فلان منتقد نزدیک است به توصیه های او گوش می دهد و بعضی فیلم ها را از سبد فرهنگی اش حذف می کند. بنابراین دلیل عدم ورود من به جزئیات از این جهت بوده و انتخاب تیتر هم طبعا به خاطر این است که نهایتا می خواهم توصیه کنم با دیدنش پولتان را دور نریزید. یتیم خانه ایران از نظر سینمایی چیزی بیش از همان خبر تراژیک وقوع چنین جنایتی توسط انگلیس به ما ارائه نمی کند که آن را هم در همین متن می توانید بخوانید.
dastgheichi
dastgheichi
٩٥/٠٨/٢٢
٠
٠
اما از نظر وجوه تکنیکی درست می فرمایید. کار قابل دفاع است. من در متن به فیلمبرداری و گریم خوب اشاره کردم. طراحی صحنه خود یتیم خانه هم خوب است. اما اینها وجوه تکنیکی اثرند و باید در جشنواره ها با اهدای جایزه از عوامل آن تقدیر کرد. موسیقی تیتراژ را هم دوست داشتم. اما مجموعا فیلم بما هو فیلم، اثر خوبی نیست. شخصیت سالار را به درستی نمی سازد. درباره شخصیت پردازی درست و دقیق در سینما باید حسابی بحث کنیم تا ببینم شما تعریفتان از شخصیت پردازی چیست. چون اگر یتیم خانه ایران را دارای شخصیت پردازی قوی می دانید مسلم است وحدت تعریف نداریم در این مورد. در یتیم خانه شاید فقط فضل الله (اسمش همین بود؟ منظورم پسر سالار است) اندکی به شخصیت بودن نزدیک می شود. آن پرستار زن هم قابل قبول است. بقیه کاراکترها مطلقا فارغ از حتی ذره ای شخصیت پردازی اند.
dastgheichi
dastgheichi
٩٥/٠٨/٢٢
٠
٠
و اما در مورد اتهام مخالفت با فیلمساز و طرز فکرش. وقتی از فروشنده فرهادی بد گفتم اما آن را به واسطه دغدغه اش قابل تامل دانستم یا وقتی از اخراجی های ده نمکی و محمد رسول الله مجیدی دفاع کردم همین هجمه ها از آن سوی فکری به بنده شد. کارنامه ابوالقاسم طالبی الان مقابل ماست. کدامیک از جهت اقبال مردمی (به نسبت سرمایه اولیه) موفق بوده اند؟ قلاده های طلا هم فقط چون از جو فتنه به تعبیر من سو استفاده کرد در یادها مانده. البته از حق نگذریم لا اقل از «پایان نامه» بهتر بود. این که می گویید فیلم تاریخی نداریم حرف درستی است اما واقعا می شود از آن نتیجه گرفت پس هرکس در این برهه فیلم تاریخی بسازد، اثر خوبی ارائه داده است؟ به خصوص که نقیض خوبی هم چون سیانور هم الان روی پرده است که همین جا در جیم تماشایش را توصیه کرده ام. از من نخواهید از فیلمی صرفا چون دغدغه مهمی را مطرح کرده دفاع کنم. یتیم خانه ایران فیلم فوق العاده ضعیف و غیر قابل دفاعی است.
پربازدیدتریـــن ها
چرا این روزها همه دانشجویان به دنبال مدرک‌اند؟

«دانش‌»جو ام آرزوست...

٩٥/٠٩/١٥
طنزی پیرامون رایگان شدن ویزای تایلند

سفر به تایلند، فقط با من‌کارت!

٩٥/٠٩/١٥
چطور پاییز را به خانه‌مان بیاوریم؟

ساخت چند دکوری پاییزی با وسایل دور ریختنی

٩٥/٠٩/١٤
چند خط یواشکی از س ک س چت؛ در گوشی های مان چه می گذرد

این چت‌ های خاک بر سری

٩٥/٠٩/١٦
چرا تلویزیون در مورد نمایش ساز در برنامه‌هایش سلیقه‌ای عمل می‌کند؟

نمایش ساز یا سانسور آن؟ مسئله این است!

٩٥/٠٩/١٣
کمی از مجریان ممنوع التصویر و علت سانسور شدن آن‌ها از تلویزیون

باشگاه ممنوع التصویرها!

٩٥/٠٩/١٧
چه کسی خودش را به نیمکت خالی تیم ملی والیبال می‌رساند؟ اصلا مهم نیست

ولاسکو دیگر تکرار نمی‌شود!

٩٥/٠٩/١٤
تا حالا توی سرما پات یخ زده؟!

از کارتن خوابی تا مسجد نشینی!

٩٥/٠٩/١٣
پیرامون رفتارهای عجیب مسئولان به جای عذرخواهی و قبول اشتباهات‌شان

مدیران عزیز ما شرمنده‌ایم! / طنز

٩٥/٠٩/١٣
کتابی با طعم باروت خیس!

معرفی کتاب «مرد سوم» نوشته «گراهام گرین»

٩٥/٠٩/١٥
معرفی نرم افزار quick pic

با بهترین نرم افزار گالری اندروید آشنا شوید

٩٥/٠٩/١٤
فتوکاتور

درباره علی!

٩٥/٠٩/١٦
طنزی پیرامون کلیپ جنجالی بی‌ادبی فراستی

فراستی و هر چی که هست!

٩٥/٠٩/١٨
نازم به چشم یار که تیر نگاه را، بی جا هدر نکرد و به قلبم نشانه زد

ذهن زیبا؛ گلچینی از تک بیت ها و اشعار ناب (8)

٩٥/٠٩/١٧
همه داستان تبدیل «ریال» به «تـومان» را این‌جا بخوانید

خداحافظ ریال؛ سلام تومان!

٩٥/٠٩/١٨
شیوه‌های درست و نوین مدیریت و نگهداری از باتری

از حداکثر توان باتری موبایلت استفاده کن

٩٥/٠٩/١٦
پیشنهادهایی برای خریدن هدیه‌های یهویی، هول هولکی یا زورکی!

راهنمای خرید هدیه ارزان و شیک

٩٥/٠٩/١٧
نگاهی به ماجرای پر آب و تاب دعوای قلعه نویی و رحمتی

ژنرال علیه کاپیتان!

٩٥/٠٩/١٨