مفت باشه؛ گلوله باشه!
چرا مردم برای کالا و خدمات مجانی به آب و آتش می‌زنند؟!

مفت باشه؛ گلوله باشه!

نویسنده : الهام حبشی

چند روز پیش متوجه شدم بلیت سینماهای ایران برعکس سالیان پیش، در روز ملی سینما (که امروز باشد) رایگان نخواهد بود و تنها نیم بها خواهد شد. این خبر مرا به یاد چند سال پیش که در مقابل سینمایی درحال دست و پا زدن بودم و فشار جمعیت نفسم را بند آورده بود انداخت، آن روز اولین و آخرین باری بود که برای رسیدن به خدمتی رایگان تلاش می‌کردم، بعد از آن بسیار به این موضوع فکر کردم، که دلیل این حجم از ولع، برای وصول خدمات رایگان چیست؟ دیدگاه‌های زیادی سر این مسئله وجود دارد که پر رنگ‌ترین آن نظریه‌ای است که مهر «بی فرهنگی» بر پیشانی هر معضلی می‌کوبد، اما این داستان از آن داستان‌هایی است که نمی‌شود تمام تقصیر ها را به گردن فرهنگی که دیوارش از همه کوتاه‌تر است انداخت.

 

آیا حرص زدن، خاص آریایی‌هاست؟!

وقتی صحبت از تخفیفات باورنکردنی، آن هم برای اجناس مرغوب می‌شود و غیر از این پای زمان محدود به میان کشیده می‌شود، دیگر هجوم بردن و حرص زدن آریایی و غیر آریایی نمی‌شناسد و تمام ملت‌های دنیا زمانی که فرصت بهره‌مندی از امکانات را محدود و بی‌ثبات ارزیابی کنند، برای عقب نماندن از قافله، برهم زدن صف که هیچ دست به یقه هم می‌شوند. جمعه‌ی سیاه (Black Friday) نمونه آمریکایی این موضوع است، هر ساله در آخرین جمعه ماه نوامبر که به روز شکرگزاری معروف است، بسیاری از فروشگاه‌های بزرگ اجناس با کیفیت را با قیمت‌هایی بسیار پایین به مشتریان عرضه می‌کنند. لازم به ذکر است که بدانید در کشورهای اروپایی و آمریکا سه ماه قبل از کریسمس که خرید هدیه و تغییر دکوراسیون منازل رو به افزایش است، طرح‌های تخفیف‌دار گسترده‌ای با عنوان «اقتصاد کریسمس» متداول می‌شود با این حال، جمعه سیاه که روز به اوج رسیدن تخفیفات است، از ازدحام مردم در امان نیست. با این اوصاف نمی‌شود حرص برای کالای ارزان و مجانی را بی‌فرهنگی مختص ایرانیان دانست.

 

علت چه می‌تواند باشد؟

مهم‌ترین علتی که هجوم مردم را در پی دارد، تعداد اندک خدماتی است که تخفیفات ویژه دارند و یا رایگان عرضه می‌شوند و دومین دلیل بروز این گونه رفتارها نبود اطمینان از استمرار یک خدمت است، نمونه این بی‌اعتمادی، سبد کالایی بود که هرج و مرج‌های زیادی را به همراه داشت، چرا که دیده شدن برخی بی ثباتی‌ها در تصمیمات، مردم را بی‌اعتماد کرده بود. نمونه دیگرش فروش خودرو‌های در انبار مانده سایپا و ایران‌خودرو با وام بود. حرص زدن و ترس از دست دادن خدمتی که شرایط مناسبی دارد، علت دیگری است که می‌تواند توجیهی برای این گونه رفتار باشد. متداول نبودن امکانات تا آنجا می‌تواند مردم را وسوسه کند که گاهی حتی می‌شود داخل فریزر بعضی‌ها آلاسکای شله پیدا کنیم!

 

آیا پاک کردن صورت مسئله، ایده خوبی است؟

هر زمان که محصولی با این شرایط عرضه شده در ابتدا با هجوم مردم رو به رو می‌شود، چرا که مردم ما اطمینانی نسبت به استمرار یک رفاه ندارند و این بی‌اطمینانی تا آن زمان که آن امکان ثبات پیدا کند و مردم نسبت به وجود همیشگی آن اطمینان پیدا کنند، ادامه خواهد داشت. با گذر از این دوره، دوباره رفتار و برخورد مردم به حالت قبل برخواهد گشت. راه حل این مسئله، چیزی شبیه راه کاری که برای روز ملی سینما در نظر گرفته شده است، نیست، بلکه متداول شدن و افزایش دادن روزهایی است که مردم حق استفاده‌ی رایگان از امکانات را دارند راه حل معقولی به نظر می‌رسد. همچنین برای گذر از دوره‌ی ایجاد اطمینان، می‌شود از قوانین و نظارت قوی‌تری بهرمند شد. چیزی شبیه ثبت نام اینترنتی بلیت‌های رایگان برای سینما، جهت جلوگیری از ازدحام و خسارت‌های احتمالی. با این روش علاوه بر مزایای ذکر شده از سوءاستفاده فروشندگانی که با علم به ضعف مردم اجناس بنجل خود را به قیمتی بالاتر به اسم تخفیف، آب می‌کنند، جلوگیری خواهد شد.

برچسب ها
نظرات کاربران
کد امنیتی
پربازدیدتریـــن ها
وقتی ظاهر تمام ملاک ما برای ازدواج است

رفتار زشت مادرشوهر با عروسش در برنامه تلویزیونی و واکنش مردم

٩٦/٠٦/٢٥
نگار جواهریان به خندوانه می‌آید

نگار در خندوانه

٩٦/٠٦/٢٨
ربات هایی برای کتاب خوان ها و دانشجوها

5 ربات تلگرامی که یک دانشجو باید داشته باشد

٩٦/٠٦/٢٨
از دلایل عضویت در داعش تا شیوه های این گروهک تروریستی برای جذب نیرو

چرا عضو داعش می شوند؟

٩٦/٠٦/٢٦
روزی که اعدام شدم...

چرا مردم به تماشای صحنه اعدام می روند؟

٩٦/٠٦/٢٩
در باب آماده شدن افراد مختلف برای شروع سال تحصیلی جدید

شروع 9 ماه فلاکت!

٩٦/٠٦/٢٧
ذهنتان را به چالش بکشید

معرفی 5 بازی فکری و جذاب برای اندروید

٩٦/٠٦/٣٠
توصیه های مهم به کسانی که تازه پا به عرصه دانشگاه گذاشته اند

ترمک ها بخوانند!

٩٦/٠٦/٣٠
به مناسبت روز شعر و ادب فارسی

شعر است هیچ و شاعری از هیچ هیچ‌تر

٩٦/٠٦/٢٧
کدام چهره‌های معروف هنری و ورزشی کتاب نوشته‌اند؟

بازیگرها و مجری های دست به قلم

٩٦/٠٦/٢٩
سرود خوشی؟ شعر نابی؟ چه هستی؟

ذهن زیبا؛ گلچینی از تک بیت ها و اشعار ناب (37)

٩٦/٠٦/٢٦
محرم امسال را زیباتر عزارداری کنیم

وقتی که «یا حسین» به پرچم نوشته اند...

٩٦/٠٧/٠١
باید و نبایدهای سفر به دل کویر در بهترین فصل ممکن

پاییز را برای کویرنوردی از دست ندهید

٩٦/٠٧/٠١
راهی که پرسپولیس پیمود

ماموریت غیر ممکن پرسپولیسی ها ممکن شد

٩٦/٠٦/٢٥
رامبد جوان هم به سندروم کمدین ها دچار شد

«نگار» رامبد جوان ؛ توهم سورئالیسم

٩٦/٠٧/٠٢
منصوریان رفت تا حرف و حدیث‌های پیرامون نیمکت آبی‌ها بالا بگیرد

چه کسی سرمربی استقلال می‌ شود؟

٩٦/٠٧/٠١
تبلیغات