دودی‌ام ولی سیاه نیستم!
به بهانه روز جهانی بدون دخانیات و به امید جهانی بدون قضاوت کردن همدیگر

دودی‌ام ولی سیاه نیستم!

نویسنده : حکیمه بالال

ماجرای تحریم تنباکو در زمان ناصرالدین شاه و شکستن قلیان‌ها در دربار توسط خانم‌ها را حتما همه‌تان در کتاب‌های تاریخ خوانده‌اید. ماجرایی که جدا از بعد سیاسی، نشان از محبوبیت قلیان- که یکی از انواع دخانیات محسوب می‌شود- از گذشته تا به امروز دارد. اصلا چرا راه دور برویم. اگر هنوز چیزی از جهیزیه مادر عزیز باقی مانده است یا اگر مادر بزرگ و پدر بزرگی دارید که به یاد قدیم یکی از آن صندوقچه‌های فلزی بزرگ را گوشه‌ای از خانه یا انباری نگه می‌دارند و داخلش می‌توان دنیایی از گذشته را پیدا کرد، احتمالا یکی از آن قلیان‌های شیشه‌ای قدیمی و پر نقش و نگار را می‌توانید ببینید. از همان قلیان‌های که به جای شلنگ‌های امروزی  چوب یا نی نازک داشت برای پک‌های عمیق. کنار قلیان، جا سیگاری‌های چینی گل قرمز هم یکی دیگر از پایه‌های جهیزیه‌های دختران قدیم بودند و هیچکس هم اعتراض و اخمی نداشت.

از گذشته به حال که پا می‌گذاریم اما، روزانه صد و بلکه هزاران جفت چشم را می‌بینیم که با دیده‌ای تنفر آمیز به جوانان و گاه میانسالانی که سیگار بر لب دارند یا در کافه‌ای قلیانی دود کرده‌اند، نگاه می‌کنند. نگاه‌هایی حاکی و حاوی این پیام که تو، آدم خوبی نیستی چون سیگار می‌کشی. حتی شاید تا این حد که تو چون قلیان آن هم با طعم‌های مختلف می‌کشی فاسدی و مستحق مجازات. در حالی که شاید آن فرد به لحاظ اخلاقی هیچ مشکلی هم نداشته باشد.

کم نیستند نمونه‌هایی از افراد معروف و مشهوری که زمانی سیگار می‌کشیدند. افرادی که در میان‌شان عالم و اندیشمند و شهید هم پیدا می‌شود و اتفاقا خیلی‌های‌شان را هم خیلی‌هامان می‌شناسیم. از دکتر شریعتی گرفته تا علامه طباطبایی و طالقانی تا شهید آوینی و حتی زمانی امام خمینی و البته که خیلی‌هاشان هم همان سال‌ها ترک کردند.

چیزی که این وسط هست این است که سیگار و قلیان، همان سیگار و قلیان‌ها هستند. حالا بماند که مارک بهمن و تیر و... آن زمان‌ها بود و طرفداران بسیار داشت و قلیان‌ها به جای انواع طعم‌های امروزی از هلو و دو سیب و ... با شعار هرکه تنباکویش بهتر، قلیانش مرغوب‌تر بودند و از کنارش که رد می‌شدی نهایتش بوی تند تنباکوی شبیه پهن گاو می‌داد و حالا در جهت رفاه مشتری‌ها و همسایگان اسانس‌ها و عطرهای افزوده قاطی‌اش می‌کنند.

اما، چه چیز سبب شد که مبنای قضاوت ما، بشود سیگاری یا غیر سیگاری بودن آدم‌ها؟

شاید مثل همیشه بتوان تقصیر را به گردن گذر زمان انداخت. حقیقت آن است که قضاوت‌های مردم نیز در این گذر نسبت به خیلی چیزها از جمله مقوله دخانیات تغییر کرد. اگر آن زمان شخصیت علمی و عرفانی یک نفر برای‌مان مهم بود و شاخص و کسی نگاهش به گوشه لب دیگران نبود، امروز روز اولین چیزی که با دیدن یک فرد سیگاری به ذهن‌مان خطور می‌کند قضاوت اخلاقی درباره اوست. او آدم بدی است چون سیگار می‌کشد. و این ادامه پیدا می‌کند تا جایی که تفکر غالب جامعه به جای تمرکز بر توانایی‌های فرد به طرد او از جمع خود و چه بسا زمینه ساز درگیری بیشتر او با مخدرات شود.

البته که در مضر بودن سیگار و قلیان شکی نیست. مسئله این است که اگر قرار است در این رهگذر چیزی مورد هجمه قرار گیرد، ضرر بدنی و از بین رفتن سلامتی است، نه هدف گرفتن و مورد قضاوت قرار دادن اخلاقیات دیگران. چه بسا فردی سیگاری حرفه‌ای هم باشد اما، از آن طرف به لحاظ علمی و اخلاقی هم سرآمد و یا بالعکس. شاید چاره‌ این قضاوت‌ها به قول سهراب یک چیز باشد آن هم اینکه: «جور دیگر باید دید!»

 

برچسب ها
نظرات کاربران
کد امنیتی
میرزا
میرزا
٩٥/٠٣/١١
٠
٠
به نظر من بر می گرده به تبلیغات سوئی که علیه این دو مقوله شده، طبیعتا دید مردم هم نسبت به آن روز به روز تغییر کرده و باز قاعدتا با تغییر دید، نسبت به صاحب دخان هم دیدگاه ها متفاوت شده. مطلب بسیار بسیار خوبی بود بانو. سپاسگزارم.
Vania
Vania
٩٥/٠٣/١٢
٠
٠
یعنی بنظرتون تبلیغ سوء نباید بشه در موردشون اونم با ضررهایی که دارن؟شاید نوع تبلیغ جوری بوده که صاحبین دخانین هم غیر مستقیم در موردشون این تبلیغ سوء صورت گرفته و حالا اینجوری شده...ما سپاسگزاریم از ابراز نظرتون:)
میرزا
میرزا
٩٥/٠٣/١٢
٠
٠
نه بانو؛ منظورم اینه که به خاطر همین تبلیغاته که نظر سوء هم پیدا می کنن به سمت صاحبِ دخان؛ کاری به خود تبلیغ کردن ندارم. در واقع به عبارتی نظرم موافق نظر شما بعد از «؟» هست :)
Cold
Cold
٩٥/٠٣/١١
١
٠
تو مملکتی که سیستم به خودش حق میده که درمورد همه چیز زندگی مردم تصمیم بگیره و نظر بده ، مردمش هم کم کم فک میکنن این حق رو دارن!...همین میشه که نگاه ها به سیگاری ها بد میشه! به بی حجابا بد میشه! به کسی که تتو داره بد میشه! و همینا یه وسیله میشه واسه قضاوت کردن درمورد اون شخص! درصورتی که اصلا به کسی ربطی نداره اینجور چیزا و همش برمیگرده به روشی که اون شخص تصمیم گرفته زندگی کنه...وقتی هم میگی به کسی ربطی نداره همه یه جمله چرت یاد گرفتن که: چیزی که وارد جامعه میشه به همه افراد جامعه مربوطه!!....شاید یکمی نظرم از مطلب شما فاصله گرفت ولی بنظر خودم اینا همه بهم ربط داره...خسته نباشین ، خیلی خوب بود :)
Vania
Vania
٩٥/٠٣/١٢
٠
٠
خب چیزی که وارد جامعه میشه به همه افراد جامعه مربوطه!! :دییی....البته خب اگر اون عمل بخواد ضضر به بقیه برسونه میشه گفت خوب نیست قطعا..اما این هم بازم دلیل و مبنا واسه قضاوت اشخاص نمیشه..امیدوارم که این نگاه ها هم تغییر کنه..فاصله اش کم بود:)..ممنون از حضورتون:)
zahra_rezaee
zahra_rezaee
٩٥/٠٣/١١
٠
٠
جدا از محتوای خوب تیترتون خیلی جذاب بود.ممنون
Vania
Vania
٩٥/٠٣/١٢
٠
٠
لطف می دارید:) ما هم ممنون:)
نجمه عرفانیان
نجمه عرفانیان
٩٥/٠٣/١١
٠
٠
آرزو می کنم آدم های خوب سیگار نکشن اما اگرم کشیدن هنوزم خوبن.هنوز.
Vania
Vania
٩٥/٠٣/١٢
٠
٠
هنوزم خوبن:) خوب بمونن:) میگم بیا بریم قلیون بینم اثباتش کنیم؟ خخخخ
زهرا‌ آقايي
زهرا‌ آقايي
٩٥/٠٣/١١
٠
٠
الان اگه يكي يه عالمه شيريني بخوره همچين ديد بهش نيست. با اينكه اون هم خيلي مضره براي بدنش. سيگار هم يه ماده‌ايه كه مضره! منتها حس مي‌كنم يه سري آدما نياز دارن به قضاوت كردن كه حس كنن خودشون بهترن. مرسي از مطلب خيلي خوبت حكيمه جان:)
Vania
Vania
٩٥/٠٣/١٢
٠
٠
هوممم.شاید یه دلیلش این باشه که سیگار و قلیون نمودش خیلی بیشتره و اینکه وقتی تو یه جمع می کشن بقیه هم اذیت میشن...البته بازم این نباید مبنای قضاوت بشه..کاش هیچ کس با قضوت بقیه حال بهتری نداشته باشه..متشکر زهرای جان از اظهار نظرت:)
الهام حبشی
الهام حبشی
٩٥/٠٣/١٢
١
٠
قبول دارم که با سیگاری بودن یا قلیون کشیدن دلیل بر بد بودن کسی نمیشه اما این آدم های کم سن و سالی که سیگار کشیدن رو کلاس می دونن اینا از نظر من آدم های درستی از آب درنمیان :) ممنون حکیمه بانوی گل ^_^
Vania
Vania
٩٥/٠٣/١٢
١
٠
اون ها هم یه جایی رو به خطا رفتن. یه جایی شایدم بزرگترا خطا بهشون نشون دادن.وقتی تو فیلما و سریالا هنرپیشه محبوب طرف سیگار میکشه اونم ناخودآگاه ممکنه بره طرفش.یه جور حس برتری و بزرگیم گاهی بهشون میده این سیگار کشیدن..نمیشه گفت کلا آدم های خوبی نمیشن. اینم باز میشه قضاوت زودهنگام..در ناامیدی بسی امید است:) ممنون از تو الهام خانوم گل تر:)
Far!de
Far!de
٩٥/٠٣/١٢
٠
٠
وانیا تو حکیمه ای ؟ 0_0 !! بادوستمون موافقم تیترت خیلی خوب بود :) وهمینطور متنت... خسته نباشی:)
Vania
Vania
٩٥/٠٣/١٣
٠
٠
نه! حکیمه منه!خخخ یعنی شناسایی رفتم؟ ممنونم خوبی از خودته:)
سخی
سخی
٩٥/٠٣/١٣
٠
٠
بابا به جان خودم اگه کسی تو ورزشگاه، اتوبوس و... سیگار نکشه و دودش رو تو صورتم فوت نکنه من که کاری به کار کسی ندارم! هیچکس هم مقصر و مجرم نیست. فقط چون سیگار مضر هست. توی مکان های عمومی نکشن. همین.
Vania
Vania
٩٥/٠٣/١٣
٠
٠
یعنی اگه این کارو بکنن شما میگین آدم بدی ان و اینا؟ ما که نمی کشیم ولی خب پندتان را به گوش می گیریم:)..متشکر از اظهار نظرتون:)
سخی
سخی
٩٥/٠٣/١٣
٠
٠
ببینید. وقتی کسی این کار رو میکنه. یعنی به فکر سلامت جامعه نیست. یعنی بقیه براش هیچ اهمیتی ندارن. این یعنی طرف بی شعوره. ممکنه آدم بدی نباشه. ولی بیشعوره.
Vania
Vania
٩٥/٠٣/١٥
٠
٠
بعضی وقت ها وقتی یکی این کارو می کنه شاید دنبال یه تسکین هرچند موقته.البته که راه درستی نیست. شاید اون موقع چندان حواسش به بقیه نیست. وگرنه عمدا نمیاد به بقیه ضرر برسونه. همین برچسب بی شعور چسبوندن به اون آدم هم میشه یه جور قضاوت.نمیشه بنظرتون؟
سخی
سخی
٩٥/٠٣/١٥
٠
٠
خانم وانیا. خودمه مثال مزنم. مو نمونه ی بارز یک آدم افسرده یم. خوبه برم بیشینم تو کل دنیا از درد و غم غصه حرف بزنم کل ملت ره افسرده کنم؟ خب باید آدم خودشه کنترل کنه دیگه. حواسش نیست به بقیه آسیب مزنه؟ اول دبستان به آدم یاد مدن که سیگار مضر هست و تو مکان عمومی نباید کشید! قضاوت مشه؟ قضاوت نمشه. یک ادم که دره به بقیه آسیب مرسونه با وجود آگاهی از ای موضوع، بی شعوره. دیگه تا کی قضاوت نکنم؟ مثلا ممکنه شواهد و مدارکی وجود دشته باشه که ما ندنم؟ نمشه که! همه چی واضحه.
n_nikbonyad
n_nikbonyad
٩٥/٠٣/١٣
٠
٠
به نظرم قضاوت آدما با توجه به اون چیزی که بهشون یاد داده شده ایجاد میشه. یعنی مثلا به ما از اول یاد دادن که قلیون و سیگار بده. چون ممنوعه خیلی جاها. چون حتی گاهی باعث اخراج افراد از یه محیط هایی میشه. توی یه کشور دیگه ممکنه یه چیز دیگه ممنوع باشه. مثل شبکه های اجتماعی. مثل آدامس حتی! با توجه به این قوانین و ممنوعیاته که ما فکر می کنیم هر کس سمت اونا بره آدم بدیه. کاری هم به ضررهای اخلاقی و جسمی و بقیه چیزاش نداریم.... هرچند من فکر میکنم الان اکثریت افراد با متن شما موافقن و این بد قضاوت کردن در مورد دودی ها یه خرده منسوخ شده. چون همونطور که میبینیم الان حتی نسبت به قدیم ها خیلی رایج تره و نه تنها شخصیت های علمی، که شخصیت های ظاهرا اخلاقی مثل خانم های چادری هم به راحتی قلیون میکشن و کسی قضاوت بدی در موردشون نمیکنه :)
Vania
Vania
٩٥/٠٣/١٥
٠
٠
اوهوم.نکته خوبی رو اشاره کردی نیلوفرجان. قوانین و ممنوعیاتی که بعد یه مدت دید مارو نه تنها نسبت به اون چیز ممنوعه که نسبت به آدم ها هم تغییر میده. امیدوارم این قضاوت ها در مورد هیچ کس نباشه:)
sahari_m
sahari_m
٩٥/٠٣/١٤
٠
٠
الان سیگار بد ئه ..نیست ؟ که هست ..سیگاریها بد ن ..خب خودشون نه ولی کارشون ضرر ئه دیگه ..اما همش ننه میگفت طرف فلانی نری ترو هم سیگاری میکنه ....
Vania
Vania
٩٥/٠٣/١٥
٠
٠
بله سیگار بده اما همه ی سیگاری ها نه...ننه حتما نگران بوده اون طرف بچه خودش رو هم یه وقت سیگاری نکنه..مادره دیگه:) همیشه نگران:)
پربازدیدتریـــن ها
شعری سروده خودم

سکوت پاییزی

٩٥/٠٩/١٤
شعری سروده خودم

چشم هایم باز شد٬ دیدم کنارم نیستی

٩٥/٠٩/١٨
گیج شده ام

حال این روز

٩٥/٠٩/١٤
به دنبال آیه های عذاب

سید حسن آقامیری کیست؟

٩٥/٠٩/١٤
ترانه ای سروده خودم

دل بهونه گیر

٩٥/٠٩/١٥
عمق فاجعه

آرایشگاه

٩٥/٠٩/١٥
معرفی فیم دریا سالار

لطف خدا بود

٩٥/٠٩/١٤
داستان کوتاه

به همین سادگی / قسمت دوم

٩٥/٠٩/١٤
نامه ی کشف شده ی قدیمی ترین دانشجوی دانشگاه بیرجند

مجمع الأدبا

٩٥/٠٩/١٥
اندر حکایت آموزش مسائل جنسی به کودکان

بچه از کجا میاد؟

٩٥/٠٩/١٦
شعری سروده خودم

چشم هایت شبیه پاییزند...

٩٥/٠٩/١٨
چرا همیشه همه چیز را آماده می خواهیم؟

دوستت دارم های ناگفته

٩٥/٠٩/١٥
باید بشوی همان آدم سابق

آفرینش برای خوب بودن

٩٥/٠٩/١٤
دیکتاتوری دوست داشتنی

از دلخوشی تا دلبستگی

٩٥/٠٩/١٨
ترانه ای سروده خودم

تو خیالی...

٩٥/٠٩/١٦
شعری سروده خودم

ناز نگاه

٩٥/٠٩/١٤
ترانه ای سروده خودم

وقتی ستاره توی آسمونه

٩٥/٠٩/١٥
چند کلمه با عادل فردوسی پور که دیگر عادل نیست

ناعادل!

٩٥/٠٩/١٦
به دنبال یک مامن

اعتراف

٩٥/٠٩/١٨
خواب عجیبی بود...

تجربه مرگ در خواب

٩٥/٠٩/٢٠