استندآپ کمدی چه بود و از کجا آمد؟

استندآپ کمدی چه بود و از کجا آمد؟

نویسنده : وبگردی

استندآپ کمدی چه بود و از کجا آمد؟

استندآپ‌کمدی عموما به اجرای تک نفره یک کمدین در مقابل تماشاگران گفته می‌شود، که در آن کمدین به صورت مستقیم و بدون واسطه با تماشاگران سخن می‌گوید.

 استندآپ کمدی حداقل در شکلی که امروزه از آن می‌شناسیم، یک پدیده جدید به حساب می‌آید. ایالات متحده آمریکا جایی است که به عنوان مکان زایش این هنر به شکل امروزی آن شناخته می‌شود، و ریشه آن در این کشور به سخنرانان طنزی همچون مارک تواین باز‌می‌گردد که در قرن نوزدهم در سراسر آمریکا سفر کرده و کار خود را ارائه می‌کردند. این شیوه از سخنرانی طنز در دهه‌های آغازین قرن بیستم تبدیل به سرگرمی توده مردم در برنامه‌های وودویل(گونه‌ای از تئاتر که در آن انواع برنامه‌های سرگرم‌کننده اجرا می‌شود) شد. برنامه‌های کمدی از اجزای اصلی برنامه‌های وودویل به شمار می‌رفتند، اما در آن دوران برنامه کمدی توسط یک گروه ارائه می‌شد، که به جای صحبت با تماشاچیان با یکدیگر سخن می‌گفتند. اما در این میان تعداد انگشت‌شماری از بازیگران همانند فرانک فی برای استعدادشان در بداهه‌گویی در وودویل مشهور بودند. این سبک اجرای تک نفره پس از آن در دهه‌های ۳۰ و ۴۰ میلادی رشد کرد و به مرور زمان کامل‌تر شد.

در این میان کسی که شاید بیشترین سهم را در تبدیل کردن استند‌آپ کمدی به یکی از اجزای اصلی سرگرمی‌های عامه‌پسند آمریکا برعهده داشت، باب هوپ بازیگر وودویل بریتانیایی بود. هوپ که خودش از تمجیدکنندگان فرانک فی به شمار می‌رفت، سبک خاص خود در اجرای برنامه را ابداع نمود، و از سال ۱۹۳۸ کار مجری‌گری یک برنامه رادیویی را آغاز کرد. او برای جذاب نگاه داشتن برنامه هفتگی خود، و حفظ تازگی برنامه‌هایی که به صورت مکرر برای نظامیان اجرا می‌کرد، یک تیم از نویسندگان را استخدام کرد، تا با پیگیری اخبار روز و شایعات رایج در شهرها و پایگاه‌های نظامی که او در آن‌ها به اجرای برنامه می‌پرداخت، مواد لازم برای اجراهای او را مهیا کنند.

شیوه کلاسیک استندآپ کمدی هوپ به مرور راه خود را به عصر تلویزیون باز کرد، و تبدیل به یکی از اجزای اصلی برنامه‌های متنوع همانند شوی تلویزیونی «اد سالیوان» شد. در دهه ۵۰ میلادی موج جدیدی از کمدین‌های استند‌آپ نمایان شدند، که دیگر شیوه مکانیکی لطیفه‌گویان پیشین را به کارنمی‌بردند. پیشگام این نسل از کمدین‌ها مورت سال بود، که از سوی بسیاری به عنوان اولین استند‌آپ کمدین مدرن در نظر گرفته می‌شود. مورتون لیون سال بازیگر و کمدین کانادایی ‌الاصل آمریکایی، نخستین کسی بود که با ظاهری معمولی در برنامه‌های خود ظاهر می‌شد و در کمدی خود به صورت هوشمندانه‌ای از موضوعات مبتنی بر حقیقت و سیاسی استفاده می‌کرد. او کسی بود که به دیگر کمدین‌ها نشان داد که استند‌آپ کمدی می‌تواند هوشمند، شخصی و درگیر مسائل جامعه باشد.

پس از آن هنرمندان بسیاری هم‌چون باب نیوهارت، شلی برمن و تیم کمدی مایک نیکلاس و الن می، هر یک به نوبه خود چیز تازه‌ای در کار استندآپ کمدی ارائه کردند. حتی هنرمندان آمریکایی آفریقایی‌تبار از استند‌آپ کمدی به عنوان پایگاهی برای اظهار نظرهای گزنده درباره تبعیض نژادی در دوران جنبش حقوق مدنی آمریکا استفاده می‌کردند. لنی بروس با نام واقعی لئونارد آلفرد اشنایدر یکی از تاثیرگذارترین چهر‌ه‌های استند‌آپ کمدی در میان این نام‌ها است. او بیشتر دوران کاری خود را در کلوب‌های کوچک به اجرای برنامه ‌پرداخت. این کمدین در برنامه‌های خود به حساس‌ترین و مورد احترام‌ترین موضوعات آمریکا حمله می‌کرد. او چهره‌ عریان خود را، بیش از هر کمدین پیش از خود برای تماشاگران به نمایش می‌گذاشت. این کمدین به خاطر کارهای خود بارها دستگیر شد و مدت‌های زیادی درگیر مسائل قانونی بود، چیزی که به قیمت از بین رفتن کارش تمام شد. او در سال ۱۹۶۶ و در اثر استفاده بیش از حد از موادمخدر درگذشت.

پس از خلاقیت‌ها و ابداعات لنی بروس در کار استندآپ کمدی در دهه ۶۰ میلادی، شکل جدیدی از کار استندآپ کمدی در دهه ۷۰ میلادی از راه رسید. استندآپ کمدین‌های جدید سریع‌تر و نرم‌تر بودند، و مسائل شخصی را با موضوعات سیاسی-اجتماعی تلفیق می‌کردند. کمدین‌های این نسل تنها ستاره نبودند، بلکه تبدیل به نماد‌های دهه ۷۰ شدند. از چهره‌های شاخص این دوره می‌توان جرج کارلین و ریچارد پریور را نام برد. یکی از نکات جالب در این میان این است که بیان چیزهایی که روزگاری باعث زندانی شدن لنی بروس می‌شد، سبب ساز شهرت کارلین در دهه ۷۰ میلادی بود.

فرزاد مظفری

برچسب ها
درباره نویسنده
نظرات کاربران
کد امنیتی
sh_shahalami
sh_shahalami
٩٤/٠٦/٢٨
٠
٠
اطلاعات خیلی خوبی برایم بود ممنون :) کاش یکم مردم ما بیشتر اول بدونند بعد نظر بدن :)
F_ahmadi
F_ahmadi
٩٤/٠٦/٢٨
٠
٠
عالی بود/ ممنون
f_bi3daa
f_bi3daa
٩٤/٠٦/٢٩
٠
٠
سلآم ؛ من تقریبا اسم هیچکدومو نشنیده بودم....چه راه پرفرازو نشیبی داشته این استند آپ کمدی پس؟!
پربازدیدتریـــن ها
یک پارچ آب سرد!

شرط ثبت نام

٩٥/٠٩/٠٩
میانه رو و دانا

امر به معروف و نهی از منکر وظیفه کیست؟

٩٥/٠٩/١٠
شعری سروده خودم

حیف که روی من این جا به تو هم باز نبود

٩٥/٠٩/١١
شعری سروده خودم

شاید دلیل خلقتت آغوش باشد!

٩٥/٠٩/١٣
طنز

نامه ای منصفانه به استاد

٩٥/٠٩/١١
امان از این همه ناهماهنگی

یک نفر با من هماهنگ شود

٩٥/٠٩/١٣
برای پدر مهربانم

خورشید ِ گل فروش

٩٥/٠٩/٠٩
اگر ریزعلی می بود، شاید داستان طور دیگری رقم می خورد

جای دهقان فداکار خالی بود

٩٥/٠٩/١٠
چه کاریست؟

فهم

٩٥/٠٩/٠٨
بیا همت کن رفیق

با دود و غبار هم مدارا ؟!

٩٥/٠٩/١١
وقتی در 24 ساعت یک ملت عزادار می شود...

تراژیک ترین دو روز

٩٥/٠٩/٠٨
لعنت به هرچه یاد تو را زنده می‌کند

تقویم های بی عدد / شعر

٩٥/٠٩/١٠
شعری سروده خودم

سکوت پاییزی

٩٥/٠٩/١٤
ترسیده ام انگار

دلم مى خواهد همه چيز را بسوزانم!

٩٥/٠٩/١٣
وقتی آقا جان، خانوم جان، بابا و مامان با هم پرکشیدند

بلیط رفت و بی برگشت!

٩٥/٠٩/٠٩
شعری سروده خودم

بعد تو

٩٥/٠٩/١٣
گیج شده ام

حال این روز

٩٥/٠٩/١٤
به دنبال آیه های عذاب

سید حسن آقامیری کیست؟

٩٥/٠٩/١٤
قسمت اول: فراخوان

جایزه ادبی در قرون پیشین

٩٥/٠٩/٠٨
لطفا شفاف بگویید

مسابقه ی غسل

٩٥/٠٩/١٣