يا خودش دزد بوده يا پدرش!

يا خودش دزد بوده يا پدرش!

نویسنده : محمد ناصر حق خواه

زياد فرقي نمى‌كند كجاي جغرافياى دنيا از لحاظ اقتصادى را رصد كنيم؛ آن سرزمين نيمه برهنه نيمه گرسنه شاخ آفريقا يا كشورى در دل اروپا كه بزرگترين دغدغه مردمش اين است كه جديدترين مدل فلان مارك معروف ساعت چرا چند روز با تاخير به بازار ارائه مي‌شود؛ يا حتى در همين كشورهاى همسايه خودمان. هيچ وقت پاداش ثروتمندى، شيك پوشى يا داشتن خانه و ماشين لوكس نگاه‌هاى چپ چپ و حرف‌هاى در گوشى نيست. شايد فقط اين جاست كه هركس مركبش از حد معمول جامعه گران‌تر باشد؛ شاهدان پس از به زبان آوردن مجموعه‌اى از ناسزاهاى درست و درمان و به رخ كشيدن توانايى بى‌نظيرشان در اين زمينه، بدون حتى لحظه‌اى شك، يقين مى‌كنند كه راننده يا دزد است يا رانت خوار!

يا مثلا فقط اين جاست كه اگر كسى خانه‌اش كمى از كلبه درويشى ما به شمال شهر نزديك‌تر باشد و چند صد مترى بزرگتر؛ همه بر اين نظر متفق مي‌شوند كه خشت خشت خانه مذكور حاصل مال حرام است و روزى سرب داغى خواهد شد و بر دست و دهان ساكنينش خواهد نشست.

اين قضيه تا حدى در عمق فرهنگ ما ريشه دوانده كه برايش از ادبيات غنى‌مان هم مايه گذاشته‌ايم و در وصف افراد متمكن گفته‌ايم: آسمون زر نباريده به سرش، يا خودش دزد بوده يا پدرش. انگار روى چشم‌هاى بعضى از ما علاوه بر پلك و مژه يك عدد قاضى هم نصب كرده‌اند كه با يك نظر مال مردم خورها و دزدها و رشوه بگيرها را شناسايى كرده، به دادگاه برده و حكم را در كسرى از ثانيه اعلام مى‌كند و تمام.

ريشه يابى اين سبك رفتارها كه همه شاهد آن بوده‌ايم و شايد تا حدى مبتلا به آن باشيم؛ جاى بحث كارشناسى و جدى جداگانه دارد؛ اما بايد بدانيم كه شناختن منشاء اين فرهنگ غلط كمكى به حل مسئله نمى‌كند. آن چيزى كه بيشتر از همه مهم به نظر مي‌رسد، فرهنگ سازى جدى و تلاش براى از بين بردن اين طرز فكر است؛ هر چند وقتى خيلى از ما خودمان را در هر زمينه‌اى قاضى عادل و داناى كل مي‌دانيم، تحقق اين آرزو كمى سخت به نظر مى‌رسد.

برچسب ها
درباره نویسنده
نظرات کاربران
کد امنیتی
sjalal
sjalal
٩٤/٠٤/٢٢
٢
٠
با قضاوت غیر متطقی و پیش داوری مخالفم.اما با توجه به شرایط جامعه و وضعیت درآمد و معشیت عموم مردم،به نظر شما با پول حلال می توان در مدتی کوتاه خودرو خارجی خرید و لوکس ترین منزل و لوازم را داشت؟کسی می تواند با حقوق کارمندی یا کارگری چنین شرایطی داشته باشد؟معضل اساسی اینجاست که درآمدها در ایران شفاف نیست و بسیاری از سرمایه داران و مرفهان در هنگام پرداخت مالیات یا عوارض درآمد واقعی خود را پنهان می کنند نمونه اش فوتبالیست ها که یک یا چند صفر از مبلغ قراردادشان را حذف می کنند.اگر درآمدها شفاف و مشروع باشد نباید اختلاف طبقاتی شدید و گسترده در جامعه وجود داشته باشد
s_brz
s_brz
٩٤/٠٤/٢٢
٠
٠
کاملا درسته متاسفانه بیشتر مشکلات جامعه ی امروز از قضاوت بیجا و بدون فکر درباره ی اطرافیان ناشی میشه درباره ی ادم های معروف هم که این قضاوت ها سریعا مکتوب میشه و تو شبکه های اجتماعی بدون هیچ سند و مدرک معتبری منتشر میشه و تبدیل به شایعه میشه مرسی از مطلب زیباتون باعث حداقل خودمون یکم به فکر فرو بریم
Sanaz
Sanaz
٩٤/٠٤/٢٢
٠
٠
موافقم مردم ایران در گذشته فرهنگ بسیار غنی ای داشتن که آثار اون هنوزم وجود داره ولی متاسفانه بیشتر این فرهنگ از بین رفته حالا بهتره به جای این قضاوت های بی مورد راجب هم یکم به خودمون بیایم و به فکر فرهنگ سازی باشیم مطلبتون عالی بود واقعا خسته نباشید
رفیعه
رفیعه
٩٤/٠٤/٢٢
٠
٠
هوم موافقم!بر عکسشم درسته حتا!
sahar_m
sahar_m
٩٤/٠٤/٢٢
٠
٠
خب خود بالاشهر که همدیگه رو دزد نگاه نمیکنن بلکه از روش های متناسب حلال کسب درآمدشون هم نطق سخن برقرار میکنن ، ولی در کل اینجوریا هم نیست بگیم همه دزدناااا! یه سری ها زمین دار و ملاک بودن ، یه سری ها خان زاده بودن ، یه سری ها هم یه شبه ره صد ساله رو رفتن :)
meshkat
meshkat
٩٤/٠٤/٢٣
٠
٠
موافقم.
رویا خانوم
رویا خانوم
٩٤/٠٤/٢٣
١
٠
خدا بیامرزه باباجونمو. همیشه به اینجور آدما میگفت تنگ نظر :|
hadi_ghanbari
hadi_ghanbari
٩٤/٠٤/٢٣
٠
٠
بیماریِ خودقضاوت گری... موافقم.. امیدوارم خودم بصورت سراطانی دچارش نشم...
2nyadideh
2nyadideh
٩٤/٠٤/٢٣
٠
٠
داریم دیگه :/
پربازدیدتریـــن ها
شعری سروده خودم

بعد تو

٩٥/٠٩/١٣
شعری سروده خودم

شاید دلیل خلقتت آغوش باشد!

٩٥/٠٩/١٣
شعری سروده خودم

سکوت پاییزی

٩٥/٠٩/١٤
امان از این همه ناهماهنگی

یک نفر با من هماهنگ شود

٩٥/٠٩/١٣
شعری سروده خودم

چشم هایم باز شد٬ دیدم کنارم نیستی

٩٥/٠٩/١٨
لطفا شفاف بگویید

مسابقه ی غسل

٩٥/٠٩/١٣
گیج شده ام

حال این روز

٩٥/٠٩/١٤
به دنبال آیه های عذاب

سید حسن آقامیری کیست؟

٩٥/٠٩/١٤
ترانه ای سروده خودم

دل بهونه گیر

٩٥/٠٩/١٥
عمق فاجعه

آرایشگاه

٩٥/٠٩/١٥
معرفی فیم دریا سالار

لطف خدا بود

٩٥/٠٩/١٤
داستان کوتاه

به همین سادگی / قسمت دوم

٩٥/٠٩/١٤
نامه ی کشف شده ی قدیمی ترین دانشجوی دانشگاه بیرجند

مجمع الأدبا

٩٥/٠٩/١٥
اندر حکایت آموزش مسائل جنسی به کودکان

بچه از کجا میاد؟

٩٥/٠٩/١٦
ترسیده ام انگار

دلم مى خواهد همه چيز را بسوزانم!

٩٥/٠٩/١٣
چرا همیشه همه چیز را آماده می خواهیم؟

دوستت دارم های ناگفته

٩٥/٠٩/١٥
شعری سروده خودم

چشم هایت شبیه پاییزند...

٩٥/٠٩/١٨
باید بشوی همان آدم سابق

آفرینش برای خوب بودن

٩٥/٠٩/١٤
اندر مصائب شغل من

پرنیا؟ پریا؟ پریان؟ پرنیان؟

٩٥/٠٩/١٣
شعری سروده خودم

ناز نگاه

٩٥/٠٩/١٤